Regering-Carton de Wiart

De regering-Carton de Wiart (20 november 1920 - 16 december 1921) was een Belgische regering. Het was een coalitie van de Katholieke Partij (73 zetels), BWP (70 zetels) en de Liberale Partij (34 zetels). De regering volgde de regering-Delacroix II op en werd opgevolgd door de regering-Theunis I.

Regering-Carton de Wiart
Zetelverdeling in de Kamer van de bestuursmeerderheid van Carton de Wiart
Zetelverdeling in de Kamer van de bestuursmeerderheid van Carton de Wiart
Coalitie      Katholieke Partij
     BWP
     Liberale Partij
Zetels Kamer 177 van 186 (16 november 1919)
Premier Henri Carton de Wiart
Aantreden 20 november 1920
Ontslagnemend 20 november 1921
Einddatum 16 december 1921
Voorganger Delacroix II
Opvolger Theunis I
Portaal  Portaalicoon   België

VormingBewerken

De voorgaande regering, de regering-Delacroix II diende haar ontslag in op 3 november 1920. Op 8 november benoemde de koning Henry Carton de Wiart tot formateur. Op 20 november stelde hij zijn nieuwe regering voor. Het was weer een regering van nationale eenheid, een zogenaamde tripartite. De regering telde 5 ministers van de Katholieke Partij, 4 van de BWP en 3 van de Liberale Partij.

MaatregelenBewerken

De regering loodste de grondwetsherziening, met onder meer het algemeen enkelvoudig stemrecht en een hervorming van de Senaat, door het parlement. Socialistische verwezenlijkingen waren de invoering van de achturige werkdag (wet van 14 juni 1921) en de afschaffing van artikel 310 van het Strafwetboek, dat werd gezien als een belemmering van het stakingsrecht (wet van 24 mei 1921). Een andere eis van de socialisten, de beperking van de dienstplicht tot zes maanden, haalde het echter niet. De katholieken haalden een slag binnen met de toekenning van de rechtspersoonlijkheid aan verenigingen zonder winstoogmerk (wet van 27 juni 1921), van belang voor religieuze gemeenschappen, caritatieve en onderwijsinstellingen. Daarnaast wisten zij zich door de wet op de vrijheid van vereniging (wet van 24 mei 1921) gevrijwaard van socialistische monopolisering van de vakbonden.

EindeBewerken

 
Zetelverdeling in de Kamer van de bestuursmeerderheid van Carton de Wiart na het vertrek van de socialisten

Op 15 oktober 1921 werd de grondwetsherziening door koning Albert I afgekondigd, wat de ontbinding van de Kamers impliceerde. De socialisten begonnen daarop onmiddellijk te mobiliseren voor de op handen zijnde verkiezingen volgens het nieuwe systeem, en verlieten de regering op 24 oktober 1921.

De regering bood haar ontslag aan na de verkiezingen van 20 november 1921. Zij bleef de lopende zaken waarnemen tot de installatie van de regering-Theunis I op 16 december 1921.

SamenstellingBewerken

Naam Partij Functie en bevoegdheden Termijn
  Henri Carton de Wiart Katholieke Partij Premier en Minister
Binnenlandse Zaken
20 november 1920 - 16 december 1921
  Henri Jaspar Katholieke Partij Minister
Buitenlandse Zaken
20 november 1920 - 16 december 1921
  Jules Destrée BWP Minister
Kunsten en Wetenschappen
20 november 1920 - 24 oktober 1921
  Emile Vandervelde BWP Minister
Justitie
20 november 1920 - 24 oktober 1921
  Georges Theunis Katholieke Partij Minister
Financiën
20 november 1920 - 16 december 1921
  Albéric Ruzette Katholieke Partij Minister
Landbouw
Openbare Werken (vanaf 24 oktober 1921)
20 november 1920 - 16 december 1921
  Joseph Wauters BWP Minister
Nijverheid, Arbeid en Ravitaillering
20 november 1920 - 24 oktober 1921
  Ernest Mahaim Liberale Partij 24 oktober 1921 - 16 december 1921
  Edward Anseele BWP Minister
Openbare Werken
20 november 1920 - 24 oktober 1921
  Xavier Neujean Liberale Partij Minister
Spoorwegen, Posterijen en Telegrafie
Kunsten en Wetenschappen (vanaf 24 oktober 1921)
20 november 1920 - 16 december 1921
  Albert Devèze Liberale Partij Minister
Landsverdediging
20 november 1920 - 16 december 1921
  Louis Franck Liberale Partij Minister
Koloniën
20 november 1920 - 16 december 1921
  Aloys Van de Vyvere Katholieke Partij Minister
Economische Zaken
Justitie (vanaf 24 oktober 1921)
20 november 1920 - 16 december 1921

HerschikkingenBewerken