Hoofdmenu openen
Kaart van Roemenië met historisch Transsylvanië in lichtgeel en hedendaags Transsylvanië in het licht- en het donkergeel.
Het wapen van Zevenburgen (Transsylvanië)
Wegkapelletje

Transsylvanië of Zevenburgen (Roemeens: Transilvania of Ardeal; Hongaars: Erdély; Duits: Siebenbürgen; Servisch: Трансилванија, Transilvanija of Ердељ, Erdelj) is een historische regio die een groot deel van het huidige noorden en westen van Roemenië beslaat.

Transsylvanië was lange tijd onderdeel van het koninkrijk Hongarije en was vanaf de Slag bij Mohács (1526) tot aan het begin van de 19e eeuw feitelijk het enige deel van Hongarije dat zijn autonomie had weten te behouden. Transsylvanië was in die tijd namelijk een autonoom onderdeel van het Ottomaanse Rijk en was dus niet als de rest van Hongarije bezet door de Turken dan wel de Habsburgse Oostenrijkers. Deze historische positie heeft bijgedragen aan een Transsylvaans bewustzijn dat vandaag de dag bij veel Transsylvanen een rol speelt.

Nog steeds leeft in Transsylvanië een grote Hongaarse minderheid die de Roemeense statistiek op 1,6 miljoen stelt, maar de Hongaren zelf op 2 miljoen stellen. Ongeveer een derde van de Hongaarse minderheid valt onder een bijzondere etnische groep Székely. Tegenwoordig zijn de Hongaren in de meerderheid in de districten Covasna en Harghita in de historische regio Szeklerland, de voormalige grensstreek van het Hongaarse koninkrijk. Ook in de rest van Transsylvanië zijn grote groepen Hongaarse minderheden te vinden. Een voorbeeld hiervan is de zogenaamde Transsylvanische Vlakte. Daarnaast bevindt zich in Transsylvanië tot het einde van de 20e eeuw een grote minderheid van Duitstaligen, de Saksen: een tiende deel van de bevolking en in enkele zuidelijke provincies de meerderheid. Anders dan de naam doet vermoeden zijn zij waarschijnlijk oorspronkelijk afkomstig uit Lotharingen, het Rijnland en vooral uit de Moezelstreek, Vlaanderen, Brabant, en hebben ze dus geen Saksische oorsprong.

De landstreek is bekend door de roman Dracula van Bram Stoker, die dit verhaal deels baseerde op de mythe rond Vlad Țepeș, afkomstig uit de buurt van Sighișoara.

Inhoud

NaamBewerken

Transsylvanië betekent het land (-ië) aan de andere kant van (trans) het woud (silva). Bedoeld wordt het woudrijke Apusenigebergte dat de Grote Hongaarse Laagvlakte van het Transsylvaanse plateau scheidt.[1][2] De naam Zevenburgen verwijst vermoedelijk naar zeven door de 'Saksen' gestichte steden.

Het gebied dat tegenwoordig Transsylvanië wordt genoemd, komt niet helemaal overeen met historisch Transsylvanië. Hedendaags Transsylvanië omvat ook delen van Maramureș, Crișana en het Banaat.

GeschiedenisBewerken

  Zie geschiedenis van Zevenburgen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Al rond het begin van onze jaartelling werd Zevenburgen bewoond door de Daciërs, wiens land rond het jaar 100 werd veroverd door de Romeinen. Hierna vond een sterke romanisering plaats in Transsylvanië. In het jaar 895 vielen de Hongaren de regio binnen en richtten er hun koninkrijk op. De etnisch Hongaarse Szeklers werden aangesteld om in Zevenburgen de grens te bewaken. In de loop van de 12e en 13e eeuw vestigden zich ook de Zevenburger Saksen in Zevenburgen. Dit waren boeren, koop- en ambachtslui van Duitse of Vlaamse oorsprong. Zowel de Szeklers als de Zevenburger Saksen genoten een bijzonder statuut en autonomie binnen het koninkrijk Hongarije.

In 1526 vond de Slag bij Mohács plaats, waarbij een groot deel van Hongarije door de Ottomanen werd veroverd en een klein deel onder Habsburgs bestuur kwam. Zevenburgen wist echter deels zijn autonomie te bewaren. In de loop van de eeuwen die hierop volgenden wisten de Habsburgers hun greep op Hongarije en op Zevenburgen steeds meer te versterken. Met het Diploma Leopoldinum van 1691 werd de Habsburgse heerschappij over Transsylvanië bevestigd. Vanaf 1711 nam gouverneur van Zevenburgen het gezag waar in plaats van de vorst van Zevenburgen, een titel die voortaan door de Habsburgse keizer zou worden gedragen. In 1765 werd Transsylvanië een grootvorstendom en met de oprichting van het Keizerrijk Oostenrijk werd het grootvorstendom Zevenburgen een Oostenrijks kroonland. Door de Ausgleich van 1867 werden alle autonome instellingen van Zevenburgen ontbonden, en werd het voormalige grootvorstendom een integraal deel van het Koninkrijk Hongarije binnen Oostenrijk-Hongarije.

