Aalst (Oost-Vlaanderen)

gemeente en tweede grootste stad in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen

Aalst (Frans: Alost) is de op een na grootste stad in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen en de naar inwonertal vijfde stad van Vlaanderen. De stad telt ruim 88.000 inwoners (2021), die Aalstenaars[1] worden genoemd. De plaatselijke benaming van Aalst luidt Oilsjt. Aalst staat vooral bekend om haar carnaval. Sint-Maarten is de patroonheilige van de stad. Aalst is gelegen aan de rivier de Dender.

Aalst
Stad in België Vlag van België
Sint-Martinuskerk (Aalst) - Buitenaanzicht 03.jpg
Sint-Martinuskerk
Vlag van Aalst Wapen van Aalst
(Details) (Details)
Aalst (België)
Aalst
Geografie
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag Oost-Vlaanderen Oost-Vlaanderen
Arrondissement Aalst
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
78,65 km² (2019)
59,03%
20,99%
19,99%
Coördinaten 50° 56' NB, 4° 2' OL
Bevolking (bron: AD Statistiek)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
87.978 (01/01/2021)
49,15%
50,85%
1118,54 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2021)
19,74%
60,28%
19,98%
Buitenlanders 9,42% (01/01/2021)
Politiek en bestuur
Burgemeester Christoph D'Haese (N-VA)
Bestuur N-VA, CD&V en Open Vld
Zetels
N-VA
Vlaams Belang
CD&V
Open Vld
Groen
sp.a
SD&P
43
16
8
6
4
4
3
2
Economie
Gemiddeld inkomen 20.021 euro/inw. (2018)
Werkloosheidsgraad 7,26% (jan. 2019)
Overige informatie
Postcode
9300
9308
9308
9310
9310
9310
9310
9320
9320
Deelgemeente
Aalst
Gijzegem
Hofstade
Baardegem
Herdersem
Meldert
Moorsel
Erembodegem
Nieuwerkerken
Zonenummer 053
NIS-code 41002
Politiezone Aalst
Hulpverleningszone Zuid-Oost
Website www.aalst.be
Detailkaart
AalstKaart van Aalst
ligging binnen het arrondissement Aalst
in de provincie Oost-Vlaanderen
Foto's
Borse van Amsterdam
Borse van Amsterdam
Portaal  Portaalicoon   België
De zetmeelfabriek Tereos Syral aan de Dender in het hart van Aalst.

Etymologie[2]Bewerken

De naam Aalst werd eerst aangetroffen in de akten van de abdij van Lobbes (Bij Thuin). Een monnik genaamd Ursmaar van dit klooster verkondigde zijn geloof omstreeks 700 nabij een moerasachtig terrein. Deze plaats werd het Sint-Ursmaarsmeers genoemd, met een locatie die overeenkomt daar waar het statieplein zich bevindt. Aldaar had hij een bidplaats gesticht.[2]

Naamsvermeldingen door de geschiedenis heen[2]Bewerken

  1. Alost, 866, kopie in 18e eeuw (Descriptio villarum Lobbes)
  2. Alosta, 868-869 kopie 18e eeuw (Goederenlijst van de abdij van Lobbes)
  3. Hlost, 870
  4. Alost, 995, 1070
  5. Alost, Alst: 1088
  6. Alst: 1162, 1282, 1287

De betekenis van de stadsnaam[2]Bewerken

Volgens Dr. Jan De Vries dacht men aan het woord alisa (els) en dus elzenbos. Er werd ook een verband gebracht met alohs (wild alsemkruid). Daarnaast is er nog de verklaring van alhusta afgeleid van ahla (heiligdom).

Professor Jozef Vercoullie zag in de stadsnaam els of alsem.

Dr. Jan Lindemans vond dat er een verband zou kunnen zijn tussen alosa (els), alisa (Frankisch). Een plaats waar elzen groeien. Alosa zou behoren tot een ander Frankisch dialect.

KenmerkenBewerken

Aalst is het meest bekend om zijn jaarlijks carnaval en zijn carnavaleske vete met de stad Dendermonde over de rechten op het Ros Beiaard en ook wel om zijn 'Zwarte Man', het standbeeld van Dirk Martens in het midden van de Grote Markt. Dirk Martens drukte het eerste boek met losse letters in de Nederlanden; hij was bevriend met Erasmus.

