Hoofdmenu openen

Veldhuizen (Ede)

wijk in Ede, Nederland

Veldhuizen is een wijk in het noordwesten van de Gelderse plaats Ede. Ook de buurt Klaphek wordt tot de wijk Veldhuizen gerekend. De wijk wordt begrensd door de Oude Rijksweg (N224) in het noorden, de Proosdijerveldweg/Veenderweg/Klaphekweg in het oosten en de spoorlijn Utrecht – Arnhem in het zuiden. Veldhuizen is opgedeeld in twee delen, Veldhuizen A en Veldhuizen B.

Veldhuizen
Wijk van Ede Vlag Ede
Map - NL - Ede - Wijk 03 Veldhuizen.svg
Kerngegevens
Gemeente Ede
Plaats Ede
Coördinaten 52°2'35"NB, 5°38'20"OL
Oppervlakte 349 ha.  
Inwoners 16.151
Overig
Postcode(s) 6714 - 6715
Veldhuizen-Klaphek (2014)
Kaart van Ede uit 1867 met de historische buurten Doesburg, Velthuizen en Manen
Hoek Proosdijweg-Zuilenstein aan de oostelijke rand van Veldhuizen A
Een gedeelte van Veldhuizen B in 2003

Inhoud

GeschiedenisBewerken

Ede-Veldhuizen is in de Middeleeuwen ontstaan als een buurschap buiten het dorp Ede.[1] De inwoners van de buurt droegen onder andere zorg voor onderhoud van de wegen en de waterhuishouding. De buurschap werd bestuurd door de geërfden van de buurt en stond onder leiding van de "Buurtrichter". In de buurspraken werd regelgeving opgesteld, de zogenaamde "keuren", die werden uitgevoerd door de "Buurtmeesters". In Veldhuizen waren er vier buurtmeesters. Twee uit de buurt en twee uit het dorp Ede. Handhaving geschiedde door de "Buurtscheuter", die overtredingen mocht beboeten. De "Buurtschrijver" deed verslag van de buurtspraken en overige correspondentie. Het oudst bewaard gebleven Buurtboek van Ede-Veldhuizen begint in het jaar 1596. Het gebied van de buurt Ede-Veldhuizen was veel uitgestrekter dan de tegenwoordige woonwijk. De buurt is de enige Edese buurschap waarvan de organisatie tegenwoordig nog bestaat, al heeft de buurt tegenwoordig nauwelijks nog bezit. Het moet vooral worden gezien als een stuk cultureel erfgoed. In het verleden werd er buurtspraak gehouden in het koor van de Oude Kerk. Tegenwoordig is er een jaarlijkse buurtspraak op de derde donderdag in september[2] op wisselende locaties. Alle inwoners van Ede die binnen de historische grenzen van de buurt wonen en in het bezit zijn van een woning op eigen grond, of een bunder land, hebben inspraak.[3]

Andere buurschappen bij Ede waren: Doesburg en Manen.

Demografische gegevensBewerken

Op een oppervlakte van 349 ha wonen 16.151 Edenaren in 6.596 woningen. De bevolkingsdichtheid is 4615 per vierkante kilometer. Het gemiddeld besteedbaar inkomen per huishouden bedraagt €28.100; per inwoner is dat €11.300.[4]

StraatnamenBewerken

Alle straten in Veldhuizen zijn genoemd naar Nederlandse kastelen en adellijke huizen. De doorgaande wegen waaraan geen bebouwing is, heten Kastelenlaan en Slotlaan. Langs deze wegen is de meeste hoogbouw van de wijk te zien. De straatnamen in de buurt Klaphek hebben te maken met de jacht, zoals Sint-Hubertus en de Jagermeester.

Veldhuizen ABewerken

Veldhuizen A werd gebouwd in de jaren zestig en jaren zeventig, het is een wijk met veel goedkope (huur)woningen en relatief veel groen. Door de grootschalige opzet met ook veel hoogbouw is de wijk te vergelijken met de Bijlmermeer in Amsterdam. In oktober 2008 is een zestal flats gesloopt voor de aanleg van het nieuwe woningproject "Het Nieuwe Landgoed". In mei 2009 is de sloop afgerond en in mei 2010 zijn de eerste koopwoningen aan de Lunenburg opgeleverd.

De straatnamen in Veldhuizen A eindigen op ...burg, ...horst en ...stein. De wijk is op basis van deze benamingen onderverdeeld in drie buurten:[5]

Buurt Inwoners Oppervlakte km2
De Burgen 1860 0,34
De Horsten 2390 0,28
De Steinen 2470 2,24

Ontsluitende straten zijn de Kranenburg, de Hogerhorst, de Goudenstein en de Loevenstein.

In de loop der jaren werd de leefsituatie minder prettig. Door minder sociale controle nam het gevoel van onveiligheid toe. Tevens werd de bevolkingsopbouw steeds eenzijdiger. Daarom werd er een herstructureringsplan gemaakt. Daarin werd onder andere besloten dat de hoogbouw aan de rand van de wijk zou worden gesloopt.

Op 5 september 2008 besloot burgemeester Cees van der Knaap, na overleg met de politie en het Openbaar Ministerie (OM), om voor een periode van 6 maanden een samenscholingsverbod in te voeren in de wijk. Dit om overlast door Marokkaanse jongeren tegen te gaan.[6] Dat gebeurde opnieuw op 3 mei 2016.[7]

Veldhuizen BBewerken

Veldhuizen B werd gebouwd in de jaren tachtig. De straatnamen in Veldhuizen B eindigen op -daal, -veld, -beek en -hof. Deze wijk is op basis hiervan onderverdeeld in drie buurten:[5]

Buurt Inwoners Oppervlakte km2
De Hoven 2530 0,41
De Dalen 2270 0,74
De Velden en Beken 2455 0,96

Straten die grenzen tussen de verschillende buurten vormen, zijn bijvoorbeeld de Hofbeeklaan en de Veldbeeklaan. Andere belangrijke ontsluitende straten zijn Grootveld, Liebeek en Heyendaal.

KlaphekBewerken

De buurt Klaphek ligt ten zuiden van Veldhuizen en is meer georiënteerd op Ede West. Deze buurt wordt begrensd door de Veenderweg in het noorden, de Klaphekweg in het oosten, de spoorlijn Arnhem-Utrecht in het zuiden en de Kastelenlaan in het westen. Langs de Kastelenlaan staan kenmerkende terrasflats. Een groot gedeelte van de buurt is bedrijventerrein.

Buurt Inwoners Oppervlakte km2
Klaphek 1990 0,35

De straatnamen in deze buurt hebben te maken met de jacht; bijvoorbeeld Sint Hubertus, Wildforster en Jagermeester.

VoorzieningenBewerken

Externe linksBewerken