Pistache

soort uit het geslacht pistache
Voor het gelijknamige geslacht, zie Pistache (geslacht).

De pistache (Pistacia vera) is een kleine boom uit de pruikenboomfamilie (Anacardiaceae). De minder gebruikte Nederlandse naam is pimpernoot. De plant wordt ook wel 'echte pistache' genoemd om onderscheid te maken met soorten uit hetzelfde geslacht. De pistache komt van nature voor in Azië, maar wordt veel in Europa gekweekt vanwege de eetbare, groene zaden, die bijvoorbeeld in roomijs worden verwerkt.

Pistache
Pistache
Taxonomische indeling
Rijk:Plantae (Planten)
Stam:Embryophyta (Landplanten)
Klasse:Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade:Bedektzadigen
Clade:'nieuwe' Tweezaadlobbigen
Clade:Malviden
Orde:Sapindales
Familie:Anacardiaceae (Pruikenboomfamilie)
Geslacht:Pistacia (Pistache)
Soort
Pistacia vera
L. (1753)
Afbeeldingen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Pistache op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

Het woord pistache is afkomstig van het Perzische pista (پسته).

Botanische beschrijvingBewerken

De boom kan 10 m hoog worden. De bladeren bestaan uit één tot vijf eironde blaadjes. Deze zijn grijsgroen van kleur en vallen in de winter af. Dit in tegenstelling tot de verwante mastiekboom (Pistacia lentiscus). De vruchten zijn eivormig, circa 2,5 cm lang en hebben een harde schil, die de meestal opensplijt tijdens de groei.[1] Ze bevatten groene zaden.

Fabrieksproces (sorteren)Bewerken

In de fabriek worden open en gesloten pistachenoten van elkaar onderscheiden door middel van geluid. Een gesloten pistachenoot maakt een ander geluid dan een open pistachenoot als deze valt op een blokje staal. Aan de hand daarvan kan met grote nauwkeurigheid worden nagegaan of de noot open of gesloten is. De Agricultural Research Service (Amerikaanse overheidsinstelling) kwam in december 2004 tot deze bevinding.

VoedingswaardeBewerken

Pistachenoten bestaan voor bijna de helft uit vet en voor 20 procent uit eiwit, en bevatten daarnaast fosfor en ook de mineralen magnesium, ijzer, zink en calcium. Vitamine B1 is ook in ruime mate aanwezig.[2]

Wereldwijde productieBewerken

Topproducenten van pistache 2018[3]
Land Productie (ton)
  Iran 551 307
  Verenigde Staten 447 700
  Turkije 240 000
  China 74 828
  Syrië 28 800
  Griekenland 8 558
  Spanje 8 277
  Italië 3 864
  Marokko 3 167
  Afghanistan 2 734