Hoofdmenu openen

Criterium der Azen

eendaagse wielerwedstrijd

Het Criterium der Azen (Frans: Critérium des As) was een wielerwedstrijd, gehouden als dernykoers. Deze vond doorgaans plaats aan het einde van het wielerseizoen, in de periode midden september tot midden oktober. Vanaf de jaren 1940/1950 werden in de regel de tien best presterende wegrenners van het voorbije seizoen uitgenodigd om aan de wedstrijd deel te nemen, vandaar ook de naam van het criterium. Door deze opzet bevat de lijst van winnaars vanaf die jaren méér bekende namen dan in de vooroorlogse edities.

Criterium der Azen
Lokale naam Critérium des As
Regio divers
Periode september-oktober
Type dernykoers
Geschiedenis
Eerste editie 1921
Laatste editie 1990
Aantal edities 62
Eerste winnaar Vlag van België Philippe Thys
Laatste winnaar Vlag van Frankrijk Gilbert Duclos-Lassalle
Laatste Belgische winnaar Vlag van België Claude Criquielion (1988)
Laatste Nederlandse winnaar Vlag van Nederland Joop Zoetemelk (1980)
Meeste zeges Vlag van België Rik Van Steenbergen
(5 zeges)
Portaal  Portaalicoon   Wielersport

Inhoud

HistorieBewerken

In 1920 werd een wielerwedstrijd Bordeaux-Parijs-Bordeaux gehouden onder de naam 'Critérium de la Résistance', een voorloper van het Criterium der Azen. Deze race was 1208 kilometer lang en werd gewonnen door de Belg Louis Mottiat in 56 uur en 48 minuten. De marathon werd niet herhaald, maar vormde wel de basis voor een kortere versie waaruit het Criterium der Azen ontstond. Van 1921 tot 1966 werd het criterium gehouden in Longchamp, over 27 ronden van elk 3,63 km. Vanaf 1967 vond de wedstrijd plaats op verschillende locaties in Frankrijk, Zwitserland en Nederland.

Aanvankelijk reden de deelnemers afwisselend alleen en achter gangmakers. Later werden tandems of triplets gebruikt als gangmaker, die op hun beurt vervangen werden door motorfietsen. Vanaf 1947 werden derny’s als gangmaker gebruikt.

De recordwinnaar is de Belg Rik Van Steenbergen, die in 1958 voor de vijfde keer won.

De wedstrijd werd voor het laatst gehouden in 1990. In 1991 werd het evenement vervangen door de Roue d'Or des As. In Amsterdam werd van 1991 tot 2000 een identieke dernykoers verreden onder de naam Amsterdam RAI Dernyrace. Deze race was opgenomen in de UCI-kalender.

Lijst van winnaarsBewerken

1921 ·   Philippe Thys
1922 ·   René Vermandel
1923 ·   Jules Vanhevel
1924 ·   Jules Vanhevel
1925 ·   Achille Souchard
1926 ·   Francis Pélissier
1927 ·   Gabriel Marcillac
1928 ·   Charles Lacquehay
1929 ·   Georges Wambst
1930 ·   Camille Foucaux
1931 ·   Jean Marechal
1932 ·   Ernest Terreau
1933 ·   Charles Pélissier
1934 ·   André Leducq
1935 ·   Ernest Terreau
1936 ·   Ernest Terreau
1937 ·   Georges Paillard

1938* ·   Gerrit Schulte
1939-1942 · niet verreden
1943 ·   Raoul Lesueur
1944-1946 · niet verreden
1947 ·   Emile Carrara
1948 ·   Rik Van Steenbergen
1949 ·   Louison Bobet
1950 ·   Louison Bobet
1951 ·   Hugo Koblet
1952 ·   Rik Van Steenbergen
1953 ·   Louison Bobet
1954 ·   Louison Bobet
1955 ·   Rik Van Steenbergen
1956 ·   Bernard Gauthier
1957 ·   Rik Van Steenbergen
1958 ·   Rik Van Steenbergen

1959 ·   Jacques Anquetil
1960 ·   Jacques Anquetil
1961 ·   Rik Van Looy
1962 ·   Rudi Altig
1963 ·   Jacques Anquetil
1964 ·   Peter Post
1965 ·   Jacques Anquetil
1966 ·   Gerben Karstens
1967 ·   Eddy Merckx
1968 ·   Felice Gimondi
1969 ·   Walter Godefroot
1970 ·   Eddy Merckx
1971 · niet verreden
1972 ·   Raymond Poulidor
1973 ·   Gerben Karstens
1974 ·   Eddy Merckx

1975 ·   Roger De Vlaeminck
1976 ·   Freddy Maertens
1977 ·   Francesco Moser
1978 ·   Michel Laurent
1979 ·   Joop Zoetemelk
1980 ·   Joop Zoetemelk
1981 ·   Daniel Willems
1982 ·   Bernard Hinault
1983 ·   Greg LeMond
1984 ·   Seán Kelly
1985 ·   Seán Kelly
1986 ·   Seán Kelly
1987 ·   Charly Mottet
1988 ·   Claude Criquielion
1989 ·   Laurent Fignon
1990 ·   Gilbert Duclos-Lassalle

* In 1938 werd de race niet als het Criterium der Azen verreden maar eenmalig gehouden als viering van het 50-jarig bestaan van de Dunlop bandenfabriek, ook in Longchamps.

Meervoudige winnaarsBewerken

Overwinningen Renner Land Jaren
5 Rik Van Steenbergen   België 1948 + 1952 + 1955 + 1957 + 1958
4 Louison Bobet   Frankrijk 1949 + 1950 + 1953 + 1954
Jacques Anquetil   Frankrijk 1959 + 1960 + 1963 + 1965
3 Ernest Terreau   Frankrijk 1932 + 1935 + 1936
Eddy Merckx   België 1967 + 1970 + 1974
Seán Kelly   Ierland 1984 + 1985 + 1986
2 Jules Vanhevel   België 1923 + 1924
Gerben Karstens   Nederland 1966 + 1973
Joop Zoetemelk   Nederland 1979 + 1980

Overwinningen per landBewerken

Overwinningen Land
29   Frankrijk
19   België
6   Nederland
3   Ierland
2   Italië
1   Zwitserland ,   Duitsland ,   Verenigde Staten

WedstrijdlocatiesBewerken

De race werd gehouden in de volgende plaatsen:

1913-1966 · Renbaan Longchamp (Parijs)
1967 · Lac Daumesnil (Bois de Vincennes)
1968-1969 · Le Havre
1970 · Lac Daumesnil

1972 · Felletin
1973 · Tilburg (NL)
1974 · Nogaro
1975 · Belfort

1976 · Valkenburg aan de Geul (NL)
1977 · Châteaulin
1978 · Orchies
1979-1982 · La Défense

1983 · Genève (CH)
1984-1988 · Montreuil
1989 · Leucate
1990 · Lac Daumesnil