Regering-De Croo

Belgische federale regering sinds 2020

De regering-De Croo (1 oktober 2020 - heden) is de huidige Belgische federale regering, onder leiding van Alexander De Croo. Ze werd gevormd na de federale verkiezingen van 2019 en bestaat uit de liberalen (Open Vld, MR), sociaaldemocraten (sp.a (intussen Vooruit), PS), groenen (Groen, Ecolo) en CD&V, de zogenaamde Vivaldicoalitie. In het parlement heeft de coalitie een meerderheid van 87 zetels op 150. De regering werd voorafgegaan door de minderheidsregering-Wilmès II. Deze regering werd aangesteld om de gevolgen van de COVID-19-pandemie aan te pakken.

Regering-De Croo
Zetelverdeling regering-De Croo in de Kamer van volksvertegenwoordigers
Coalitie MR/Open Vld
PS/sp.a, later Vooruit
Ecolo/Groen
CD&V
Zetels Kamer 87 van 150
Premier Alexander De Croo
Aantreden 1 oktober 2020
Voorganger Wilmès II
Portaal  Portaalicoon   België

FormatieBewerken

  Zie Regeringsformaties België 2019-2020 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Na de federale verkiezingen van 2019 volgden er verschillende pogingen om de grootste partij van Vlaanderen N-VA en de grootste partij aan Franstalige kant, PS, samen te brengen. Deze pogingen strandden voortdurend op een mislukking. Bij het begin van de uitbraak van het SARS-CoV-2-virus, dat COVID-19 veroorzaakt, in maart 2020 was er nog steeds geen vooruitzicht op een nieuwe regering. Als oplossing werd de regering in lopende zaken Wilmès II omgevormd tot een noodregering met volle bevoegdheden voor zes maanden.

Na de eerste besmettingsgolf kwam de politiek overeen om de onderhandelingen voor een nieuwe regering terug op te starten. Een regering met de Waalse socialisten en Vlaams-nationalisten werd bijna mogelijk, maar strandde uiteindelijk toch. Paul Magnette, voorzitter van de PS, en Bart De Wever, voorzitter van N-VA, hadden wel een akkoord met elkaar en de sp.a, CD&V en cdH, maar konden de liberalen niet overtuigen van hun project. Nadat paars-geel definitief begraven leek, gingen de socialisten, liberalen, groenen en CD&V het engagement aan om samen een akkoord te vormen. Na verkenningsrondes, was het op 23 september mogelijk om officieel de onderhandelingen op te starten. Op 30 september was het regeerakkoord klaar.

De regeringsverklaring van 3 oktober 2020 duurde minder dan twintig minuten. Daartoe kwam de Belgische Kamer van volksvertegenwoordigers voor het eerst bijeen in de zetel van het Europees Parlement in Brussel, waar de afstandsregels in het kader van de coronapandemie gewaarborgd konden worden. Tijdens de bijeenkomst riep premier Alexander De Croo op tot "herstel van het vertrouwen" en beloofde hij regeringswerk dat "constructief, betrouwbaar en respectvol" zou zijn.

De grondwettelijk vereiste motie van vertrouwen kreeg steun van 87 Kamerleden (regeringsfracties en niet-ingeschrevene Emir Kir), 54 stemden tegen (N-VA, Vlaams Belang, PVDA, niet-ingeschrevene Jean-Marie Dedecker) en zeven onthielden zich (cdH en DéFI). De twee Belgische partijen met de meeste stemmen, N-VA en Vlaams Belang, bekritiseerden dat de coalitie geen meerderheid heeft onder de Vlaamse parlementsleden, hoewel Vlaanderen de grootste deelstaat is.

SamenstellingBewerken

De regering bestaat uit 15 ministers (14 + 1 eerste minister) en 5 staatssecretarissen.[1] Het kernkabinet telt 7 vicepremiers, van elke partij in de coalitie één iemand.

