Kvemo Kartli

regio van Georgië

Kvemo Kartli (Georgisch: ქვემო ქართლის, letterlijk Neder-Kartli) is een regio (mchare) in het zuiden van Georgië met 434.497 inwoners (2022) en een oppervlakte van 6436 km² (67,5 inw./km²)[1][2]. De gouverneur van Kvemo Kartl is sinds februari 2021 Shota Rekhviashvili.[3][4] De regio heeft zeven gemeenten waaronder de stadsgemeente Roestavi dat ook het administratieve centrum van de regio is. Het grootste deel van de Azerbeidzjaanse minderheid in Georgië woont in Kvemo Kartli. De historische regio Trialeti ligt tegenwoordig in het noorden van Kvemo Kartli.

Kvemo Kartli
ქვემო ქართლის
Regio in Georgië Vlag van Georgië
Kaart van Kvemo Kartli
Coördinaten 41°31'NB, 44°31'OL
Algemeen
Oppervlakte 6436 km²
Inwoners
(2022)
Gedaald 434.497[1]
(67,5 inw./km²)
Hoofdstad Roestavi
Gouverneur Shota Rekhviashvili (februari 2021)
Overig
Website kvemokartli.gov.ge
Portaal  Portaalicoon   Georgië

GeografieBewerken

Kvemo Kartli grenst in het westen aan de regio Samtsche-Dzjavacheti, de regio's Sjida Kartli en Mtscheta-Mtianeti in het noorden en Kacheti in het oosten. Tevens omringt het Tbilisi aan drie zijden. De zuidkant van Kvemo Kartli grenst aan Armenië en Azerbeidzjan. Het westen van de regio is de overgang tussen de Kvemo Kartli en Javacheti Plateaus die gescheiden worden door de Samsari- en Dzjavachetigebergtes. Het Tsalka Reservoir bij de gelijknamige stad ligt in de zogeheten Tsalka Depressie. De moderne gemeente Tsalka komt voor een groot deel overeen met de historische regio Trialeti, ten noorden waarvan het Trialetigebergte de noordgrens van Kvemo Kartli is.

Het centrale deel van Kvemo Kartli wordt gevormd door het Chrami- en Loki middelgebergte, onderdeel van de Kleine Kaukasus, wat tevens het stroomgebied van de Chrami rivier is. Deze grootste rivier in de regio mondt net voorbij de Georgisch-Azerbeidzjaanse grens uit in de Mtkvari rivier. In het Kvemo Kartli Plateau heeft de Chrami rivier een kloof uitgesneden tot 700 meter diep. Naar het oosten toe loopt de regio af naar het Kvemo Kartli Laagland. Waar de hoogvlakte bij Tsalka nog 1500 meter boven zeeniveau ligt, is het Kvemo Kartli laagland ongeveer 300 meter boven zeeniveau gelegen.

Bestuurlijke onderverdelingBewerken

Bestuurlijke eenheden Kvemo Kartli

Kvemo Kartli heeft zeven gemeenten:

Er zijn in totaal ruim 360 bewoonde kernen, waaronder:

DemografieBewerken

 
Roestavi, hoofdstad van Kvemo Kartlii

Volgens de gegevens van het Nationaal Statistisch Bureau van Georgië telde Kvemo Kartli op 1 januari 2022 434.497 inwoners,[1] een groei van 2,5% ten opzichte van de volkstelling van 2014.[2]. Hiervan woont 44,0% in steden en 56,0% in dorpen op het platteland. Kvemo Kartli is de enige regio in Georgië met een significante bevolkingsaanwas over praktisch alle gemeenten die zich over meerdere jaren achtereen consistent ontwikkelt. Dat is opmerkelijk vergeleken met de meeste andere regio's waar sprake is van aanhoudende krimp op het platteland. In 2021 kwam hier een kentering in, in lijn met het landelijke beeld van een flinke bevolkingsdaling. Deze omslag betrof in Kvemo Kartli alle gemeenten, maar voornamelijk Roestavi en Gardabani.

De bevolking van Kvemo Kartli bestaat volgens de volkstelling van 2014 grotendeels uit Georgiërs (51,3%) en Azerbeidzjanen (41,8%). De Azerbeidzjaanse gemeenschap woont vooral in de gemeenten Marneoeli, Bolnisi en Dmanisi, waar zij in de meerderheid zijn. Andere etnische minderheden zijn Armeniërs (5,1%), etnisch Russen (0,6%) en Grieken (0,5%).[5] De Grieken wonen vooral in de gemeente Tsalka, een overblijfsel uit de periode dat Pontische Grieken hier een grote gemeenschap hadden in diverse stadjes en dorpen. Daarnaast wonen er nog ruim 800 Osseten (0,2%). Zij wonen nog vooral in Roestavi en niet in de historische regio Trialeti (ongeveer het huidige Tsalka) waar ooit een grote Osseetse gemeenschap woonde.[6] De Georgisch-Orthodoxe Kerk heeft de meeste aanhangers (51,4%), gevolgd door de islam (43,0%). Ruim 3% volgt de Armeens-Apostolische Kerk.

Hieronder een overzicht van de bevolkingsontwikkeling in Kvemo Kartli en de zeven gemeenten.

Bevolkingsontwikkeling van de regio Kvemo Kartli [7][1]
Jaar 1959 1970 1979 1989 2002* 2002** 2014 2021 2022
Kvemo Kartli   370.986   498.573   524.934   612.880   497.530   443.110   423.986   437.347   434.497
Bolnisi   45.019   60.556   68.296   81.920   74.301 -   53.590   56.036   55.936
Dmanisi   34.174   43.785   44.075   52.208   28.034 -   19.141   20.922   20.916
Gardabani   72.493   117.552   100.439   115.140   114.348 -   81.876   80.329   79.273
Marneoeli   72.155   91.054   99.867   124.332   118.221 -   104.300   107.824   107.491
Roestavi (stad)   62.395   98.210   129.084   158.661   116.384 -   125.103   130.072   128.788
Tetritskaro   39.150   36.945   34.593   36.432   25.354 -   21.127   22.485   22.461
Tsalka   45.600   50.471   48.580   44.187   20.888 -   18.849   19.679   19.632
* Uit onderzoek na volkstelling 2014 is gebleken dat volkstelling 2002 8-9 procent te hoog is uitgevallen.[8]
**Gecorrigeerde data op basis van retro-projectie 1994-2014 i.s.m. VN.[9]
Zie de categorie Kvemo Kartli van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.