Een al even beroemde telg is de romanschrijver Louis Paul Boon. Aalst maakte in het begin van de 20e eeuw ook een stukje van de Belgische politieke geschiedenis met als centrale figuur priester Adolf Daens (broer van Pieter Daens), over wie Louis Paul Boon overigens zijn beroemdste boek "Pieter Daens of hoe in de 19e eeuw de arbeiders van Aalst vochten tegen armoede en onrecht" (1971) schreef. Het belichaamt de sociale geschiedenis van een stad, streek, volk en tijdperk.

Aalst dankte vroeger zijn welvaart onder andere aan de hopteelt. Typische Aalsterse hopsoorten zijn Groene Belle, Coigneau, Witte Rank en Loeren. De kathedraal van Amiens was het voorbeeld voor de Aalsterse Sint-Martinuskerk, die onvoltooid bleef. Het oorspronkelijk belfort van Aalst stamt uit de 13e eeuw. Het huidige belfort is grotendeels uit de 15e eeuw.

Het stadsdialect: Aalsters is een opmerkelijk en befaamd dialect dat behoort tot het Kleinbrabants. Het Aalsters heeft zowel Brabantse als Oost-Vlaamse kenmerken. Carnaval draagt in hoge mate bij aan het in leven houden van het dialect. De 'nies'-klank, zoals in 'Oilsjt', noemt men mouillering. Tegenwoordig worden er ook boeken uitgegeven in het Aalsterse dialect, zoals De Kleine Prins.[3] Ook in de boeken van Louis Paul Boon vind je Aalsterse woorden terug.

GeschiedenisBewerken

 
Aalst in 1651 door J. Blaeu

De oudste kern van Aalst is waarschijnlijk op de plaats waar tegenwoordig nog het Oud-Hospitaal staat. Daar werd tussen 750 en 800 het Zelhof gesticht. Het Zelhof is een Karolingisch bedrijfstype. Wel is zeker dat Aalst ontstaan is op het eiland "Chipka", een eiland in de Dender. De ligging aan de Dender en de ligging aan de handelsweg Brugge-Keulen maar ook de bescherming van de Burcht, zorgden er later voor dat er een omwalde nederzetting gevormd kon worden.

Vanaf de Frankische tijd lag het graafschap Aalst in de Brabantgouw. Nadat het deel van deze gouw tussen Schelde en Dender in de 11e eeuw veroverd werd door de (Franse) graven van Vlaanderen kon het Land van Aalst toch nog een eeuw van een zekere zelfstandigheid binnen Rijks-Vlaanderen genieten. De hertogen van Brabant-Lotharingen probeerden nog twee eeuwen de fictie van hun opperleenrecht over Aalst te doen gelden. De graaf van Vlaanderen koos ervoor Aalst tot hoofdplaats van zijn nieuwe gebied te maken door de nabijheid van de Schelde. Dendermonde lag op de rechteroever van de Dender. Vanuit Aalst liep noordwaarts de brede handelsweg door Hofstade en Wichelen naar de Aalsterse aanlegplaatsen aan de Schelde. Boudewijn I van Gent (1030-1084) werd de eerste graaf van Aalst en peer van de graaf van Vlaanderen. Midden deze handelsweg lag het Hof ten Bos, kasteel en neerhof. De wapenkleuren van de stad Aalst bevatten nog altijd die van Lotharingen: wit en rood.

Iwein van Aalst (°ca. 1105, + 1145) volgde in 1127 zijn overleden broer Boudewijn III op als heer van Aalst, Waas en Drongen. Hij speelde een belangrijke rol bij de opvolging van Karel de Goede, de graaf van Vlaanderen die in 1127 vermoord werd. Iwein keerde zich in een gedreven speech tegen Willem Clito, de kandidaat van de Franse koning. Daarin stelde hij dat de graaf de rechten en vrijheden van de onderdanen moet respecteren (1ste pleidooi voor constitutionalisme in West-Europa). Hij koos de kant van Diederik van de Elzas als nieuwe graaf van Vlaanderen. Toen deze op de vlucht gedreven werd, vond hij een onderkomen in de burcht van Aalst. Deze werd belegerd en bij toeval werd Willem Clito geraakt door een projectiel en overleed aan zijn verwonding. Dit staat bekend als de slag bij Hertshaag (27-28 juli 1128). Als dank gaf graaf Diederik van de Elzas het leenheerschap over het graafschap Aalst aan graaf Iwein, die trouwde met diens dochter, Laureta van Vlaanderen.[4]

