Enkelzijbandmodulatie: verschil tussen versies

3 bytes verwijderd ,  5 jaar geleden
geen bewerkingssamenvatting
k (→‎AM: sp)
'''Enkelzijbandmodulatie''' (EZB) of '''''Single Side Band'''''-modulatie ('''SSB''') is een vorm van [[modulatie (radio)|modulatie]] waarbij van het oorspronkelijk [[Amplitudemodulatie|amplitudegemoduleerde]] signaal alleen één zijband wordt uitgezonden, zonder de eigenlijke [[draaggolf]].
 
Enkelzijbandmodulatie is ontwikkeld omwille van de beperkte ruimte op de [[kortegolf]]banden (3..30 MHz) en vanuit de wens om met het beschikbare vermogen een maximale overdracht te verkrijgen.
==Principe==
Bekijkt men een signaal dat met een enkele toon van 1000 Hz 100 % [[amplitudemodulatie|amplitude gemoduleerd]] is met een [[spectrumanalyzer]], dan ziet men dat het signaal uit drie componenten bestaat:
# de [[draaggolf]], ter grootte van 2/3 van het totale [[elektrisch vermogen|vermogen]]
 
*# deeen [[draaggolf]]onderzijband, ter grootte van 21/36 van het totalevermogen, [[elektrisch1000 vermogen|vermogen]]Hz onder de draaggolffrequentie
*# een onderzijbandbovenzijband, ook ter grootte van 1/6 van het vermogen, 1000 Hz onderboven de draaggolffrequentie
* een bovenzijband, ook ter grootte van 1/6 van het vermogen, 1000 Hz boven de draaggolffrequentie
 
Bij een kleinere modulatiediepte dan 100% wordt het vermogen in de zijbanden zelfs nog kleiner. De onder- en bovenzijband bevatten beide de informatie van het modulerend signaal, dus men zou kunnen volstaan met uitzenden van een van de twee zijbanden.
 
De draaggolf zelf bevat geen directe informatie van het modulerend signaal en zou, als we de frequentie kennenbekend is, niet meegestuurd hoeven worden.
 
Door nu alle energie die beschikbaar is in één enkele zijband te stoppen, wordt die zijband een factor zes sterker gemaakt, met meer kans om storingen te overwinnen. Deze modulatiewijze noemt men '''SSB-SC''' (''Single Side Band'' with ''Suppressed Carrier'' : enkelzijband met onderdrukte draaggolf). Deze modulatievorm wordt volgens de [[CCIRR]] norm als [[J3E]] genoteerd indien het modulerend signaal een telefoniesignaal (spraak) is.
 
Wanneer een kortegolfzender met één enkele zijband en onderdrukte draaggolf wordt gebruikt voor spraak, dan wordt er nauwelijks iets uitgezonden wanneer er niets wordt gezegd. Dit komt door het ontbreken van de draaggolf. Pas wanneer iemand in de microfoon praat, gaat de zender een signaal uitzenden.
Bijkomend voordeel aan de ontvangstzijde is, dat een smallere (selectievere) ontvangst mogelijk is, waardoor storingen minder worden en de ontvanger gevoeliger.
 
Een nadeel van enkelzijband is, dat de ontvanger zeer nauwkeurig afgestemd moet worden op de frequentie van de ontbrekende draaggolf. Bij een fout in de afstemming zullen alle frequenties in het bronsignaal net zoveel opgeschoven worden als de grootte van de afstemfout. Een verschuiving van 50 Hz kan de verstaanbaarheid van spraak al ernstig beïnvloeden. Daarnaast gaan bij misafstemming relaties tussen tonen verloren (zoals een akkoord, octaaf) en wordt muziek hierdoor sterk vervormd. Een ervaren radiogebruiker gebruikt dit effect om op het gehoor op een SSB-station (meestal met spraak) af te stemmen. In de professionele radiowereld werken enkelzijbandzenders op vast ingestelde frequenties en wordt de ontvanger ook nauwkeurig op die frequentie ingesteld. Hiervoor wordt een nauwkeurige [[frequentiestandaard]] gebruikt (gekoppeld aan [[atoomklok]]ken).
In de professionele radiowereld werken enkelzijbandzenders op vast ingestelde frequenties en wordt de ontvanger ook nauwkeurig op die frequentie ingesteld. Hiervoor wordt een nauwkeurige [[frequentiestandaard]] gebruikt (gekoppeld aan [[atoomklok]]ken).
 
In de (zend)amateurwereld wordt deze afstemnauwkeurigheid niet gehaald en is op het gehoor afstemmen gebruikelijk.
Anonieme gebruiker