Hoofdmenu openen

Provinciale Statenverkiezingen

verkiezingen in Nederland

WerkwijzeBewerken

Verkiesbaar zijn in principe alle inwoners van de provincie die passief kiesrecht hebben en die kandidaat gesteld zijn door een aan de verkiezingen deelnemende politieke partij. Op het stembiljet voor de Provinciale Statenverkiezingen staan de aanduidingen vermeld van de deelnemende partijen die ingeschreven staan in het register.

Partijen hebben provinciale en regionale afdelingen die zich met de provinciale politiek bezighouden. Daarnaast zijn in een aantal provincies partijen vertegenwoordigd die zich voornamelijk op de politiek in de eigen provincie richten. Alle partijen proberen op eigen wijze zo veel mogelijk stemmen te winnen. Zeker in verkiezingstijd bestaan voor de kiezer volop mogelijkheden om kennis te nemen van het gedachtegoed en de standpunten van de deelnemende partijen.

Het aantal leden van Provinciale Staten hangt af van het aantal inwoners van de provincie. Zeeland als kleinste provincie heeft er sinds 2007 39, Zuid-Holland met ruim 3,3 miljoen inwoners vanaf dezelfde datum 55, het maximum. De laatste verkiezingen voor Provinciale Staten werden gehouden op 20 maart 2019. De eerstvolgende verkiezingen vinden plaats op 15 maart 2023.

OpkomstBewerken

Al jaren vertoonde de opkomst voor de Provinciale Statenverkiezingen na de afschaffing van de opkomstplicht na de verkiezingen van 1966 een dalend verloop. De animo om voor de provincies te stemmen was vanwege de betrekkelijke onbekendheid met het middenbestuur niet groot. In 2019 daarentegen, toen een goede prestatie bij deze verkiezingen belangrijk was voor het kabinet-Rutte III, was de opkomst hoger dan bij voorgaande verkiezingen.[bron?]

 

Grootste partij per provincie door de jaren heenBewerken

Aantal vrouwenBewerken

Het aantal vrouwen in de provinciale staten is lager dan het aantal mannen. De genderondergelijkheid neemt langzaam af. In 2019 was het aantal gekozen vrouwen 33,2 procent ten opzichte van de 31,5 procent in 2015. De groei van het aantal vrouwen werd vooral veroorzaakt door voorkeursstemmen op nét niet verkiesbare vrouwen. [1]

Verkiezingsuitslagen per jaarBewerken

1991Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 1991 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
CDA PvdA VVD D66 SGP RPF GPV GL CD SP DGr overig totaal
Groningen 14 17 7 9 1 3 4 - 0 - 0 55
Friesland 19 16 6 6 2 1 2 0 - - 3[2] 55
Drenthe 14 17 8 8 0 1 2 - - - 1[3] 51
Overijssel 27 13 7 8 2 2 2 2 - 0 - 0 63
Flevoland 11 8 9 9 3 1 2 0 - - 0 43[4]
Gelderland 29 15 11 11 3 3 3 0 0 0 0 75
Utrecht 19 10 13 11 2 3 4 1 0 - 0 63[4]
Noord-Holland 20 17 17 16 1 6 1 0 1 0 79
Zuid-Holland 23 18 15 15 4 3 4 1 0 0 0 83
Zeeland 13 9 7 6 6 3 1 - - - 2[5] 47
Noord-Brabant 37 14 10 11 1 3 0 1 0 2[6] 79
Limburg 31 12 6 6 0 3 - 0 - 5[7] 63
totaal 257 166 116 116 47 36 3 1 1 13 756

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 1991 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