Aalst werd in de periode 1380-1385 belegerd en verwoest door de Gentenaars. Ook tijdens de Nederlandse Opstand, ook wel de Tachtigjarige Oorlog genoemd, kreeg Aalst het hard te verduren.

Kerkelijk ressorteerde de stad Aalst eerst nog onder het aartsdiaconaat Brabant, en later onder het aartsdiaconaat Brussel van het bisdom Kamerijk. Na de herindeling van de bisdommen in de 16e eeuw hoorde het dan bij het (aarts)bisdom Mechelen.

Aalst lag strategisch op de handelsweg Brugge-Keulen, ter hoogte van de Brabants-Vlaamse grens. De Bourgondische eenmaking maakte een einde aan de militaire grenssituatie.

Baardegem en Meldert lagen tot 1795 in de Vrijheid van Asse, in het Hertogdom Brabant.

Vanaf de 19de eeuw werd Aalst een industriestad aan de Dender, met textielindustrie (vlas- en linnenweverijen, katoennijverheid), brouwerijen, etc.. [5]

Het wapenschild van Aalst is een ontwerp van de zilversmid Nicolaas Colijn. Hij ontwierp het in 1394 als stadszegel voor poorterszaken voor de stad. Het wapenschild toont in het midden een zwaard; het symboliseert de autonome rechtsmacht en militaire weerstand van de stad. Als symbool voor de horigheid aan de Duitse keizer en de Graaf van Vlaanderen staan respectievelijk de Duitse adelaar en de Vlaamse Leeuw ook afgebeeld. In de jaren voor Wereldoorlog II had het rechts-radicale Vlaams Nationaal Verbond een aanzienlijke aanhang in Aalst. De stad vormde samen met Brussel en Antwerpen een bolwerk van deze partij. Aalst werd tijdens beide wereldoorlogen door het Duitse leger bezet.

Tweede WereldoorlogBewerken

De gemeente werd rond 21 mei 1940 bezet door het Duitse leger en bevrijd op 3 september 1944. Minstens 2 weerstanders werden naar het Auffanglager van Breendonk getransporteerd.[6] In de speciale Nacht und Nebel-concentratiekampen werden 7 weerstanders uit de gemeente ter dood gebracht door onthoofding.[7] De site bel-memorial.org meldt ook herdenkingen van 6 verzetslieden uit de gemeente.[8] Er is verder een gedenkteken der oud-pupillen gesneuveld voor het vaderland, het Nationaal oorlogsmonument Eerste en Tweede Wereldoorlog.[9]

Het gewapend verzet bestond ook hier uit verschillende groepjes naargelang de ideologische overtuiging of naar de specialisatie. Het Geheim Leger o.l.v. Basiel De Grève (VTI-leraar), de broers De Schaepdrijver, e.a., was eerder royalistisch-conservatief en o.a. ingeschakeld bij het droppen van spionnen, wapens en munitie. Het BVL (Belgisch Vrijwilligerslegioen) werd in Aalst vrij vlug opgerold door de aanhouding van meerdere leden (eind september 1942). Onderwijzer Henri Matthieu en 5 van zijn kompanen werden in Duitsland terechtgesteld (22/11/1943, onthoofding). Een van de grootste verzetsgroepen was het linkse OF (Onafhankelijkheidsfront) dat in Aalst geleid werd door o.a. Leon Bocken, Bert Van Hoorick, Mevr. C.Pletsier-De Groot. De Witte Brigade of  groep Fidelio, met o.a. Robert Kiekens, legde zich vooral toe op het helpen ontsnappen van neergehaalde Engelse piloten. Het Bevrijdingsleger had zijn wortels in christendemocratische milieus. In Aalst werd de kern gevormd door politieagenten en rijkswachters (o.a. Hugo Lefevre, doodgemarteld in een Duits concentratiekamp). Rijkswachtcommandant Fernand Bouckenaere werd nog net voor de bevrijding (25/8/44) door de Duitsers gefusilleerd in het kamp van Oostakker omdat hij Aalsterse weerstanders gewaarschuwd had voor nakende Duitse razzia’s. In totaal werden 40 Aalstenaars terecht gesteld wegens verzetsdaden, 80 anderen zijn kortere of langere tijd opgesloten en/of gemarteld geweest door de Duitsers.[10][11][12]

