Alkmaar (gemeente)

gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Holland

Alkmaar (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg)) is een gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Holland. De gemeente telt 110.785 inwoners en heeft een totale oppervlakte van 117,35 km², waarvan 110,46 km² land en 6,89 km² water (31 januari 2022, bron: CBS[2]).

Alkmaar
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Locatie van de gemeente Alkmaar (gemeentegrenzen CBS 2016)
Situering
Provincie Vlag Noord-Holland Noord-Holland
Coördinaten 52° 37′ NB, 4° 46′ OL
Algemeen
Oppervlakte 117,35 km²
- land 110,46 km²
- water 6,89 km²
Inwoners
(31 januari 2022)
110.785?
(1003 inw./km²)
Bestuurscentrum Alkmaar
Belangrijke verkeersaders A9 N9 N203 N242 N243 N244 N245 N246 N508 N510 N512
Station(s) Alkmaar, Alkmaar Noord
Politiek
Burgemeester (lijst) Anja Schouten[1]
Economie
Gemiddeld inkomen (2012) € 32.300 per huishouden
Gem. WOZ-waarde (2014) € 222.000
WW-uitkeringen (2014) 35 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s) 1483-88, 1536, 1636, 1646, 1800-31, 1840-47
Netnummer(s) 072
CBS-code 0361
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Website www.alkmaar.nl
Bevolkingspiramide van de gemeente Alkmaar
Bevolkingspiramide (2022)
Portaal  Portaalicoon   Nederland

De gemeente bestond tot eind 2014 uit de stad Alkmaar, (sinds oktober 1972) Oudorp en een deel van Koedijk. Sinds 2015 omvat de gemeente Alkmaar ook het grondgebied van de voormalige gemeenten Schermer en Graft-De Rijp. Sinds de fusie is de gemeente Alkmaar een fractie kleiner dan het aangrenzende Bergen. Zowel voor als na de fusie is Alkmaar de vijfde gemeente van Noord-Holland naar inwonertal, na Amsterdam, Haarlem, Zaanstad en Haarlemmermeer.

De gemeente ligt deels in Kennemerland en deels in West-Friesland. De stadskern van Alkmaar zelf ligt in Kennemerland, Alkmaar-Noord valt grotendeels onder West-Friesland. Het verstedelijkte gebied om Alkmaar neemt in de regio een belangrijke plaats in. Het vormt het centrum van het stedelijk gebied Alkmaar, met circa 300.000 inwoners. Met de omliggende gemeenten Bergen, Castricum, Dijk en Waard, Heiloo en Uitgeest wordt samengewerkt als Regio Alkmaar.[3]

Politiek en bestuurBewerken

BurgemeesterBewerken

De partijloze Anja Schouten is burgemeester sinds 23 juni 2021.[4]

GemeenteraadBewerken

Samenstelling van de gemeenteraad en colleges sinds 1986:[5][6]

Zetelverdeling gemeenteraad 2022-2026
             
De 39 zetels zijn als volgt verdeeld:
Gemeenteraadszetels
Partij 1986 1990 1994 1998 2002 2006 2010 2014* 2018 2022
D66 1 6 5 3 1 1 4 4 4 5
Onafhankelijke Partij Alkmaar - - - - 8 5 7 10 6 5
GroenLinks - 5 5 5 3 3 4 4 6 5
Belangen Alkmaarse Samenleving - - - - - - - - 2 4
VVD 5 4 5 6 4 4 4 5 6 4
PvdA 12 9 7 9 8 11 7 6 4 3
CDA 7 8 7 6 6 4 3 5 4 3
Leefbaar Alkmaar - - - - 4 2 3 3 2 3
PvdD - - - - - - - - 2 2
SeniorenPartij Alkmaar - - - - - - - 2 2 2
Forum voor Democratie - - - - - - - - - 1
SP - - 2 4 3 5 3 - - 1
ChristenUnie - - - - - - - - 1 1
TON - - - - - - 2 - - -
Om Alkmaar - - - - - 1 - - - -
Stadsbelang 9 5 5 4 - - - - - -
CP'86 - - 1 - - - - - - -
PSP-PPR 2 - - - - - - - - -
CPN 1 - - - - - - - - -
Totaal 37 37 37 37 37 37 37 39 39 39
Opkomst 68,1% 54,7% 59,9% 54,1% 55,4% 54,7% 50,5% 42,5% 55,3% 52,1%
  • Grijs: in het college
  • Donkergrijs: in het eerste en tweede college binnen de termijn van de gemeenteraad
  • Lichtgrijs: in het eerste college binnen de termijn van de gemeenteraad
 
Het stadskantoor van Alkmaar, het oude stadhuis in de binnenstad is nog steeds in gebruik, maar de meeste publieksfuncties zijn naar het nieuw gebouwde stadskantoor langs het Noordhollandsch Kanaal verplaatst. In de volksmond heet het pand ook wel "het schip".

