Gewone en spindotterbloem-verbond

Het gewone en spindotterbloem-verbond (Calthion palustris) is een verbond van de klasse van de matig voedselrijke graslanden (Molinio-Arrhenatheretea), een groep van plantengemeenschappen van bloemrijke, drassige graslanden op mineraalrijke bodems.

Gewone en spindotterbloem-verbond
Gewone en spindotterbloem-verbond met gewone dotterbloem
Gewone en spindotterbloem-verbond met gewone dotterbloem
Syntaxonomische indeling
Klasse:Molinio-Arrhenatheretea (Klasse van de matig voedselrijke graslanden)
Orde:Molinietalia
Verbond
Calthion palustris
Tüxen, 1937

Naamgeving, etymologie en coderingBewerken

  • Nederlands: Gewone en spindotterbloem-verbond, dotterverbond
  • Frans: Communautés subatlantiques à atlantiques, mésoxérophiles à xérophiles
  • Duits: Sumpfdotterblumenwiese
  • Syntaxoncode (Nederland): 16Ab
  • Natura 2000 code: 6410 - Grasland met Molinia op kalkhoudende, venige of lemige kleibodem (Molinion caeruleae)
  • Corine biotope: 37.2 Eutrophic humid grasslands / 37.2 - Prairies humides eutrophes
  • Eunis Habitat Types: E3.5 Moist or wet oligotrophic grassland

De naam Calthion palustris is afgeleid van de wetenschappelijke naam van een belangrijke kensoort van dit verbond, de gewone dotterbloem (Caltha palustris).

KenmerkenBewerken

AlgemeenBewerken

Het gewone en spindotterbloem-verbond vinden we in 's winters periodiek overstroomde hooilanden met mineraal- en stikstofrijke plaatsen, overwegend met kleiige, lemige of venige bodems.

Dit soort hooilanden waren nog tot in de 20e eeuw zowel in Nederland als in België zeer talrijk, maar zijn de laatste decennia door bemesting en ontwatering op veel plaatsen omgevormd tot soortenarme productiegraslanden. Enkel in natuurgebieden met aangepast beheer zijn nog restanten van deze bloemrijke graslanden te bewonderen.

Hooilanden met dit verbond zijn ontstaan ten gevolge van menselijke ingrepen en voor hun voortbestaan daar ook van afhankelijk; ze moeten één tot tweemaal per jaar gemaaid worden.

StructuurBewerken

Graslanden van het gewone en spindotterbloem-verbond worden gekenmerkt door een dichte, laagblijvende vegetatie zonder boom- en struiklaag.

De kruidlaag is zeer soorten- en bloemrijk. Ze bestaat uit zowel grassen en grasachtige planten zoals tweerijige zegge, als uit kruiden zoals echte koekoeksbloem, grote ratelaar en gewone dotterbloem. Ook orchideeën als de brede orchis zijn er te vinden.

De moslaag is in de meeste associaties minder belangrijk.

OnderverdelingBewerken

Het Gewone en spindotterbloem-verbond kent in België en Nederland zes onderliggende associaties:

SoortensamenstellingBewerken

Dit verbond heeft voor België en Nederland als belangrijkste (ken)soorten:

Ken- en differentiërende soorten voor het Gewone en spindotterbloem-verbond
Kensoort Diff.soort Presentie Nederlandse naam Wetenschappelijke naam Opmerking Afbeelding
Boomlaag
Geen soorten
Struiklaag
Geen soorten
Kruidlaag
kV - Moerasrolklaver Lotus pedunculatus
kV - Echte koekoeksbloem Silene flos-cuculi
kV - Grote ratelaar Rhinanthus angustifolius
kV - Tweerijige zegge Carex disticha
kV - Brede orchis Dactylorhiza majalis
kV - Gewone dotterbloem Caltha palustris
kO - Kale jonker Cirsium palustre
kO - Lidrus Equisetum palustre
kO - Gewone engelwortel Angelica sylvestris
kO - Biezenknoppen Juncus conglomeratus
kO - Wilde bertram Achillea ptarmica
kO - Kleine valeriaan Valeriana dioica
kK - Gestreepte witbol Holcus lanatus
kK - Scherpe boterbloem Ranunculus acris
kK - Knoopkruid Centaurea jacea
kK - Gewone brunel Prunella vulgaris
kK - Pinksterbloem Cardamine pratensis
kK - Veldzuring Rumex acetosa
kK - Grote pimpernel Sanguisorba officinalis
kK - Vogelwikke Vicia cracca
kK - Rode klaver Trifolium pratense
kK - Beemdlangbloem Festuca pratensis
kK - Gewone hoornbloem Cerastium fontanum
kK - Grasmuur Stellaria graminea
kK - Veldlathyrus Lathyrus pratensis
Moslaag
kO - Boompjesmos Climacium dendroides

Biologische WaarderingskaartBewerken

In de Biologische Waarderingskaart (BWK) van Vlaanderen en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is deze associatie opgenomen als dotterbloemgrasland (hc).

Dit vegetatietype staan alle gewaardeerd als 'Biologisch zeer waardevol'.

Zie ookBewerken