Tijdens WO II vonden zeker 40 Joden gedurende een kortere of langere periode een veilig onderduikadres in Aalst. Maar waarschijnlijk ligt dit getal nog hoger.[13]

Archeologische opgravingenBewerken

Na een radiometrische datering in de Sint-Martinuskerk in Aalst, bleek de kerk al in gebruik te zijn tussen het jaar 700 - 900 na Christus. Een bewijs dat Aalst langer bestaat dan historische bronnen lieten denken.[14] In het jaar 2017 hadden archeologen van Solva opgravingen gedaan, ze namen deze opportuniteit toen er bleek dat er een nieuw verwarmingssysteem werd geïnstalleerd in de kerk. Uit deze opgravingen blijkt villa Alost niet de enige woonkern geweest te zijn, maar ook onder de speelplaats van het Sint-Jozefscollege en nu ook de Sint-Martinuskerk.

In 2004 werd een riem van 200 jaar oud gevonden, tegen liesbreuk. De eigenaar van de riem zou kloostermonnik Patrick geweest zijn.[15]

Oorsprong van de benaming 'Ajuin'Bewerken

De spotnaam "ajuin" (in het Aalsters dialect: ajoin) is zowat uitgegroeid tot een aanduiding voor een inwoner van Aalst. Dit bleek bijvoorbeeld reeds uit een optocht in 1890, waarin ze de stad als een ajuin afbeeldden. Nu nog steeds wordt op de Grote Markt de ajuinworp gehouden, waarin men tracht het gouden ajuintje te winnen.

De spotnaam ajuin ligt in de 19e eeuw, toen in Aalst en omstreken de uienteelt enorm floreerde. Naast de grote hopmarkt bestond er vroeger te Aalst ook een vermaarde uienmarkt. Een vroegere interpretatie zou teruggaan op een eigenaardigheid van het Aalsters dialect. Ajuin zou afkomstig zijn van het bevestigend antwoord "ha, ja hij", wat hetzelfde klinkt als de dialectische uitspraak van het zelfstandig naamwoord ajuin [uitspraak: a’join]. Deze verklaring wordt heden ten dage echter niet meer als correct beschouwd.

De oorsprong van de spotnaam "ajuinen" Enkele varianten van de spotnaam die men vooral vroeger gebruikte zijn: ajuinpelders, ajuinboeren, ajuinfretters,…. In een volksliedje uit Dendermonde van 1843 duikt de naam ajuinpelders voor het eerst op. Hiervan luidt de zesde strofe:

Ik kwam lestmael langs de Lombaertstraat gegaen
En ik vond daer eenen Aelstenaer staen,
Pelt ajuinen, pelt ajuinen, zei de Aalstenaer.

GeografieBewerken

Aalst is gelegen in de Denderstreek. Het centrum van Aalst ligt grotendeels in het dal van de Dender, op een hoogte van ongeveer 10 tot 20 meter boven zeeniveau. Het hoogste punt van de stad Aalst zelf ligt halverwege tussen Aalst-centrum en de deelgemeente Herdersem, op 30 meter boven zeeniveau (Bosveld). Het hoogste punt van het hele grondgebied Aalst is te vinden in het Kravaalbos in de deelgemeente Meldert. Deze top komt 73m boven zeeniveau uit. Ten oosten, zuidoosten, zuiden en zuidwesten van de stad Aalst bevindt men zich al snel tussen de heuvels. Ten (zuid)oosten van Aalst is dit het Pajottenland, met toppen die 74-92 meter hoogte halen. Ten zuidwesten zijn dit de 'voorheuvels' van de Vlaamse Ardennen, dit met toppen tussen 67 en 85 meter hoogte. Geografisch gezien ligt Aalst in het centrum van België, ongeveer halverwege tussen Gent en Brussel.

