Aanspreekvorm

titulatuur
(Doorverwezen vanaf Aanspreektitel)

In het Nederlandse taalgebied zijn onderstaande aanspreekvormen gebruikelijk (met name in formelere, schriftelijke correspondentie), hoewel zij sinds de jaren vijftig minder worden gebruikt.

Hieronder de titulatuur en de aanspreekvormen die gebruikelijk zijn in Nederland en Vlaanderen:

Koninklijk Huis (België)Bewerken

In België is er een duidelijk verschil tussen het predicaat en de aanspreekvorm. Alhoewel alle prinsen en prinsessen het predicaat Koninklijke Hoogheid voeren met de titel van Koninklijke Prins of/en Aartshertog, worden ze protocollair aangesproken met "Monseigneur" of "Mevrouw". Dynastieke titels worden wel gerespecteerd met bijhorend predicaat; officieel sprak men over "Hare Koninklijke Hoogheid, de Hertogin van Brabant", en niet over "prinses Elisabeth".

Koninklijk Huis (Nederland)Bewerken

AdelBewerken

  • Prins/Prinses (algemeen): (Zijne, Hare, Uwe) Hoogheid, Prins
  • Prins/Prinses (Nederlands adellijke familie De Bourbon de Parme): (Zijne, Hare, Uwe) Koninklijke Hoogheid
  • Prins/Prinses (sommige Belgische adel): (Zijne, Hare, Uwe) Doorluchtige Hoogheid, Prins
  • Aartshertog/Aartshertogin (sommige adel in België): (Zijne, Hare, Uwe) Koninklijke en Keizerlijke Hoogheid
  • Hertog/Hertogin: De hooggeboren heer/vrouwe[noot 3]
  • Markgraaf/Markgravin: De hooggeboren heer/vrouwe
  • Graaf/Gravin: De hooggeboren heer/vrouwe,
  • Burggraaf/Burggravin:De hooggeboren heer/vrouwe,
  • Baron/Barones: De hoogwelgeboren heer/vrouwe,
  • Ridder: De hoogwelgeboren heer[noot 4]
  • Jonkheer/Jonkvrouw: De hoogwelgeboren heer/vrouwe[noot 5]

Ambtenarij (Nederland)Bewerken

MilitairenBewerken

Zie ook Lijst van militaire rangen van de Nederlandse krijgsmacht

Diplomaten en bestuurdersBewerken

Rechterlijke machtBewerken

Hoger onderwijsBewerken

Wetenschappelijk onderwijsBewerken

(bij meerdere titels: alleen de vorm behorende bij de hoogste titel gebruiken.)

Hoger beroepsonderwijs en postinitieel onderwijsBewerken

  • Master (titel: M met toevoeging): De weledelgeleerde heer/vrouwe
  • Master (titel: M met toevoeging): De weledelgestrenge heer/vrouwe (indien op gebied van rechten, landbouw, natuurwetenschappen of techniek)
  • Bachelor (titel: B met toevoeging): De heer/mevrouw
  • Ingenieur (titel: ing. of BSc): De heer/mevrouw[noot 6]
  • Baccalaureus (titel: bc.): De heer/mevrouw
  • Associate Degree (graad achter de naam: AD): De heer/mevrouw

GeestelijkheidBewerken

Rooms-Katholieke Kerk[2]Bewerken

ProtestantismeBewerken

IslamBewerken

  • Imam: De weleerwaarde heer [Naam]

HindoeïsmeBewerken

  • Pandit: De weleerwaarde heer [Naam]

HumanismeBewerken

JodendomBewerken

  • Opperrabbijn: De weleerwaarde zeergeleerde heer [Naam]
  • Rabbijn: De weleerwaarde heer/vrouwe [Naam]

VrijmetselarijBewerken

BurgerijBewerken

  • Machinist: Meester
  • Hoofdwerktuigkundige: Meester
  • Kok: Chef
  • Onderwijzer(es) in het basisonderwijs: Meneer/Meester/Juf(frouw) (tegenwoordig vaak in combinatie met de voornaam)
  • Docent in het voortgezet onderwijs of hoger: Meneer/Mevrouw (in combinatie met de achternaam)
  • Zonder belangrijke functie: De heer/mevrouw; Geachte heer/mevrouw.
  • Indien het gaat om betere bekenden: Beste heer/mevrouw, Waarde heer/mevrouw.
  • Indien het gaat om goede bekenden of intimi: Beste, gevolgd door voornaam.
  • Zowel in brieven en omzendbrieven als in e-mails wordt soms 'Geachte', 'Beste' of 'Waarde' als aanspreektitel gebruikt, zonder enig ander toevoegsel. In Nederlandse taaladviezen wordt dit afgeraden of zelfs afgewezen.[3][4]

Zie ookBewerken