New Orleans (stad)

stad in de Amerikaanse staat Louisiana

New Orleans (Frans: La Nouvelle-Orléans, Nederlands: Nieuw-Orléans) is de grootste stad van de Amerikaanse staat Louisiana. De stad is in 1718 door Jean-Baptiste Le Moyne de Bienville gesticht en is genoemd naar de Fransman Filips II van Orléans. Op wets- en bestuursniveau zijn de stad New Orleans en de Orleans Parish hetzelfde. New Orleans wordt ook wel The Big Easy genoemd. De stad was tot 1849 de hoofdstad van Louisiana, sindsdien is dat Baton Rouge.

New Orleans
Stad in de Verenigde Staten Vlag van de Verenigde Staten
Flag of New Orleans, Louisiana.svg Seal of New Orleans, Louisiana.png
Locatie van Louisiana
Locatie van New Orleans
Situering
Staat Flag of Louisiana.svg Louisiana
County Orleans Parish
Coördinaten 29°58'NB, 90°6'WL
Algemeen
Oppervlakte 907 km²
- land 467,6 km²
- water 439,4 km²
Inwoners (1 juli 2013) 378.715
(810 inw./km²)
Politiek
Burgemeester Mitch Landrieu
Partij Democratische Partij
Portaal  Portaalicoon   Verenigde Staten
New Orleans vanuit de lucht
Satellietfoto bron:NASA
Tram in New Orleans
De ondergelopen stad op 31 augustus 2005 met de Louisiana Superdome in het midden
Typerende architectuur

De stad is een industrie- en distributiecentrum, heeft een belangrijke haven, de haven van South Louisiana, en is bekend door haar rijke culturele erfgoed, vooral qua muziek en keuken. De stad ligt aan de Mississippi, ongeveer 160 km voor de Golf van Mexico en aan het Pontchartrainmeer.

GeschiedenisBewerken

New Orleans werd gesticht door de Fransen en werd militair een belangrijk centrum in het Franse gebied van Louisiana. Na de Vrede van Parijs in 1763 kwam Louisiana onder Spaans gezag. Dit leidde tot een opstand van de inwoners van New Orleans die de Spaanse gouverneur Antonio de Ulloa in 1768 verjoegen. De opstand werd in 1769 militair neergeslagen door de tweede Spaanse gouverneur Alejandro O'Reilly en de leiders van de opstand werden in gevangenschap afgevoerd naar Cuba of werden geëxecuteerd. Onder Spaans bestuur kende New Orleans een eerste bloei. De stad kwam te liggen midden van de suikerriet- en katoenplantages en werd een belangrijk handelscentrum. De Spanjaarden voerden vele zwarte slaven in. Doordat deze slaven relatief eenvoudig konden worden vrijgelaten, ontstond in New Orleans een gemeenschap van vrije zwarten. De stad werd geteisterd door zware stadsbranden in 1788 en 1794 maar werd telkens weer opgebouwd. Hierbij werd de stad ook voor het eerst uitgebreid tot buiten het omwalde stadscentrum (het huidige French Quarter).[1] Na de Louisiana Purchase van 1802 werd New Orleans Amerikaans. Door de haven was de stad het centrum van de slavenhandel in de VS, na 1808 alleen binnenlandse handel, maar toch arriveerden daarna nog verscheidene illegale transporten uit Afrika.[2]

In januari 1815 werd in en bij New Orleans slag geleverd tussen de VS en het Verenigd Koninkrijk, omdat ter plaatse nog niet bekend was dat beide landen al in december 1814 vrede hadden gesloten. De slag werd gewonnen door generaal Andrew Jackson, die later president zou worden. Van 25 april tot 1 mei 1862 vond er opnieuw een slag om New Orleans plaats, ditmaal in de Amerikaanse Burgeroorlog. De Geconfedereerde Staten moesten de stad op 2 mei ontruimen.

Orkaan KatrinaBewerken

In augustus 2005 werd New Orleans zwaar getroffen door de orkaan Katrina. Enkele dijken begaven het en het water stroomde naar de onder de zeespiegel liggende stad. Als gevolg hiervan stond bijna de gehele stad onder water. Eerder werden honderdduizenden mensen uit de stad geëvacueerd. Door de orkaan vielen ten minste 1800 doden in de Verenigde Staten.