KernenBewerken

Naast Aalst zelf bestaat de fusiegemeente nog uit de deelgemeenten Baardegem, Erembodegem, Gijzegem, Herdersem, Hofstade, Meldert, Moorsel en Nieuwerkerken. Het gehucht Edixvelde bevindt zich op de grens van Nieuwerkerken met Erpe en Mere, beide deelgemeenten van Erpe-Mere.

# Naam Oppervlakte
(km²)
Inwoners
01/01/2014
Bevolkingsdichtheid
(inw./km²)
I Aalst 18,96 45.248 2.365
II Baardegem 6,20 1.848 299
III Erembodegem 10,81 11.916 1.069
IV Gijzegem 4,66 3.316 711
V Herdersem 5,33 2.560 485
VI Hofstade 6,59 6.000 914
VII Meldert 8,82 2.949 336
VIII Moorsel 9,43 5.029 533
IX Nieuwerkerken 7,28 6.050 832
Totaal Groot-Aalst 78,11 85.010 1.088
Bron: [1]

CentrumstadBewerken

Aalst is door de Vlaamse Regering erkend als centrumstad, wat betekent dat het qua uitrustingsniveau bij de dertien grootste steden van Vlaanderen gerekend mag worden als 'regionale stad'. Uit onderzoek bleek wel dat Aalst geen belangrijke stedelijke invloed uitoefent op de gemeenten in de omgeving. De reden hiervoor is dat de omgeving van Aalst eerder op Brussel is afgestemd dan op Aalst: "Aalst ligt in de schaduw van Brussel, zonder zichtbare suburbanisatie".[16][17]

NatuurBewerken

 
Stadspark
 
Stadspark (spiegelvijver)
  • het Stadspark dat in het zuiden overgaat in natuurgebied het Osbroek.
  • het natuurgebied Kluizenbos
  • het natuurgebied Honegem
  • het Kravaalbos in Meldert en Baardegem
  • de gebieden langs de Dender (die te volgen is met een fietspad)
  • Op het grondgebied van de deelgemeenten Herdersem, Hofstade en Gijzegem bevindt zich het erkend natuurreservaat 'Hogedonk'. Dit gebied wordt beheerd door Natuurpunt Aalst. Het gebied wordt gekenmerkt door tal van kleine landschapselementen, grachten, sloten en oude Dendermeanders. Het maakt deel uit van het natuurgebied Beneden-Dender waaronder ook de Wiestermeersch, Hannaerden en Denderbellebroek behoren, allen ook gelegen in de beneden Dendervallei.

DemografieBewerken

Demografische ontwikkeling van de fusiegemeenteBewerken

Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

  • Bronnen:NIS, Opm:1806 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari

PolitiekBewerken

StructuurBewerken

De stad Aalst ligt in het kieskanton Aalst (dewelke identiek is aan het provinciedistrict Aalst) en ligt in het kiesarrondissement Aalst-Oudenaarde en de kieskring Oost-Vlaanderen.

Aalst Supranationaal Nationaal Gemeenschap Gewest Provincie Arrondissement Provinciedistrict Kanton Gemeente
Administratief Niveau   Europese Unie   België   Vlaanderen   Oost-Vlaanderen Aalst Aalst
Bestuur Europese Commissie Belgische regering Vlaamse regering Deputatie Gemeentebestuur
Raad Europees Parlement Kamer van
volksvertegenwoordigers
Vlaams Parlement Provincieraad Gemeenteraad
Kiesomschrijving Nederlands Kiescollege Kieskring Oost-Vlaanderen Aalst-Oudenaarde Aalst Aalst Aalst
Verkiezing Europese Federale Vlaamse Provincieraads- Gemeenteraads-