FusiesBewerken

Fusie op 1 januari 2015Bewerken

Op 15 maart 2012 werd bekend dat de gemeente Graft-De Rijp met de gemeente Alkmaar wilde fuseren. Zij verkoos Alkmaar boven de gemeente Zaanstad. Deze keuze was opvallend omdat de gemeente niet aan Alkmaar grensde.[7] Op 21 juni 2012 werd bekend dat ook de gemeente Schermer met de gemeente Alkmaar wilde fuseren. Schermer verkoos Alkmaar boven de gemeente Heerhugowaard. Er is korte tijd sprake van geweest dat het dorp Oterleek mogelijk niet met Alkmaar zou gaan fuseren[8], echter na een onderzoek onder inwoners van Oterleek bleek dat een meerderheid toch met Alkmaar en niet met Heerhugowaard samen wilde gaan.[9] De fusie tussen Alkmaar, Schermer en Graft-De Rijp kreeg in januari 2015 haar beslag.

Overzicht fusiesBewerken

1812 Broek op Langedijk

  • Broek op Langedijk
  • Oudorp

1817 Oudorp

  • afscheiding van Broek op Langedijk

1-1-1970 Graft-De Rijp

  • De Rijp
  • Graft

1-1-1970 Schermer

  • Oterleek
  • Schermerhorn
  • Zuid- en Noord-Schermer

1-10-1972 Alkmaar

  • Alkmaar
  • Koedijk (gedeeltelijk)
  • Oudorp

1-1-1979 Schermer

  • Schermer
  • Ursem, Polder O

1-1-1993 Graft-De Rijp

  • Graft-De Rijp
  • Markenbinnen (was gemeente Uitgeest)
  • Starnmeer (was gemeente Akersloot)

1-1-1993 Schermer

  • Schermer
  • Zuidschermer (was gemeente Akersloot)

1-1-2015 Gemeente Alkmaar

  • Alkmaar
  • Graft-De Rijp
  • Schermer

KernenBewerken

Plaatsnaam voormalige gemeente inwoners
(1 januari 2021)[10]
Alkmaar 91.035
Driehuizen Schermer 245
Graft Graft-De Rijp 890
Grootschermer Schermer 695
Koedijk (deels) 2.715[a]
Markenbinnen Graft-De Rijp 325
Noordeinde Graft-De Rijp 80
Oost-Graftdijk Graft-De Rijp 145
Oterleek Schermer 635
Oudorp 670
De Rijp Graft-De Rijp 4.105
Schermerhorn Schermer 1.275
Starnmeer Graft-De Rijp 210
Stompetoren Schermer 2.025
Ursem (Polder O) Schermer 2.935[b]
West-Graftdijk Graft-De Rijp 745
Zuidschermer Schermer 630
  1. Inclusief het gedeelte in de gemeente Dijk en Waard
  2. Inclusief het gedeelte in de gemeente Koggenland

Buurtschappen in de gemeente Alkmaar:

Buurtschap ingedeeld bij plaats
Bergermeer Alkmaar
Kogerpolder (deels) Starnmeer
Omval Alkmaar/Stompetoren
Nieuwpoort Alkmaar
(De) Nollen Alkmaar
De Weijdt Koedijk

TopografieBewerken

 

   Aangrenzende gemeenten   
 Bergen       Dijk en Waard       Dijk en Waard, Koggenland 
             
 Heiloo, Bergen   Purmerend 
           
 Uitgeest, Castricum       Zaanstad       Wormerland 

StedenbandenBewerken

Alkmaar heeft vriendschapsbetrekkingen met de volgende steden:

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken

Zie de categorie Alkmaar van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.