Hoofdmenu openen

Jipsinghuizen

plaats in de Nederlandse provincie Groningen

Jipsinghuizen (Gronings: Jipsenhoezen) is een buurtschap in de gemeente Westerwolde, in Westerwolde. Het ligt in de provincie Groningen, ongeveer drie kilometer ten noorden van Sellingen aan de Ruiten-Aa. Samen met het nabijgelegen gehucht Plaggenborg wonen er zo'n 160 inwoners.[1] In het dorp is een buurthuis, een tankstation en een hotel.

Jipsinghuizen
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Jipsinghuizen (Groningen (provincie))
Jipsinghuizen
Situering
Provincie Groningen
Gemeente Westerwolde
Coördinaten 52° 59′ NB, 7° 9′ OL
Algemeen
Inwoners (2009[1]) 160 (met Plaggenborg samen)
Woonplaats (BAG) Sellingen (zuid)
Vlagtwedde (noord)
Portaal  Portaalicoon   Nederland

GeschiedenisBewerken

In de naaste omgeving van het dorp zijn urnenvelden gevonden uit de late bronstijd.

VeldslagBewerken

In de buurt van Jipsinghuizen is in 1665 gevochten tussen de troepen van de bisschop van Münster en troepen van de stad Groningen. Westerwolde hoorde oorspronkelijk tot het bisdom Münster, maar was in de zestiende eeuw in handen van de stad Groningen gekomen. De slag werd gewonnen door de Groningers. Op het Bisschopskerkhof te Jipsinghuizen waar de gesneuvelden van de slag uit 1665 begraven zouden liggen staat sinds 2007 een herdenkingsmonument. Het is een grote bewerkte veldkei met een tekst over de slag.

VerbindingenBewerken

 
Voormalig tramstation van de OG in Jipsinghuizen

In 1915 kreeg Jipsinghuizen een station aan de stoomtramlijn Winschoten - Ter Apel van de OG. De lijn werd in 1948 opgeheven, maar het station is anno 2006 nog aanwezig op de hoek Weenderstraat-Wollinghuizerweg. Een kilometer ten zuidoosten van Jipsinghuizen ligt de Jipsinghuizersluis in het Ruiten-Aa-kanaal. Dit kanaal kwam in 1920 gereed en werd tot na de Tweede Wereldoorlog gebruikt door de beroepsvaart. Sinds de jaren negentig van de twintigste eeuw is het weer bevaarbaar voor de pleziervaart met een beperkte diepgang en doorvaarthoogte.

WerkverschaffingBewerken

In de Ruiten-Aa staat in Jipsinghuizen een monument gewijd aan de werkverschaffing in Westerwolde. Initiatiefnemer voor de werkverschaffing was begin jaren twintig van de 20e eeuw Jan Buiskool (burgemeester van achtereenvolgens Vlagtwedde en Delfzijl en rijksinspecteur van de werkverschaffing). De werkverschaffing werd georganiseerd door de in 1924 opgerichte NV Vereenigde Groninger Gemeenten, waar uiteindelijk 50 Groninger gemeenten lid van zijn geworden. De werklozen werden per tram naar Jipsinghuizen gebracht om in de omgeving van het dorp de heide te ontginnen. Ze overnachtten in barakkenkampen. De werklozen kregen een aanmerkelijk lager salaris dan gangbaar was in de landbouw. Het was zwaar lichamelijk werk en veel van de tewerkgestelden hadden een opleiding genoten en waren er in het geheel niet aan gewend. Het project werd wel de hel van Jipsinghuizen genoemd.

De ontgonnen gebieden zijn in chronologische volgorde:

Natuur en recreatieBewerken

 
Monumentale boerderij (rijksmonument) net buiten de kern

Ten noorden van het dorp, tussen de Weenderstraat en de Wollinghuizerweg liggen gebieden die deel uitmaken van het natuurreservaat Dal van de Ruiten A van Natuurmonumenten. Het betreft hier gereconstrueerde meanders van de Ruiten-Aa. Ten zuidwesten van het dorp liggen gebieden die in het beheer zijn bij Staatsbosbeheer. Vanaf 2006 werd hier nieuwe natuur aangelegd.

Zie ookBewerken