(Voormalige) BurgemeestersBewerken

Tijdspanne Burgemeester
1743 - 1751 Jean Jacques Philippe Vilain XIIII
? - ? Anthon de Waepenaert
1794 - 1808 Egide Boterdael[18]
1808 - 1813 Romain François Terlinden[19][20]
1814 - 1815 Jean-Baptiste Lefebvre[21]
1816 - 1817 Guillaume De Clercq
1817 - 1818 Charles de Ruddere[22]
1818 - 1824 Karel de Waepenaert (regeringsgezind)
1824 - 1830 François Xavier de Vilander
1830 - 1833 Jozef De Wolf (katholiek)
1833 - 1848 Frederik Van Der Noot (katholiek)
1848 - 1867 Guillaume De Gheest (LP)
1867 - 1871 Alexander Van Langenhove (LP)
1871 - 1896 Victor Van Wambeke (Kath. Partij)
1896 - 1914 Leo Gheeraerdts (Kath. Partij)
1914 - 1918 Jaak Van den Bergh (Kath. Partij, waarnemend)
1919 Leo Gheeraerdts (Kath. Partij)
1919 - 1925 Felix De Hert (Kath. Partij / Kath. Verb.)

* De daensistische Christene Volkspartij

Tijdspanne Burgemeester
1925 Eugeen Bosteels (Kath. Verb.)
1925 Karel Leopold Van Opdenbosch (CVP*, waarnemend)
1925 - 1932 Romain Moyersoen (Kath. Verb.)
1933 - 1940 Alfred Nichels (BWP)
1940 Eugène Deprez (BWP, waarnemend)
1940 - 1944 Victor Bocque (VNV, oorlogsburgemeester)
1944 - 1947 Alfred Nichels (BWP)
1947 - 1952 Jozef Borreman CVP)
1952 - 1956 Oscar Debunne (BSP)
1956 - 1971 Frans Blanckaert (BSP)
1971 - 1976 Marcel De Bisschop (CVP)
1977 - 1982 Louis D'Haeseleer (PVV)
1982 - 1983 Eddie Monsieur (SP, waarnemend)
1983 - 1987 Raymond Uyttersprot (CVP)
1987 - 1988 Maurice De Kerpel (CVP)
1989 - 2006 Annie De Maght (PVV / VLD)
2007 - 2012 Ilse Uyttersprot (CD&V)
2013 - heden Christoph D'Haese (N-VA)

GeschiedenisBewerken

Legislatuur 1989 - 1994Bewerken

De SP werd nipt de grootste partij met 23,93 %, gevolgd door de PVV (23,85%) en de CVP(23,71%). Alle drie de traditionele partijen kregen 11 zetels. Zowel de CVP (−6,59%) als de Volksunie (−6,09%) moesten een verlies incasseren, in mindere mate zagen ook de SP (−0,33%) en de KP (−0,64%) hun stemmenaantal licht achteruitgaan. Winst was er voor de Vrije Democraten (VD), die bij hun eerste (en enige) verkiezingsdeelname onmiddellijk 8,7% van de kiezers konden overtuigen, goed voor 3 zetels. Agalev deed deze legislatuur zijn intrede in de gemeenteraad met een verkozene, ze behaalden 5,38% (+ 1,92%) en ook de PVV (+3,45% ) ging er op vooruit. Het Vlaams Blok ten slotte behaalde 1,71%, een lichte vooruitgang (+0,36%) ten overstaan van de gemeenteraadsverkiezingen van 1982.

Burgemeester werd Annie De Maght (PVV), ze bestuurde een coalitie met de SP van onder andere Edgard Hooghuys en de VD van André-Emiel Bogaert. In 1992 maakte Bogaert de overstap naar de VLD.

Legislatuur 2013 - 2018Bewerken

Burgemeester was Christoph D'Haese (N-VA). Hij leidde een coalitie bestaande uit N-VA, CD&V en sp.a. Samen vormden ze de meerderheid met 30 op 43 zetels. Na de breuk in de Aalsterse afdeling van de sp.a van januari 2014 werd dit een coalitie van N-VA, CD&V en SD&P met een meerderheid van 28 op 43 zetels.[23]

Schepenen waren Ilse Uyttersprot (CD&V), Karim Van Overmeire (N-VA), Ann Van de Steen (SD&P), Mia De Brouwer (N-VA), Iwein De Koninck (CD&V), Dylan Casaer (SD&P), Caroline Verdoodt (N-VA), Paul Stockman (CD&V) en Sarah Smeyers (N-VA).