Na de Eerste Wereldoorlog en de Hongaars-Roemeense Oorlog werd Zevenburgen door de Roemenen bezet en bij Roemenië aangehecht, waardoor het deel uitmaakte van Groot-Roemenië. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd Noord-Transsylvanië door de Tweede Scheidsrechterlijke Uitspraak van Wenen opnieuw een deel van het Koninkrijk Hongarije. Al in 1944 viel Noord-Transsylvanië opnieuw aan Roemenië, waartoe heel Transsylvanië sindsdien behoort.

BevolkingBewerken

 
Aantal Hongaren per district in Roemenië
 
Op deze manier hebben leerlingen van het 6e leerjaar van de "Şcoala Generală n° 2" van Brașov op humoristische wijze de culturele samenleving in Transsylvanië uitgebeeld.
Jaar Totaal Roemenen Hongaren Duitsers
1850 1.823.222 57,2% 26,8% 10,5%
1869 4.224.436 59% 25% 9,5%
1880 4.032.851 57% 26% 9,0%
1890 4.429.564 56% 27,1% 12,5%
1900 4.840.722 55% 29,5% 11,9%
1910 5.262.495 53,7% 31,6% 10,7%
1919 5.259.918 57,1% 26,5% 9,8%
1920 5.208.345 57,3% 25,5% 10,6%
1930 5.114.214 58,3% 26,7% 9,7%
1941 5.548.363 55,9% 29,5% 9%
1948 5.761.127 65,1% 25,7% 5,8%
1956 6.232.312 65,5% 25,9% 6%
1966 6.736.046 68% 24,2% 5,6%
1977 7.500.229 69,4% 22,6% 4,6%
1992 7.723.313 75,3% 21% 1,2%
2002 7.221.733 74,7% 19,6% 0,7%
2011 6.475.894 74,4% 18,9% 0,5%

De grote stijging van het inwonertal tussen 1850 en 1869 hangt ongetwijfeld samen met een verandering van het met de naam Transsylvanië bedoelde gebied, door de inlijving van Maramures, Crisana en Banat, waardoor de oppervlakte van circa 57.000 tot circa 102.000 km2 opliep. Tegenwoordig is er ook een minderheid van Roma's, die in de vroegere statistiek bij de Hongaren en ten dele ook bij de Roemenen werden geteld, maar nu als aparte groep staan geregistreerd. De effecten van een magyariseringspolitiek tussen 1870 en 1920 zijn duidelijk zichtbaar, en hadden tot 1940 invloed. Daarna was het de roemeniseringspolitiek welke na 1945 tot op heden de verhoudingen bepaalde. De dramatische teloorgang van de Duitstalige gemeenschap komt in de cijfers na 1990 tot uitdrukking. Veel Roma hebben zich gevestigd in de door Saksen verlaten huizen en dorpen.

BestuurlijkBewerken

Bestaat uitBewerken

Transsylvanië bestaat uit de regio's:

Indeling van TranssylvaniëBewerken

 
Middeleeuws Sighişoara

Transsylvanië is onderverdeeld in 16 districten. De cijfers van het inwonertal hebben betrekking op 2002.

District Inwonertal (district) Hoofdstad Inwonertal (hoofdstad)
Alba 382.747 Alba Iulia 66.406
Arad 461.791 Arad 172.824
Bihor 600.223 Oradea 206.257
Bistrița-Năsăud 311.657 Bistrița 87.169
Brașov 589.028 Brașov 283.901
Caraș-Severin 333.219 Reșița 94.580
Cluj 702.755 Cluj-Napoca 318.027
Covasna 222.449 Sfântu Gheorghe 61.543
Harghita 326.222 Miercurea-Ciuc 42.029
Hunedoara 485.712 Deva 69.257
Maramureș 510.110 Baia Mare 137.921
Mureș 580.851 Târgu Mureș 150.047
Satu Mare 367.281 Satu Mare 115.142
Sălaj 248.015 Zalău 62.927
Sibiu 421.724 Sibiu 154.892
Timiș 659,512 (2004) Timișoara 317.651

DraculaBewerken

De Roemeense graaf en vampier Dracula, weerwolven, Frankenstein en verschillende andere monsters uit de middeleeuwen zouden oorspronkelijk uit Transsylvanië komen en daar ook wonen. Bram Stoker's graaf Dracula echter is deels gebaseerd op Vlad III, die afkomstig was uit Walachije, de historische regio gelegen ten zuiden van Transsylvanië.

ToerismeBewerken

Jaarlijks komen er erg veel toeristen naar Transsylvanië. Niet alleen om te skiën maar ook om de vele middeleeuwse steden te bezoeken als Sighișoara, Bran en Biertan. Ook bezoeken vele mensen de Transfăgărășan, in de Transsylvanische Alpen, en slapen in berghutten (Cabane) op meer dan 2000 m. In de lente en zomer worden er ook veel bergwandelingen georganiseerd vanaf berghutten. Het Apusenigebergte, ook wel de Westelijke Transsylvanische Alpen genoemd, staat bekend om de vele en dichte wouden. Ook is hier de Scărișoaragletsjer in een grot waar het jaarlijks tussen de -1 °C en 0 °C blijft, ook al is het 200 m hogerop 20 °C. In de Apuseni is een groot ravijn, de Groapa Ruginoasa waar ook veel toeristen naartoe komen. Het noorden van Transsylvanië, de regio Maramureș, heeft vele typische plattelandsdorpen, en de beroemde houten kerken.

Weerkerken in Transsylvanië.

Zie ookBewerken

Externe linksBewerken