1995Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 1995 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
VVD CDA PvdA D66 SGP RPF GPV GL AOV U55+ SP CD DGr overig totaal
Groningen 11 11 16 5 1 4 3 2 0 2 0 0 0 55
Friesland 10 18 14 3 2 1 2 1 - 0 0 - 4[8] 55
Drenthe 13 11 14 5 0 1 1 2 2 0 - - 2[9] 51
Overijssel 15 21 11 5 2 3 2 2 1 1 0 0 0 0 63
Flevoland 14 8 7 5 1 2 1 2 3 - 0 - 0 43
Gelderland 20 19 13 7 4 4 3 3 1 0 0 1[10] 75
Utrecht 21 12 9 7 2 4 5 2 0 1 0 0 0 63
Noord-Holland 28 13 16 8 0 1 6 4 1 1 1 0 79
Zuid-Holland 28 15 14 8 4 3 4[11] 4 2 1 [11] 0 83
Zeeland 12 10 8 3 6 3 1 1 0 - 0 - 3[12] 47
Noord-Brabant 22 25 11 7 1 3 5 3 1 0 1[13] 79
Limburg 13 23 9 4 - - - 3 2 2 2 0 - 5[14] 63
totaal 207 186 142 67 53 36 9 3 12 3 1 16 756
21

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 1995 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

1999Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 1999 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
CDA VVD PvdA GL D66 SGP RPF GPV SP AOV/
U55+
overig totaal
Groningen 11 11 17 6 3 1 4 2 0 0 55
Friesland 18 9 14 5 1 2 1 - - 5[15] 55
Drenthe 10 11 15 5 3 - 3 - - 4[16] 51
Overijssel 22 12 12 5 2 2 3 3 2 0 0 63
Flevoland 10 14 8 5 3 2 4 - 1[17] 0 47[18]
Gelderland 19 18 14 7 4 4 5 2 0 2[19] 75
Utrecht 13 18 10 8 5 2 4 2 0 1[20] 63
Noord-Holland 14 24 16 12 5 2 2 2[21] 2[22] 79
Zuid-Holland 16 24 16 8 5 5 4 3 0 2[23] 83
Zeeland 10 10 8 4[24] 1 7 3 - 0 4[25] 47
Noord-Brabant 28 19 14 7 4 1 4 1[17] 1[26] 79
Limburg 23 12 10 5 3 - - - 2 1[27] 7[28] 63
totaal 194 182 154 77 39 62 19 5 28 760

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 1999 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

2003Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 2003 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
CDA PvdA VVD GL SP D66 CU SGP LPF overig totaal
Groningen 12 20 7 5 3 2 4 - 0 2[29] 55
Friesland 16 15 6 3 2 1 3 1 8[30] 55
Drenthe 12 19 9 4 0 2 2 0 1 2[31] 51
Overijssel 24 15 9 3 3 2 4 2 1 0 63
Flevoland 10 12 11 3 2 2 4 1 2 0 47
Gelderland 24 18 13 5 4 3 3 4 1 0 75
Utrecht 16 14 14 6 3 4 3 2 1 0 63
Noord-Holland 17 24 20 8 5 5 1 2 1[32] 83[33]
Zuid-Holland 20 20 18 5 4 4 3 4 4 1[34] 83
Zeeland 13 10 7 2 2 1 3 6 1 2[35] 47
Noord-Brabant 30 17 15 4 6 3 1 2 1[36] 79
Limburg 28 14 9 3 4 2 - - 1 2[37] 63
totaal 222 198 138 51 38 31 26 19 17 19 764
5

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 2003 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

2007Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 2007 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
CDA PvdA VVD SP CU SGP GL D66 PvdD overig totaal
Groningen 9 12 5 7 4 - 3 1 1 1[38] 43
Friesland 12 12 5 4 3 - 2 0 0 5[39] 43
Drenthe 10 13 8 5 3 0 2 0 - 0 41
Overijssel 17 9 6 6 5 2 2 0 0 0 47
Flevoland 8 7 9 6 5 1 2 0 1 0 39
Gelderland 15 10 9 7 4 3 3 1 1 0 53
Utrecht 11 8 10 5 4 1 4 2 1 1[40] 47
Noord-Holland 10 11 13 9 2 5 2 2 1[41] 55
Zuid-Holland 13 10 12 8 4 2 3 1 1 1[42] 55
Zeeland 10 6 6 5 3 5 2 0 - 2[43] 39
Noord-Brabant 18 8 11 12 1 2 1 1 1[44] 55
Limburg 18 8 7 9 0 - 2 1 1 1[45] 47
totaal 151 114 101 83 35 14 32 9 9 13 564
3

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 2007 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

