Hoofdmenu openen

Jonkershuizen

nederzetting in Súdwest-Fryslân, Nederland

Jonkershuizen of Buwaldaburen (Fries: Jonkershuzen) is een buurtschap in de gemeente Súdwest-Fryslân, in de Nederlandse provincie Friesland.

Jonkershuizen
Buurtschap in Nederland Vlag van Nederland
Jonkershuizen (Friesland (hoofdbetekenis))
Jonkershuizen
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Súdwest-Fryslân Súdwest-Fryslân
Coördinaten 53° 2′ NB, 5° 31′ OL
Overig
Postcode 8765
Woonplaats (BAG) Tjerkwerd
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Súdwest-Fryslân

Het ligt ten zuiden van Bolsward en ten zuidoosten van Tjerkwerd, waar het formeel onder valt. De bewoning van de buurtschap bestaat uit een drietal bij elkaar gelegen boerderijen, even ten noorden van de Hemdijk. Ten zuidwesten ervan ligt Arkum. Het is met een (sloot)vaart, de Hillebrandsvaart ook verbonden van het dorp Tjerkwerd.

GeschiedenisBewerken

De buurtschap lag vroeger niet ver af van het Sensmeer dat later is ingepolderd. Het gebied waarin het ligt zou een fenne zijn geweest, dat in 1478 deels in bezit was van Renicx toe Buwanda kijnden, waarmee Buwauda of Buwanda de buurtschap was. In de 15e en 16e eeuw bestond de buurtschap uit een viertal huizen.

 
Een prent van de Hoytema State uit 1722, getekend door Stellingwerf.

In 1501 werd de plaats geduid als Beulda, in 1664 als Bouwoude en rond 1700 als Buwalde. In de 18e eeuw duikt voor het Jonkershuizen op als benaming, mogelijk was dat toen een spotnaam. In Jonkershuizen stond ook de stins Hoytema State, mogelijk daar naar verwijzend als in dat er bewoners woonden die zich als edellieden gedroegen.

De buurtschap werd in 19e en 20ste zowel Buwaldaburen als Jonkershuizen werd genoemd. Op het einde van de twintigste eeuw heeft Jonkershuizen de overhand gekregen. Waar precies de oude naam op wijst is onduidelijk, mogelijk wijst het naar het feit dat een woud was van ene Bowe. Dat de plaatsnaam verwijst naar de familie Buwalda wordt klein geacht wegens de oudere plaatsnamen, maar mogelijk wel met elkaar verbonden.