Legislatuur 2019 - 2024Bewerken

Voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 vormde SD&P zich om tot Lijst A. Bij de verkiezingen werd de N-VA van burgemeester Christoph D'Haese opnieuw de grootste met een derde van de stemmen. Het Vlaams Belang groeide sterk en werd de tweede partij terwijl de drie traditionele partijen achteruitgingen. Een kleine twee maanden later vormde Christoph D'Haese een nieuwe coalitie met Open Vld en CD&V. Burgemeester D'Haese volgde zichzelf op, terwijl vijf schepenmandaten naar de N-VA gingen. Er gingen twee en een schepenmandaten naar respectievelijk CD&V en Open Vld.[24]

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976Bewerken

Partij / Kartel 10-10-1976[25] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[26] 14-10-2012[27] 14-10-2018[28]
Stemmen / Zetels % 43 % 41 % 41 % 41 % 41 % 41 % 43 % 43
CVP1 / CD&V-N-VAB / CD&V2 34,561 16 30,31 14 23,711 11 23,171 10 20,981 9 21,30B 9 17,302 8 13,402 6
VU1 / VU&ID2 / CD&V-N-VAB / N-VA3 16,771 7 17,61 7 11,511 4 6,51 2 6,882 2 31,143 15 33,163 16
PVV1 / VLD2 / VLD-VIVANT3 / Open Vld4 24,141 11 20,41 9 23,851 11 31,242 14 30,682 14 18,543 8 17,304 7 10,444 4
SP1 / sp.a-spirit2 / sp.a3 21,041 9 24,261 11 23,931 11 24,271 11 20,921 9 19,252 8 16,393 7 7,563 3
Agalev1 / Groen!2 / Groen3 - 3,461 0 5,381 1 5,011 1 6,671 2 4,702 1 5,883 2 9,373 4
Vlaams Blok1 / Vlaams Belang2 - 1,351 0 1,711 0 8,31 3 13,871 5 22,812 10 10,802 4 17,332 8
Lijst A - - - - - - - 6,93 2
PVDA1 / PVDA+2 - 0,21 0 - 0,281 0 - 0,742 0 1,192 0 1,811 0
BLAUW - - - - - 11,63 5 - -
KPB1 / KP2 2,721 0 1,861 0 1,222 0 - - - - -
VD - - 8,7 3 - - - - -
Anderen(*) 0,77 0 0,57 0 - 1,23 0 - 1,03 0 - -
Totaal stemmen 58.479 57.147 57.539 56.596 57.013 58.265 56.966 58.148
Opkomst % 94,96 93,27 92,87 94,23 89,87 90,76
Blanco en ongeldig % 2,65 4,14 4,11 4,43 4,12 3,85 2,41 3,09

De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.
De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt
(*) 1976: PMO-C / 1982: PEEL / 1994: W.O.W. (1%), SD (0,23%) / 2006: PLUS

Onderstaande grafiek toont de evolutie van de zetelaantallen binnen de Aalsterse gemeenteraad.

GezondheidszorgBewerken

 
Het Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis campus Aalst

In Aalst vindt men twee ziekenhuizen, namelijk het Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis (OLV Ziekenhuis) en het Algemeen Stedelijk Ziekenhuis (ASZ). Met name het OLV Ziekenhuis is bekend voor zijn diensten cardiologie, cardiochirurgie en urologie.

MobiliteitBewerken

FietsBewerken

Door Aalst lopen verschillende fietssnelwegen. De F414 tussen naar Zottegem, de F220 naar Aalst, de F27 naar Londerzeel en de F43 naar Sint-Niklaas vertrekken allemaal in de stad. Ook de F2 die tussen Gent en Brussel loopt doorkruist Aalst. De meeste van deze fietssnelwegen komen samen aan het station van Aalst.[29]

Openbaar vervoerBewerken

BusBewerken

Aalst heeft 4 stadsbuslijnen, allen vertrekken op perron 1 van het busstation van Aalst.[30] Dit is gelegen aan het treinstation. Daarnaast zijn er heel wat regionale buslijnen die de stad aandoen.

