Hoofdmenu openen

Het Mongools is de moedertaal van de meeste inwoners van Mongolië, van wie de meesten het dialect van de Khalkha-Mongolen spreken. De taal wordt ook gesproken in de omliggende gebieden in provincies van China en Rusland. Het behoort tot de Mongoolse talen, die volgens sommige taalkundigen kunnen worden ondergebracht in de Altaïsche taalfamilie, waartoe ook het Turks behoort. Van de naar schatting 10 miljoen Mongolen wonen 6 miljoen in China, 3 miljoen in Mongolië en 650.000 in Rusland.

Mongools
Naam (taalvarianten)
Mongools Monggol kele.svg/Mongɣol kele/ ᠮᠣᠨᠭᠭᠣᠯ ᠬᠡᠯᠡ
Mongoolse pinyin ?
Mongools cyrillisch Монгол хэл
IPA (Mongools) [mɔngɔl xɮ]
Mongools (монгол)
Gesproken in China, Kirgizië, Mongolië en Rusland
Sprekers ca. 10 miljoen
Rang ca. 90
Taalfamilie
Alfabet Cyrillisch
Officiële status
Officieel in
Taalorganisatie geen
Taalcodes
ISO 639-1 mn
ISO 639-2 mon
ISO 639-3 mon
Portaal  Portaalicoon   Taal

Andere Mongoolse talen zijn het Kalmuks, dat gesproken wordt bij de Kaspische Zee, het Boerjatisch in Oost-Siberië, het Moghol in Afghanistan en een aantal kleinere talen in China.

SchriftBewerken

 
Kaart van de verschillende Mongoolse talen

Het Mongools wordt in verschillende alfabetten geschreven. Het Mongoolse alfabet werd gecreëerd in de 12e eeuw en heeft sindsdien een aantal transformaties ondergaan. China is het enige land waar het Mongoolse alfabet wordt gebruikt in plaats van cyrillisch alfabet.

Het Mongoolse alfabet wordt in Mongolië niet vaak gebruikt, maar op de Mongoolse biljetten staan er wel zinnen in het Mongoolse alfabet.

In 1941 is het alfabet in Mongolië door een aangepast cyrillisch alfabet/(Russisch Mongools) vervangen. Dit alfabet is gelijk aan het Russische alfabet met als extra letters de ө (eu) en de ү (oe).

Pos. Cyrillisch Naam IPA ISO 9 Uitspraak
1 Аа а (aa) a a a
2 Бб бэ (bè) p, p b b
3 Вв вэ (vè) w̜, w̜ʲ v v/w
4 Гг гэ (gè) ɡ, ɡʲ, ɢ g g (zoals in het Engels, Frans en Duits)
5 Дд дэ (dè) t, tʲ d d
6 Ее е (je) ji~jө e je
7 Ёё ё (jo) ë jo
8 Жж жэ (djè) ž zj
9 Зз зэ (tzè) ts z ts/z
10 Ии и (ie) i i i
11 Йй хагас и (chagas ie, halve ie) i j j
12 Кк ка (ka) kʰ, kʲʰ, x, xʲ k k
13 Лл эл (èl) ɮ, ɮʲ l l
14 Мм эм (èm) m, mʲ m m
15 Нн эн (èn) n, nʲ, ŋ n n
16 Оо о (oo) ɔ o o
17 Өө ө (ö) ө~o ô eu/ö (zoals in het Duits)
18 Пп пэ (pè) pʰ, pʰʲ p p
19 Рр эр (èr) r, rʲ r r
20 Сс эс (ès) s s s
21 Тт тэ (tè) tʰ, tʰʲ t t
22 Уу у (oe) ʊ u oe (vanuit de keel)
23 Үү ү (ü) u ü oe (voor in de mond)
24 Фф фэ, фа, эф (fè, faa, èf) f, pʰ f f
25 Хх хэ, ха (chè, cha) x, xʲ h g (zowel hard als zacht)
26 Цц цэ (tsè) tsʰ c ts
27 Чч чэ (tjè) tʃʰ č tsj
28 Шш ша, эш (sja, èsj) ʃ š sj
29 Щщ ща, эшчэ (sjtja, èshtjè) (ʃt͡ʃ)) ŝ sjtsj
30 Ъъ хатуугийн тэмдэг (chatoegien tèmdèg, hard teken) geen ʺ " (maakt de klinker ervoor harder van klank)
31 Ыы эр үгийн ы (èr oegien ie, mannelijke ie) i y ie
32 Ьь зөөлний тэмдэг (tzeulnie tèmdèg, zacht teken) ʲ ʹ ' (maakt de klinker ervoor zachter van klank)
33 Ээ э (è) e~i è è/ì
34 Юю ю (joe) jʊ, ju û joe
35 Яя я (ja) ja â ja

Externe linkBewerken

 
Mongoolse Tögrög (₮) met woorden in het Mongools alfabet
  Zie de Mongoolse uitgave van Wikipedia.