2011Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 2011 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
VVD PvdA CDA PVV SP D66 GL CU SGP 50+ PvdD overig totaal
Groningen 6 12 5 3 6 3 3 3 - 0 1 1[46] 43
Friesland 6 11 8 4 3 2 2 3 - 0 - 4[47] 43
Drenthe 9 12 6 4 4 2 2 2 0 0 - 0 41
Overijssel 8 9 11 4 4 3 2 3 2 1 0 0 47
Flevoland 9 6 4 6 3 3 2 3 1 1 1 0 39
Gelderland 11 9 9 6 5 4 4 3 2 1 1 0 55[48]
Utrecht 11 7 6 5 4 5 4 2 1 1 1 0 47
Noord-Holland 13 11 5 6 5 6 5 1 1 1 1[49] 55
Zuid-Holland 12 10 6 8 5 5 3 2 2 1 1 0 55
Zeeland 7 7 6 5 3 2 1 2 4 0 0 2[50] 39
Noord-Brabant 12 7 10 8 8 5 3 0 1 1 0 55
Limburg 8 6 10 10 6 2 3 0 - 2 0 0 47
totaal 112 107 86 69 56 42 34 23 12 9 7 8 566
1

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 2011 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

2015Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 2015 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
VVD CDA SP D66 PVV PvdA GL CU SGP PvdD 50+ overig totaal
Groningen 4 5 8 4 3 6 3 4 - 2 0 3[51], 1[52] 43
Friesland 5 9 5 3 4 7 1 3 - 1 1 4[53] 43
Drenthe 7 6 5 4 5 7 2 3 0 - 1 1[54] 41
Overijssel 6 11 5 5 5 5 2 4 2 1 1 0 47
Flevoland 7 5 5 4 6 3 2 3 2 2 2 0 41[55]
Gelderland 9 9 6 7 5 6 3 4 3 2 1 0 55
Utrecht 9 6 4 9 4 5 4 3 2 2 1 0 49[55]
Noord-Holland 11 5 6 10 6 7 4 1[56] 3 1 1[57] 55
Zuid-Holland 10 7 5 7 8 5 3 3 3 2 2 0 55
Zeeland 6 6 4 3 4 4 1 2 6 - 1 1[58], 1[59] 39
Noord-Brabant 10 9 9 7 7 4 3 1[56] 2 2 1[60] 55
Limburg 5 11 8 4 9 4 2 - - 1 1 1[61], 1[62] 47
totaal 89 89 70 67 66 63 30 29 18 18 14 15 570
2

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 2015 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.

2019Bewerken

  Zie Provinciale Statenverkiezingen 2019 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Provincie Aantal zetels per partij
FvD VVD CDA GL PvdA D66 PVV SP CU SGP PvdD 50+ DENK overig totaal
Groningen 5 4 3 6 5 3 2 4 4 - 1 1 0 5[63] 43
Friesland 6 4 8 3 6 2 3 2 3 0 1 1 0 4[64] 43
Drenthe 6 6 5 4 6 2 3 3 3 0 1 1 0 1[65] 41
Overijssel 6 6 9 5 4 3 3 3 4 2 1 1 0 - 47
Flevoland 8 6 3 4 3 2 4 2 3 1 2 2 1 0 41
Gelderland 8 8 7 6 5 4 3 3 4 3 2 2 0 0 55
Utrecht 6 8 5 8 4 5 2 2 4 1 2 1 1 0 49
Noord-Holland 9 9 4 9 6 6 3 3 1 - 3 1[66] 1 0 55
Zuid-Holland 11 10 4 5 4 5 4 2 3 2 2 2 1 0 55
Zeeland 5 4 7 2 4 1 2 2 2 5 1 2 0 2[67] 39
Noord-Brabant 9 10 8 5 3 5 4 5 1[56] 2 2 0 1[68] 55
Limburg 7 5 9 4 3 3 7 4 0 - 2 1 0 2[69] 47
totaal 86 80 72 61 53 41 40 35 31 14 20 17 4 15 570
1

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 2019 in de betrokken provincie geen kandidatenlijst heeft ingediend.


Zie ookBewerken