Fastfood

voedselcultuur

Fastfood of gemaksvoedsel is een verzamelnaam voor voedsel dat snel bereid en geserveerd wordt en relatief goedkoop is. Het wordt doorgaans verkocht bij daarvoor gespecialiseerde restaurants en kraampjes zoals snackbars.

Hamburger
Sushi-fastfood

De fastfoodindustrie is een zeer grote, lucratieve industrie, die groeit doordat mensen steeds minder tijd nemen om zelf te koken.

VoorbeeldenBewerken

Fastfood omvat een groot aantal verschillende soorten voedsel.

In Europese landen en Amerika kent men als fastfood vooral friet, kroketten, frikandellen, eierballen, bamischijven, nasischijven, hamburgers, pizza's en broodjes met gyros, döner kebab, shoarma of falafel en fish and chips.

In Aziatische landen staan echter andere gerechten als fastfood bekend. Zo zijn er in Japan veel kraampjes waar sushi kan worden genuttigd als snelle hap. Ook noedels, rijst en vleesgerechten uit onder andere de Chinese keuken gelden in Azië als fastfood.

In het Midden-Oosten zijn vooral kebab en shoarma populair als fastfood.

GeschiedenisBewerken

 
Vier fastfoodketens naast elkaar in Amsterdam.

Het concept van snel klaar te maken gerechten die bij speciale verkooppunten te krijgen zijn is al oud. Reeds in het Romeinse rijk waren in de grote steden gaarkeukens en kraampjes waar brood en wijn werd verkocht. Vooral de arme burgerij was van straatverkopers afhankelijk voor hun voeding. De verkopers verkochten naast brood en wijn ook porties gekookte groente zoals paprika.

In de middeleeuwen trof men in grote steden als Parijs en Londen ook verkopers aan die voedsel verkochten op straat, zoals taarten, wafels, pannenkoeken en graanproducten. In plaatsen gelegen aan zee omvatte dit “fastfood” vaak ook vis, zalm en andere zeedieren.

Toen na de Eerste Wereldoorlog in de Verenigde Staten de auto aan zijn opmars begon, deden de eerste drive-inrestaurants hun intrede. Het bedrijf White Castle werd in 1921 opgericht door Billy Ingram en Walter Anderson in Wichita, Kansas. White Castle wordt gezien als de eerste fastfoodketen ter wereld. Rond dezelfde tijd deden ook andere verkopers van fastfood, met ketens in meerdere steden, hun intrede. Enkele ontwikkelden zich tot grote multinationals, zoals McDonald's, Burger King, Pizza Hut, Kentucky Fried Chicken en Subway. Een grote Nederlandse fastfoodketen is Febo. In België is het bekendste voorbeeld Quick.

GezondheidBewerken

Fastfood is vaak onderwerp van kritiek. Zo zou het vaak te vet en te arm aan vitamines en andere goede voedingsstoffen zijn. Vooral transvetten in fastfood zouden slecht zijn voor de gezondheid. In 2004 werd het ongezonde aspect van fastfood belicht door de film Super Size Me van Morgan Spurlock. Omdat afspraken in het Preventieakkoord onvoldoende effect zouden gaan hebben, adviseerden experts van het RIVM het kabinet om ervoor te zorgen dat op minder plaatsen fastfood kan worden verkocht. Dit zou een van de meest effectieve maatregelen zijn in het streven naar een betere volksgezondheid.[1]

Tegenover fastfood staat een beweging/organisatie die zich Slow Food noemt.

Verscheidene fastfoodketens weren zich tegen deze kritiek door gezonder voedsel in hun assortiment op te nemen. Het Amerikaanse Subway is een van de voorlopers in deze gezondheidstrend, door broodjes in het assortiment op te nemen met een vetgehalte van minder dan 7 gram vet per broodje.

In mei 2021 verscheen een Europees onderzoek[2] van Stichting Tegengif waarin werd aangetoond dat in fastfood wegwerpverpakkingen op grote schaal PFAS worden gebruikt. Dit was niet meer het geval in Denemarken, waar het gebruik ervan is verboden sinds juni 2020.

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken

  Zie de categorie fastfood van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.