Hoofdmenu openen

Lutkewierum

nederzetting in Nederland

Lutkewierum (officieel, Fries: Lytsewierrum) is een terpdorp in de gemeente Súdwest-Fryslân, in de Nederlandse provincie Friesland.

Lutkewierum
Lytsewierrum
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Lutkewierum Wapen van Lutkewierum
Details Details
Lutkewierum (Friesland (hoofdbetekenis))
Lutkewierum
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Súdwest-Fryslân Súdwest-Fryslân
Coördinaten 53° 5′ NB, 5° 40′ OL
Algemeen
Inwoners (2018) 70
Overig
Postcode 8642
Foto's
Lytsewierrum in beeld.jpg
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Het ligt ten noorden van Sneek, ten noordwesten van Scharnegoutum, ten noordoosten van Roodhuis en ten zuidwesten van Rien. De dorpskern is via de Lutkewierummer Opvaart met de Franekervaart verbonden.

Lutkewierum vormt samen met de dorpen Hennaard, Itens en Rien een gezamenlijke gemeenschap die De 4 Dorpen (De 4 Doarpen) wordt genoemd. Ze hebben een gezamenlijk dorpsbelangenvereniging.

In 2018 telde Lutkewierum 70 inwoners. Onder het dorp valt ook de buurtschap Grotewierum. Tot 1954 viel het dorp Rien formeel onder Lutkewierum.

Inhoud

GeschiedenisBewerken

Het dorp is ontstaan op een terp. Deze lag op het oostelijke einde van e het gebied van Oosterend, dat een tijdlang een eiland was. De dorpskern heeft zich ontwikkeld op en rond de terp. De terp zelf is niet echt meer zichtbaar.

Mogelijk wijst de plaatsnaam naar het feit dat een van de kleine terpen was rondom Oosterend. Er wordt ook wel gezegd dat het ter onderscheiding is van Grotewierum is en dat het zo een pendant (tegenhanger) is van elkaar. Het element Lutke duidt ook klein.

De plaatsnaam van Grotewierum duikt echter wel later pas op dan die van Lutkewierum. De eerste bekende vermelding van Lutkewierum is uit 1381 wanneer het aangehaald werd als Liticawerum. Grotewierum wordt voor het eerst vermeld, zover bekend is, in 1529 toen het werd vermeld als Groterwierum.

Lutkewierum werd in 1427 dan weer vermeld als Lytthya Werum, in 1482 als Luttikewerum, in 1496 als Lutke Werum, in 1505 als Luttekewerum, in 1511 als Kleijne Wierum in de 16e eeuw als Luttelwierum.

Tot 1984 behoorde Lutkewierum tot de toenmalige gemeente Hennaarderadeel en van 1984 tot 2018 behoorde het tot de toenmalige gemeente Littenseradeel.

Beschermd dorpsgezichtBewerken

Lutkewierum heeft een beschermd dorpsgezicht, een van de beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland. Het dorp kent echter maar een paar rijksmonumenten.

KerkBewerken

Het dorp heeft een goed geconserveerde, laat-gotische kerk, de Gertrudiskerk geheten. Hoewel de toren oorspronkelijk van ouder datum is dan de kerk, is deze door latere vernieuwingen toch minder authentiek. Aan het door kerk en kerkhof gevormde cirkelvormige centrum, liggen rondom enige erven op een duidelijke afstand van het ringvormige kerkpad.

Sport en cultuurBewerken

Hoewel het dorp zelf geen echte eigen verenigingen heeft deelt met de drie andere dorpen wel een aantal verenigingen, zoals de kaatsvereniging Itens e.o., de dartclub De Fjouwer Flaaijers en Filmclub de Fjouwerdoarpen en de toneelvereniging uit Rien. Het kent verder een gezamenlijke dorpskrant en het dorpshuis De Lytse Fjouwere, die gevestigd is in Itens.

OnderwijsBewerken

Voor het basisonderwijs is het dorp aangewezen op de gezamenlijke basisschool De Romte in Itens.

Externe linkBewerken