Hoofdmenu openen

Stiens

plaats in Leeuwarden, Nederland

Stiens is een dorp in de gemeente Leeuwarden, in de Nederlandse provincie Friesland.

Stiens
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Stiens (Friesland (hoofdbetekenis))
Stiens
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Leeuwarden Leeuwarden
Coördinaten 53° 16′ NB, 5° 45′ OL
Algemeen
Inwoners (2019) 8.379
Overig
Postcode 9051
Netnummer 058
Belangrijke verkeersaders N357 N393
Foto's
Straatbeeld van Stiens
Straatbeeld van Stiens
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Het ligt aan de provinciale weg N357 ten noorden van de stad Leeuwarden, tussen Finkum en Britsum. Langs en door het dorpsgebied stromen onder andere de Dokkumer Ee, de Stienservaart en de Finkumervaart. In 2019 telde het dorp 8379 inwoners.

Onder het dorp vallen ook de buurtschappen Horne, Tichelwerk, Truurd, Vrouwbuurtstermolen (deels) en een klein stukje van Bartlehiem. Stiens was van 1965 tot 2018 de hoofdplaats van de voormalige gemeente Leeuwarderadeel.

GeschiedenisBewerken

Het dorp is ontstaan op een terp dat voor christelijke jaartelling op een kwelderwal is opgeworpen. Het is een van een aantal terpen op deze kwelderwal. Het groeide uit tot een van de belangrijke terpdorpen.

In de 13e eeuw werd het vermeld als Steninge, in 1335 als Steynsinghum, in 1399 als Stienzede en Steenzede, in 1418 als Stenze, in 1466 als Steens in de 16e eeuw als Steninge en Steens. De plaats zou verwijzen dat het een plaats was van de familie Steninge of bij de lieden van de persoon Stêna was gelegen.

Sint-VituskerkBewerken

In het hart van Stiens ligt de hervormde Sint-Vituskerk. Zij werd als katholieke kerk gesticht door Benedictijnen van de Abdij van Corvey aan de Wezer en was een zusterkerk van de Sint-Vituskerk van Oldehove. De kerk is gewijd aan de heiligen Vitus en Anna. In de lege nissen naast de deur in de toren hebben waarschijnlijk de beelden van Vitus en Anna gestaan.

Om de kerk ligt een eivormig kerkhof omzoomd door 120 bomen van circa 200 jaar oud. Deze bomen staan als twee ringen om het kerkhof. De toegang tot het kerkhof is door draaihekjes. Dit was vanwege de veemarkt die om de kerk gehouden werd. Loslopend vee kon zo niet op het kerkhof komen.

MolensBewerken

In de omgeving van Stiens staan verschillende molens. In het dorp zelf staat de korenmolen De Hoop, oorspronkelijk gebouwd in 1853 en tweemaal herbouwd, in 1978 en in 1992 na brand. Aan de zuidwestrand van het dorp staat De Kleine Molen, ook Binnema Molen genoemd, een poldermolen die als de kleinste achtkante molen van Nederland wordt beschouwd. Ten oosten van het dorp bevindt zich de Steenhuistermolen, eveneens een poldermolen en ten noorden staat de poldermolen de Slagdijkstermolen, nabij het dorp Finkum.

SportBewerken

 
Straat in Stiens
 
De Remise

Het dorp kende twee voetbalverenigingen maar deze zijn in 2010 gefuseerd tot SC Stiens. Verder kent het dorp sinds 1894 de kaatsvereniging KC De Boer en sinds 1962 de Gymnastiekvereniging SGC. Sinds 2008 is de handbalvereniging H.V. Stiens samengegaan met handbalvereniging S.G.K. uit Sint Annaparochie in F.H.C.

CultuurBewerken

Sinds 1998 kent het dorp het Shantykoor Bluswater, ontstaan uit de brandweerkorps van de gemeente Leeuwarderadeel. En de muziekvereniging Takostu.

OnderwijsBewerken

Het dorp heeft drie basisscholen; OBS De Jint, OBS De Twilling en CBS De Sprankel.

JabikspaadBewerken

De oostelijke route van het Jabikspaad, de Friese Camino de Santiago, gaat door Stiens. Het Jabikspaad is 130 kilometer lang en loopt van Sint Jacobiparochie naar Hasselt.

BevolkingsontwikkelingBewerken

1999 2002 2003 2004 2006 2007 2017 2018 2019
7589 7835 7808 7780 7804 7867 7545 7806 8379

Bekende (ex)-inwonersBewerken

 
monument voor Pieter Jelles Troelstra

De socialistische voorman Pieter Jelles Troelstra groeide op in Stiens, alwaar zijn vader de ontvanger der belastingen was. Troelstra was ook een bekende Friestalige schrijver en dichter.

Ander bekende Stiensers zijn:

Geboren in StiensBewerken

Zie ookBewerken