Ambtsbekleder Functie en bevoegdheid Termijn Partij
Kernkabinet
  Alexander De Croo
(1975)
Premier 1 oktober 2020 - heden Open Vld
  Pierre-Yves Dermagne
(1980)
Vicepremier
Economie en Werk
1 oktober 2020 - heden PS
  Sophie Wilmès
(1975)
Vicepremier
Buitenlandse Zaken, Europese Zaken, Buitenlandse Handel en de Federale Culturele Instellingen
1 oktober 2020 - 14 juli 2022 MR
  David Clarinval
(1976)
Vicepremier 15 juli 2022 - heden MR
Middenstand, Zelfstandigen, KMO’s, Landbouw, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing 1 oktober 2020 - heden
  Georges Gilkinet
(1971)
Vicepremier
Mobiliteit
1 oktober 2020 - heden Ecolo
  Vincent Van Peteghem
(1980)
Vicepremier
Financiën, belast met de Coördinatie van de fraudebestrijding
1 oktober 2020 - heden CD&V
belast met Nationale Loterij 28 juni 2022 - heden
  Frank Vandenbroucke
(1955)
Vicepremier
Sociale Zaken en Volksgezondheid
1 oktober 2020 - heden Vooruit
  Petra De Sutter
(1963)
Vicepremier
Ambtenarenzaken, Overheidsbedrijven, Telecommunicatie en Post
1 oktober 2020 - heden Groen
  Vincent Van Quickenborne
(1973)
Vicepremier
Justitie en Noordzee
1 oktober 2020 - heden Open Vld
Ministers
  Annelies Verlinden
(1978)
Binnenlandse Zaken, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing 1 oktober 2020 - heden CD&V
  Ludivine Dedonder
(1977)
Defensie 1 oktober 2020 - heden PS
  Tinne Van der Straeten
(1978)
Energie 1 oktober 2020 - heden Groen
  Zakia Khattabi
(1976)
Klimaat, Leefmilieu, Duurzame Ontwikkeling en Green Deal 1 oktober 2020 - heden Ecolo
  Hadja Lahbib
(1970)
Buitenlandse Zaken, Europese Zaken, Buitenlandse Handel en de Federale Culturele Instellingen 15 juli 2022 - heden MR
  Meryame Kitir
(1980)
Ontwikkelingssamenwerking en Grootstedenbeleid 1 oktober 2020 - heden Vooruit
  Karine Lalieux
(1964)
Pensioenen en Maatschappelijke Integratie, belast met Personen met een beperking, Armoedebestrijding en Beliris 1 oktober 2020 - heden PS
Staatssecretariaten
  Sarah Schlitz
(1986)
Gendergelijkheid, Gelijke Kansen en Diversiteit, toegevoegd aan de Minister van Mobiliteit 1 oktober 2020 - heden Ecolo
  Sammy Mahdi
(1988)
Nationale Loterij toegevoegd aan de Minister van Binnenlandse Zaken 1 oktober 2020 - 28 juni 2022 CD&V
Asiel en Migratie toegevoegd aan de Minister van Binnenlandse Zaken 1 oktober 2020 - 28 juni 2022
  Nicole de Moor
(1984)
28 juni 2022 - heden
  Eva De Bleeker
(1974)
Begroting en Consumentenbescherming, toegevoegd aan de Minister van Justitie 1 oktober 2020 - heden Open Vld
  Mathieu Michel
(1979)
Digitalisering, Administratieve Vereenvoudiging, Privacy en de Regie der gebouwen, toegevoegd aan de Eerste Minister 1 oktober 2020 - heden MR
  Thomas Dermine
(1986)
Relance, Strategische Investeringen en Wetenschapsbeleid, toegevoegd aan de Minister van Economie en Werk 1 oktober 2020 - heden PS

OpmerkingenBewerken

  • De gemiddelde leeftijd van de regeringsleden bij aantreden was 44 jaar. De jongste was staatssecretaris Sammy Mahdi (CD&V) met 32 jaar, de oudste was vicepremier Frank Vandenbroucke (Vooruit) met 65 jaar. Hiernaast hadden maar vijf van de twintig regeringsleden federale bestuurservaring.
  • Het is de eerste federale regering in België die samengesteld is met vier partijfamilies (socialisten, liberalen, groenen en christendemocraten).
  • Voor het eerst in de geschiedenis was het kabinet bij aantreden in evenwicht met tien vrouwen en tien mannen. Na het ontslag van Mahdi en het aantreden van De Moor werd dit de eerste Belgische regering met meer vrouwelijke dan mannelijke leden. Het kernkabinet bevatte bij aanvang wel maar twee vrouwelijke vicepremiers. Na het ontslag van Wilmès daalde dit tot één. Petra De Sutter (Groen) is de eerste transgender minister in Europa.[2]

WijzigingenBewerken

  • Op 21 april 2022 legde Sophie Wilmès (MR) vanwege familiale redenen met onmiddellijke ingang haar bevoegdheden als vicepremier en minister van Buitenlandse Zaken, Europese Zaken, Buitenlandse Handel en Federale Culturele Instellingen tijdelijk neer.[3] Wilmès bleef formeel aan als vicepremier en minister, terwijl het beheer over haar bevoegdheden vanaf 22 april werd waargenomen door collega's in de regering. Premier Alexander De Croo (Open Vld) werd belast met Buitenlandse Zaken en Europese Zaken, David Clarinval (MR), minister van Middenstand, Zelfstandigen, KMO’s, Landbouw, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing, nam haar taken als vicepremier en minister van Buitenlandse Handel waar en Mathieu Michel (MR), staatssecretaris voor Digitalisering, Administratieve Vereenvoudiging, Privacy en de Regie der gebouwen, werd belast met het beheer van de bevoegdheid Federale Culturele Instellingen.[4]
  • Op 28 juni 2022 nam Sammy Mahdi (CD&V) ontslag als staatssecretaris voor Asiel en Migratie, belast met de Nationale Loterij, naar aanleiding van zijn verkiezing tot partijvoorzitter van CD&V. Dezelfde dag werd hij in de regering opgevolgd door Nicole de Moor.[5]
  • Op 14 juli 2022 besloot Sophie Wilmès (MR) om definitief ontslag te nemen als vicepremier en minister om dezelfde redenen als haar eerdere ontslag op 21 april 2022. Ze werd de dag nadien als minister van Buitenlandse Zaken, Europese Zaken, Buitenlandse Handel en Federale Culturele Instellingen opgevolgd door Hadja Lahbib. Minister David Clarinval nam haar bevoegdheden als vice-premier definitief over.

Centrale functiesBewerken

Tijdens de onderhandelingen moesten er naast de ministerportefeuilles ook andere kernfuncties worden uitgedeeld. Het voorzitterschap van Kamer en Senaat werden waargenomen door respectievelijk Patrick Dewael van Open Vld en Sabine Laruelle van MR. Voor het Europees niveau werd beslist om Didier Reynders van MR af te vaardigen als Europees Commissaris voor België.

Functie en bevoegdheden Naam Partij Termijn
  Europees commissaris
Justitie (Commissie-Von der Leyen)
  Didier Reynders MR 1 december 2019 - heden
  Voorzitter
Kamer van volksvertegenwoordigers
  Éliane Tillieux PS 13 oktober 2020 - heden
  Voorzitter
Senaat
  Stephanie D'Hose Open Vld 13 oktober 2020 - heden