Palimpsest (manuscript)

hergebruikt stuk perkament dat als handschrift dient

Een palimpsest is een hergebruikt stuk perkament dat een handschrift draagt. De antieke term voor een palimpsest is codex rescriptus. De bovenste laag van dit perkament (met de tekst erop) werd afgeschraapt, zodat het perkament opnieuw beschreven kon worden. Omdat perkament kostbaar was werd dit gedaan indien geen waarde meer werd gehecht aan de oorspronkelijke tekst.

Men zou verwachten dat door dit gebruik veel oude geschriften verloren zijn gegaan, maar het tegendeel is eerder waar. Vaak bleef de oorspronkelijke tekst toch nog deels zichtbaar en onder ultraviolet licht valt de ogenschijnlijk verwijderde tekst vaak nog te ontcijferen. Het is aan de kostbaarheid van het perkament en aan het hergebruik als palimpsest te danken dat veel oude geschriften bewaard gebleven zijn. Indien het perkament goedkoper was geweest, dan zou men oude documenten eenvoudig hebben vernietigd in plaats van de dragers te herbruiken als palimpsest.

VoorbeeldenBewerken

OnderzoekBewerken

Met een combinatie van scherpzinnigheid, opmerkingsgave, ervaring in de paleografie en hulp van bijvoorbeeld ultraviolet-straling kan men een palimpsest op het spoor komen. De juiste determinering van de gevonden tekst behoort tot de kerntaken van de filologie.

Externe linksBewerken