Hoofdmenu openen

Urbos

tramserie gemaakt door het Baskische bedrijf CAF
Urbos 1 bij de tram van Bilbao
Urbos 2 bij de tram van Sevilla.
Urbos 2 in Vélez-Málaga.
Urbos 2 bij de tram van Sydney.
Urbos 3 in Sevilla.
Urbos 3 in Málaga.
Urbos 3 in Zaragoza.
Urbos 3 in Besançon.
Urbos 3 in Nantes.

De Urbos is een familie van trams geproduceerd door het Baskische bedrijf Construcciones y Auxiliar de Ferrocarriles (CAF).

Inhoud

GeschiedenisBewerken

De Spaanse rollend-materieelfabrikant CAF, gevestigd in de stad Beasain (provincie Guipúzcoa), had al de nodige ervaring in de bouw van metrotreinen. In 1993 startte het bedrijf met de productie van trams. Voor de metro van Valencia bouwde het in 1993-1999 zestien trams met 70% lagevloer, in samenwerking met Siemens, waar de draaistellen en het tractiesysteem vandaan kwamen. Op dezelfde wijze werden in 1995 zes trams voor de tram van Lissabon geleverd. Vervolgens besloot het bedrijf om een eigen tramtype te ontwikkelen dat volledig in eigen huis gebouwd zou worden.

De eerste opdracht voor de Urbos kwam van de tram van Bilbao, waar tussen 2004 en 2006 acht trams werden afgeleverd. De montage werd uitgevoerd bij de productielocaties Zaragoza en Linares.

SeriesBewerken

Tegenwoordig[wanneer?] zijn er drie series Urbos-trams. Niet alle trams van hetzelfde model zijn identiek, omdat ze zijn aangepast aan de lokale wensen van de trambedrijven.

Urbos 1Bewerken

De eerste generatie is alleen aan het Baskische Bilbao geleverd. Er werden acht trams geproduceerd, waarvan er zeven met tot 70% en 100% lagevloer hebben. Dit zijn driedelige metersporige gelede trams. De hoofdmodules zijn uitgerust met een motordraaistel en het middelste deel met een loopdraaistel. Vanwege het ontbreken van keerlussen aan de eindpunten zijn de trams van Bilbao tweerichtingsvoertuigen.[1]

Urbos 2Bewerken

Voor de volgende bestelling van drie trams bij CAF voor de tram van Vélez-Málaga werd een verbeterd model geleverd: Urbos 2. Deze meervoudige gelede tram bestaat uit vijf wagenbakken in de configuratie 'Triebkopf – Sänfte – Mittelteil – Sänfte – Triebkopf'.

Een tram werd uitgerust met het systeem ACR (Acumulador de Carga Rápida), om proefritten op bovenleidingloze trajecten te kunnen uitvoeren.

De wagen werd bij de tram van Sevilla gebruikt totdat de lokale trams vervangen werden door het type Urbos 3.

Tegenwoordig[wanneer?] is dit trammodel in gebruik bij de volgende trambedrijven:

  • tram van Vélez-Málaga (stilgelegd, trams verkocht naar Sydney)
  • tram Vitoria-Gasteiz
  • metro van Sevilla
  • tram van Sevilla
  • tram van Antalya
  • light rail van Sydney

Urbos 3Bewerken

De belangrijkste vernieuwing bij deze serie is de mogelijkheid het systeem ACR (Acumulador de Carga Rápida) te installeren (accumotorwagen), dat het mogelijk maakt om te rijden op routes zonder bovenleiding. Hoewel dit systeem in de andere series kan worden ingebouwd, prijst CAF de Urbos 3 aan als de definitieve oplossing voor in de stad, omdat het probleem van de integratie van bovenleidingmasten in het stadsbeeld wordt geëlimineerd. Het ACR-systeem laadt bij iedere halte energie op in supercondensatoren om daarmee de volgende halte te kunnen bereiken. CAF onderzocht ook andere systemen, zoals gelijkvloerse power supply (APS), brandstofcellen en een vliegwiel, maar verwierp deze vanwege de hoge kosten of een gebrek aan bruikbaarheid.

Daarnaast zijn verdere verbeteringen aan de trams. Het ontwerp werd herzien en het interieur werd ergonomisch aangepast. De tractie-converters gebruiken nu[wanneer?] IGBT-technologie en maken gebruik van remenergie.

Er zijn uitvoeringen in meterspoor en normaalspoor. De wagenbak kan worden uitgevoerd in de breedtes 2.300, 2.400 en 2.650 millimeter. De trams kunnen worden uitgevoerd met 3, 5, 7 of 9 modules, zodat de lengte varieert tussen 23 meter en 56 meter.

De eerste trams van de serie Urbos 3 kwamen in dienst op 21 maart 2011 bij de tram van Sevilla. Op 19 april 2011 kwam de Urbos 3 bij een tweede trambedrijf in dienst: de tram van Zaragoza. Daarnaast zijn trams besteld voor verschillende nieuwe of uit te breiden trambedrijven.

Overzicht van trambedrijvenBewerken

Urbos 70 en Urbos 100Bewerken

Stad Aantal Waarde van de order Opmerkingen
Europa
Antwerpen, België 66 € 295 miljoen Leverering vanaf 2019[2]
Gent, België 18 Leverering vanaf 2019[2]
Kusttram 57 (+5) Leverering vanaf 2019
5 extra trams wanneer de tramlijn doorgetrokken wordt naar Veurne[2]
Freiburg im Breisgau, Duitsland 12 [3][4]
West Midlands, Engeland 20 £ 40 miljoen Optie voor vijf extra trams[5][6]
Besançon, Frankrijk 19 € 34,4 miljoen [7]
Nantes, Frankrijk 8 (+4) € 22 miljoen Optie voor vier extra trams voor € 10 miljoen
Boedapest, Hongarije 47 € 90 miljoen [8][9][10]
Debrecen, Hongarije 18 [11]
Luxemburg, Luxemburg 21 € 83,0 miljoen In dienst in 2017[12]
Amsterdam, Nederland 63 € 209,1 miljoen In dienst in 2019[13]
Utrecht, Nederland 27 5-delig. In dienst in 2018[14]
Utrecht, Nederland 22 7-delig. In dienst in 2020[15][16]
Edinburgh, Schotland 27
Belgrado, Servië 30 [17]
Sevilla, Spanje 4 MetroCentro lijn
Granada, Spanje 13 € 43,9 miljoen Optie for vier extra trams
Cádiz, Spanje
Málaga, Spanje 14 [18]
Zaragoza, Spanje 21 [19]
Lund, Zweden 7
Amerika
Cuiabá, Brazilië 40 [20]
Salvador, Brazilië
Cincinnati, Ohio, USA 5 $ 25 miljoen [21]
Kansas City, Missouri, USA 4 [22]
Australië en Azië
Sydney, Australië 6 $ 20 miljoen Aanvankelijk een order voor 6 trams; vervolgens uitgebreid tot 12[23]
Newcastle, Australië 6 Aflevering in 2018[24]
Canberra, Australië 14 $ 65 miljoen In dienst in 2019[25]
Kaohsiung, Taiwan 9 ACR-systeem ingebouwd[26]

GalerijBewerken