Finkum

plaats in Leeuwarden, Nederland

Finkum (officieel, Fries: Feinsum) is een dorp in de gemeente Leeuwarden, in de Nederlandse provincie Friesland. Finkum ligt ten noorden van de stad Leeuwarden, tussen Stiens en Hijum, aan de Finkumervaart. In 2021 telde het dorp 160 inwoners.

Finkum
Feinsum
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Finkum (Friesland)
Finkum
Situering
Provincie Friesland
Gemeente Leeuwarden
Coördinaten 53° 17′ NB, 5° 46′ OL
Algemeen
Oppervlakte 0,43 km²
Inwoners
(2021-01-01)
160[1]
(372 inw./km²)
Overig
Woonplaatscode 3226
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Geschiedenis bewerken

Finkum is rond de christelijke jaartelling ontstaan als een huisterp. Deze terp was opgeworpen op een kwelderwal. De uitbreiding van een huisterp naar dorp komt waarschijnlijk door een buitenverblijf van het klooster Mariëngaarde in Hallum. Het klooster bezat veel grond in het gebied. Toen het klooster in 1580 de macht verloor, namen vier adellijke families deze over. De belangrijkste hiervan was het geslacht Holdinga, eigenaren van Holdingastate. In 1640 stierf dit geslacht uit.

In de 1355 werd de plaats vermeld als Finckum, in 1471 als Feintiumma ga, in 1509 als Finckum, in 1511 als Veijnkum, Feinttum en Fijnghum, in 1536 als tot Fintzum en in 1786 als Finkum.

De plaatsnaam verwijst mogelijk naar de woonplaats (heem/um) van de persoon Finke. Maar andere mogelijkheden worden ook niet uitgesloten. De verschuiving in het Fries van k naar ts wordt weleens verklaard door het woord Friensje dat ventje betekent, maar in 16e eeuw kwam dit woord nog niet voor.

Kerken bewerken

 
De Sint-Vituskerk

De Sint-Vituskerk is een kerk uit de 13e eeuw. In 1515 werd de toren door de Zwarte Hoop in brand gestoken om er de bezetting van Gelderse soldaten uit te verjagen. In de 16e eeuw is het koor van de kerk gesloopt, en in de 18e eeuw kreeg de toren een zadeldak. In die toren hangt een klok uit 1477, en in de kerk is een preekstoel te zien uit de 16e eeuw. Bij een restauratie in 1962-1964 zijn veel authentieke details verloren gegaan. In de kerk liggen nog grafstenen van de Holdinga's. De kerk is eigendom van de Stichting Alde Fryske Tsjerken.

Naast deze kerk is er ook nog een kerk uit 1877 aanwezig in het dorp.

Station bewerken

 
Ode aan de halte

Het Dokkumer lokaaltje had een station derde klasse in Finkum. Nadat de lijn voor personenvervoer was gesloten is het stationsgebouw afgebroken. Op een gedeelte van het tracé ligt nu een fietspad naar Hijum.

Slagdijkstermolen bewerken

Ten westen van Finkum staat de Slagdijkstermolen, een oorspronkelijk uit 1864 daterende poldermolen, die in 2007/2008 geheel is gerestaureerd.

Sport bewerken

De kaatsvereniging In nij begjin bedient zowel Finkum als Hijum. Aan de Finkumervaart ligt een kleine passantenhaven.

Jabikspaad bewerken

De oostelijke route van het Jabikspaad, de Friese Camino de Santiago, gaat door Finkum. Het Jabikspaad is 130 kilometer lang en loopt van Sint Jacobiparochie naar Hasselt.

Geboren in Finkum bewerken

Johannes Brandsma (1918-2002), politicus

Zie ook bewerken

Zie de categorie Feinsum van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.