Psalm 23

psalm

Psalm 23 is een psalm in Psalmen in de Hebreeuwse Bijbel.

Psalm 23
The Lord is My Shepherd door Eastman Johnson, 1863 (Smithsonian American Art Museum)
Auteur koning David (toegeschreven)
Oorspronkelijke taal Hebreeuws
Genre Psalm
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

De eerste zin van Psalm 23 luidt: "De HEER is mijn herder" en is een van de bekendste zinnen uit de Psalmen. In deze psalm spreekt de dichter over JHWH als zijn herder, die zijn leven richting geeft, zelfs in moeilijke omstandigheden. De psalm is op veel verschillende manieren berijmd en op muziek gezet. De psalm wordt soms geciteerd of gezongen bij moeilijke omstandigheden, zoals een begrafenis.

InterpretatieBewerken

In het opschrift ‘Een psalm van David’ wordt de psalm toegeschreven aan koning David, die een herdersjongen was toen hij door Samuel tot koning werd gezalfd (1 Samuel 16:10-13). De psalm wordt daarom soms beschouwd als een van de oudst bekende pastorales. Niet alle psalmen met dit opschrift zijn ook daadwerkelijk van de hand van koning David. Ze kan ook gedicht zijn door bijvoorbeeld een Leviet.

In het Hebreeuws staat het tetragram JHWH als een van de eerste en een van de laatste woorden van de psalm. Ze vormt hierdoor een inclusio. Het lied wordt ‘omringd’ door de aanwezigheid van JHWH.

Het beeld van God als herder en het volk als kudde komt al vroeg voor in de traditie van de Israëlieten (Genesis 48:15, 49:24) en komt ook voor in andere psalmen (28:9, 80:2, 95:7, 100:3). Het onderscheidende in deze psalm is het gebruik van het woord ‘mijn’, want meestal wordt het volk er mee bedoeld.

Wat in vers 4 als 'stok' wordt vertaald door de Nieuwe Bijbelvertaling wordt in Psalm 2:9 weergegeven als 'staf'. Het heeft volgens Jochem Douma dan ook geen zin om naar het verschil tussen 'stok' en 'staf' te zoeken. Het verschil valt volgens hem niet duidelijk uit bijbelse gegevens af te leiden.[1]

BerijmingenBewerken

MuziekBewerken

De tekst van Psalm 23 is gebruikt in:

Zie de categorie Psalm 23 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.