Ondanks de grootschalige evacuatie voor de komst van de orkaan verbleven nog veel (arme) mensen in de stad. Door de overstroming, het ontbreken van elektriciteit, gebrek aan voedsel en water bleek de stad een tijdlang niet leefbaar en moest iedereen de stad verlaten.

Er was veel kritiek van de inwoners van New Orleans, onder wie burgemeester Ray Nagin, op de trage hulpverlening.

In oktober 2008 werd bekend dat termieten mogelijk medeschuldig zijn aan de dijkdoorbraken in 2005. Men ontdekte in het jaar 2000 al termieten in enkele dijken die tijdens de 2005-ramp door zouden breken.

In 2013 werd oud-burgemeester Ray Nagin gearresteerd en in 2014 veroordeeld wegens corruptie bij de herbouw van de stad. Hij kreeg tien jaar gevangenisstraf opgelegd.[3]

BevolkingBewerken

De volledige agglomeratie van New Orleans, Greater New Orleans, heeft een beduidend hoger inwonertal dan de stad zelf (384.320 in 2014, op 391.006 geschat in 2017): 1.240.977 inwoners in 2013.

Als aanvulling op de bebouwde gebieden van de stad kent New Orleans ook nog ongecultiveerde moerassen, vooral in het oosten van de stad. Sommige plaatsen binnen Orleans Parish hebben door de geschiedenis heen een onafhankelijke positie gehad ten opzichte van de stad New Orleans, zoals Irish Bayou. Algiers was tot 1870 een aparte stad. Vanaf dat moment gingen de stad en de Orleans Parish in elkaar op.

Ongeveer 5,3% van de bevolking van New Orleans bestaat uit hispanics en latino's, 60,2% is van Afrikaanse en 2,9% van Aziatische oorsprong, volgens de volkstelling van 2010.[4] De meest gesproken taal in New Orleans is het Engels, 90,31%, gevolgd door Spaans 4,84%, Vietnamees 1,87% en Frans 1,20%.

Het shotgun house is een huistype dat van oorsprong veel in New Orleans werd gebouwd. Shotgun houses hebben een smalle, rechthoekige bouw en bestaan uit drie tot vijf kamers op een rij zonder gangen.

CultuurBewerken

New Orleans is de bakermat van de slavenmuziek en de gospelmuziek. Op 26 oktober 1911 werd Mahalia Jackson in New Orleans geboren, bekend van haar gospelsongs. Hoewel zij werd onderschat, heeft zij onmiskenbaar bijgedragen aan de emancipatie van de Afro-Amerikanen. Op 20 augustus 1963 zong zij ten overstaan van meer dan 200.000 mensen bij het Lincoln Memorial in Washington het beroemde We shall overcome. Zij overleed op 27 januari 1972 in Chicago.

Dixieland, of ook de New Orleans-jazz, zijn vroege stijlen van jazzmuziek die aan het begin van de 20e eeuw in New Orleans ontstonden. New Orleans Jazz eerst, enige tijd daarna de Dixieland-jazz als reactie van de blanke gemeenschap daarop.

Jaarlijks wordt in New Orleans carnaval gevierd, het carnaval van New Orleans heet Mardi Gras. Mardi Gras is Frans voor Vette dinsdag, de dag voor Aswoensdag. Het is een verkleedfeest en een paradefeest.

De keuken van New Orleans is specifiek met schaaldieren, zoals rivierkreeften (VS: crawfish) en zeevruchten zoals oesters.

BezienswaardighedenBewerken

KlimaatBewerken

In januari is de gemiddelde temperatuur 10,7 °C, in juli 27,7 °C. Jaarlijks valt er gemiddeld 1571,8 mm neerslag (gegevens op basis van de meetperiode 1961-1990).

SportBewerken

New Orleans heeft twee sportclubs die uitkomen in een van de vier grootste Amerikaanse profsporten. Het gaat om:

GeborenBewerken

FilmsBewerken

Plaatsen in de nabije omgevingBewerken

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 12 km rond New Orleans.

 New Orleans
 Arabi (6 km)
 Chalmette (10 km)
 Gretna (6 km)
 Harvey (9 km)
 Jefferson (10 km)
 Marrero (11 km)
 Metairie (12 km)
 Timberlane (11 km)
 Westwego (11 km)
  Mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina New Orleans op Wikimedia Commons.