Virton

gemeente in Luxemburg (provincie), België

Virton (Gaumais: Vèrtan; Waals: Vierton) is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Luxemburg. Virton ligt in Belgisch-Lotharingen en de Gaumestreek en is het zuidelijkst gelegen stadje van België. De plaats ligt bij de samenvloeiing van de Vire en de Ton, maar toch ontleent de stad daar haar naam niet aan. De naam is afgeleid van Vertunum, de Keltische benaming voor "goed verdedigde heuvel".

Virton
Stad in België Vlag van België
Vlag van Virton Wapen van Virton
Virton (België)
Virton
Geografie
Gewest Vlag Waals Gewest Wallonië
Provincie Vlag Luxemburg Luxemburg
Arrondissement Virton
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
95,63 km² (2019)
88,59%
3,65%
7,76%
Coördinaten 49° 34' NB, 5° 32' OL
Bevolking (bron: AD Statistiek)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
11.341 (01/01/2020)
48,82%
51,18%
118,6 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2020)
21,15%
59,4%
19,45%
Buitenlanders 7,81% (01/01/2020)
Politiek en bestuur
Burgemeester François Culot (IC+)
Bestuur IC+, Ecolo+, Ensemble EA
Zetels
IC+
Citoyens
Ecolo+
cdH
Ensemble EA
21
8
6
3
3
1
Economie
Gemiddeld inkomen 17.540 euro/inw. (2017)
Werkloosheidsgraad 10,81% (jan. 2019)
Overige informatie
Postcode
6760
6760
6760
6760
6761
6762
Deelgemeente
Virton
Bleid
Ethe
Ruette
Latour
Saint-Mard
Zonenummer 063
NIS-code 85045
Politiezone De Gaume
Hulpverleningszone Luxemburg
Website www.virton.be
Detailkaart
Virton Luxembourg Belgium Map.png
ligging binnen het arrondissement Virton
in de provincie Luxemburg
Portaal  Portaalicoon   België

De stad telt ruim 11.000 inwoners. Virton wordt beschouwd als de hoofdplaats van de Gaume.

GeschiedenisBewerken

Er zijn aanwijzingen voor Keltische bewoning op het grondgebied van Virton. Door de Gallische Oorlog lijfden de Romeinen het gebied in en bouwden er villa's. Vertunum werd een nederzetting op een kruising van wegen. Ze werd vernield door vanaf 406 invallende Germanen. Het nieuwe Virton werd meer noordwaarts herbouwd door de Franken.

De oudste schriftelijke vermelding is in een bul van paus Lucius III uit 1183. De heersers van Virton waren de graven van Chiny, die er een kasteel lieten bouwen. In 1270 kreeg Virton stadsrechten gemodelleerd op die van Beaumont. Na de verdwijning van het huis Chiny kende Virton diverse dynastieën tot de Franse Revolutie.

Als onderdeel van het hertogdom Luxemburg werd Virton in de eerste helft van de 19e eeuw achtereenvolgens ingedeeld bij verschillende staten. In 1830 nam het stadje deel aan de Belgische Revolutie. De gedwongen afstand van een deel van Luxemburg in 1839 door het Verdrag van Londen leidde er tot ongenoegen. In het revolutiejaar 1848 kwam het republicanisme en Fransgezinde reünionisme sterk naar boven in Virton: geïnspireerd door de Februaridagen waren er vanaf 14 maart manifestaties met wel 1200 deelnemers. De rode vlag werd gehesen, er volgden plunderingen en ondanks de deconfiture van het Belgisch Legioen gingen de acties nog door tot april.

Op het grondgebied van Virton werd in 1898 de laatste in België gespotte wolf gedood (tot de bescherming en terugkeer van het dier in de 21e eeuw).

Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog in 1914 was Virton het toneel van dodelijke gevechten tussen Duitse en Franse troepen in het kader van de Slag der Grenzen, die uitliep op een Franse terugtrekking. Vele honderden inwoners uit de streek werden gedood door het Duitse leger bij plunderingen of standrechtelijk geëxecuteerd omdat ze verkeerdelijk beschouwd werden als franc-tireurs. De Tweede Wereldoorlog bracht vooral grootschalige deportaties.

In 1977 vond in de sporthal van Virton een wedstrijd plaats van de European Champions' Cup basketbal tussen Maccabi Tel Aviv en PBC CSKA Moskou.

Overige kernenBewerken

Aangrenzende gemeentesBewerken

   Aangrenzende gemeenten   
 Tintigny       Étalle        
             
 Meix-devant-Virton,
Rouvroy 
 Saint-Léger,
Musson 
           
 Épiez-sur-Chiers (fr)       Tellancourt (fr), Villancy (fr)
Allondrelle-la-Malmaison (fr) 
     Ville-Houdlémont (fr) 

Demografische evolutieBewerken

Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

  • Bronnen:NIS, Opm:1806 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari

ToerismeBewerken

Virton kent naast de vele industrie ook een oud toeristisch centrum met hellende straatjes en steegjes, gecombineerd met gekleurde huisjes. Monumenten zijn onder andere:

  • de kerk, gebouwd tussen 1825 en 1830; de voorgevel is gebouwd in Neoclassicistische stijl;
  • het Musée gaumais, gevestigd in het voormalige recolettenklooster en uitgebreid in 1992.
  • resten van middeleeuwse muren.

In augustus 1999 werd het stadje massaal bezocht door toeristen, doordat er een totale zonsverduistering plaatsvond. Naast Virton lagen in België slechts Aarlen en Bouillon in de totaliteitszone.

PolitiekBewerken

 
Het stadhuis

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976Bewerken

Partij 10-10-1976[1] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[2] 14-10-2012[3] 14-10-2018
Stemmen / Zetels % 21 % 21 % 21 % 21 % 21 % 21 % 21 % 21
PS 27,27 6 26,88 5 28,05 6 23,29 5 26,29 6 29,62 6 24,29 5 -
PSC1/cdH2 44,821 11 39,031 9 40,341 9 36,451 9 37,041 9 38,212 9 26,682 6 14,002 3
ECOLO1/Ecolo+2 - - - - 11,021 1 7,971 1 11,411 2 17,142 3
PRL 13,05 2 - - 5,02 0 - - - -
IC-MR - - - - - 24,2 5 - -
Int.Com. 14,86 2 34,09 7 - - - - - -
IC1/IC+2 - - 31,611 6 30,481 7 25,661 5 - 37,621 8 32,012 8
DEUMIL - - - 4,77 0 - - - -
Citoyens - - - - - - - 27,20 6
Ensemble EA - - - - - - - 9,66 1
Totaal stemmen 6986 7096 7049 7079 7174 7492 7420 7542
Opkomst % 94,07 92,22 91,42 92,43 88,69 90,23
Blanco en ongeldig % 2,91 4,31 5,16 6,05 7,53 6,18 7,06 7,46

GeborenBewerken

Zie ookBewerken

Externe linksBewerken

  Zie de categorie Virton van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.