TreinBewerken

Op het grondgebied van Aalst bevinden zich drie treinstations. Het grootste is dat van Aalst zelf, in het zuiden van het stad. Voorts is er nog de halte Aalst-Kerrebroek, aan de Ledebaan, en het station in Erembodegem.

De volgende verbindingen stoppen in Aalst:

  • De IC-trein Hasselt - Gent-Sint-Pieters
  • De IC-trein Gent-Sint-Pieters - Lokeren
  • De IC-trein De Panne - Landen
  • De S4-trein Aalst - Mechelen
  • De S6-trein Aalst - Schaarbeek
  • De S10-trein Aalst - Dendermonde
  • De P-trein Aalst - Burst

CultuurBewerken

ErfgoedBewerken

 
Het belfort
 
De Begijnhofkerk

Aalst kent vele kerken: in het stadscentrum bevinden zich de Sint-Martinuskerk en de Sint-Jozefskerk. Buiten het centrum zijn er in Aalst zelf (deelgemeenten buiten beschouwing gelaten) onder andere nog de Heilig-Hartkerk (1928) en de Onze-Lieve-Vrouw-van-Bijstandkerk; kerk van Mijlbeek (1902).

Andere bezienswaardigheden zijn:

MuseaBewerken

  • 't Gasthuys, Stedelijk Museum Aalst in het Oud-Hospitaal (bevat onder andere een carnavalsmuseum, de geschiedenis van Aalst)
  • Brandweermuseum in Erembodegem (tot 2020, daarna is de hele collectie verhuisd naar Ravels)
  • Jukeboxplezier, museum met jukeboxen in Gijzegem

Hedendaagse cultuurBewerken

Sport en recreatieBewerken

Aalst heeft verschillende sportploegen die op het toneel van de eerste klasse acteren of acteerden: basketbalclub Okapi Aalstar (anno 2020 in eerste klasse), volleybalclub Lindemans Aalst (eerste klasse) en voetbalclub Eendracht Aalst (anno 2020 in tweede klasse amateurs). Okapi Aalstar speelt in het Crelan Forum, Lindemans Aalst speelt in sporcomplex Schotte, terwijl Eendracht Aalst zijn wedstrijden in het Pierre Cornelisstadion afwerkt. Lindemans Aalst werd in 2020 eerste in de nationale volleybalcompetitie en speelde de bekerfinale in het sportpaleis. Verschillende handbalclubs speelden in de hoogste klasse. Sparta Aalst HC won in 1969 de Beker van België, Eendracht Vrij Aalst en Aalst Sportief waren pioniers in het dameshandbal en werden verschillende malen landskampioen. Krachtbalclub Osiris Aalst speelde verschillende seizoenen in de hoogste krachtbalklasse en won in 1997 de beker.

Doorheen de stad loopt onder meer de fietsroute Denderende Steden.

EvenementenBewerken

  • Carnavalsstoet: zondag voor Aswoensdag;
  • Carnaval: zondag tot dinsdag voor Aswoensdag;
  • Winterfoor: opening het weekend voor carnaval, startend op vrijdag en eindigend de zondag na carnaval;
  • Jaarmarkt: 11 november (gedenkdag van Sint-Maarten);
  • Parkconcerten: elke maandagavond in juli en augustus;
  • Criterium: op de maandag na het einde van de Tour de France;
  • Kerstmarkt: van begin december tot en met begin januari op de Grote Markt;
  • Cirk: derde weekend van augustus; gratis hedendaagse circusacts op verscheidene plaatsen;
  • De Pikkeling: Folkloristisch oogstfeest met verschillende activiteiten in de 'Faluintjes' (vier deelgemeenten van Groot-Aalst: Baardegem, Herdersem, Meldert en Moorsel).

CriminaliteitBewerken

In 1985 vond in Aalst een bloedige overval plaats op de winkel van Delhaize door de Bende van Nijvel. Deze werd verfilmd in de film Niet schieten, uit 2018.

In 2020 werd de voormalige burgemeester Ilse Uyttersprot in haar appartement in Aalst vermoord door haar vriend.

Bekende personenBewerken

PartnerstedenBewerken

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken

  Zie de categorie Aalst, Belgium van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.