Een nitril is een organische verbinding met de functionele groep -CN. De functionele groep -CN heet een nitrilgroep. In de -CN-groep zijn het koolstof- en het stikstofatoom met een drievoudige binding aan elkaar gebonden. Het voorzetsel cyano wordt in de chemische nomenclatuur gebruikt voor het aanduiden van een nitrilgroep in een molecuul. Een cyanide-ion is een negatief geladen ion met de formule CN. De -CN-groep wordt soms, hoewel niet geheel juist, aangeduid als een cyanidegroep of cyanogroep en stoffen met deze groep soms als cyaniden.

De structuur van een nitrilgroep

Uit nitrilen ontstaat soms het zeer toxische CN-cyanide-ion. In planten komen cyanogene glycosides voor. Zij vormen een onderdeel van het chemische arsenaal tegen vraat.

Synthese van nitrilenBewerken

Nitrilen kunnen in de organische chemie gevormd worden door:

 
one-pot synthese vanuit een aldehyde