Hoofdmenu openen

AGROVOC – een letterwoord samengesteld uit Agriculture (landbouw) en Vocabulary (thesaurus) – is een meertalige, gecontroleerde thesaurus die alle aandachtsgebieden van de Voedsel- en Landbouworganisatie (FAO) van de Verenigde Naties beslaat, zoals voedsel, landbouw, tuinbouw, bosbouw en visserij. De thesaurus bestaat uit 32.000 concepten met meer dan 40.000 termen in 23 talen: Arabisch, Chinees, Duits, Engels, Frans, Hindi, Hongaars, Italiaans, Japans, Koreaans, Laotiaans, Maleis, Oekraïens, Perzisch,Pools, Portugees, Russisch, Slowaaks, Spaans, Telugu, Thais, Tsjechisch, Turks en Oekraïens. De thesaurus wordt onderhouden door een gemeenschap van taal- en vakspecialisten (editors genaamd) en wordt gecoördineerd door FAO.

FAO stelt AGROVOC beschikbaar als een RDF/SKOS-XL-schema en als een linked data-set die is gekoppeld aan zestien andere thesauri.

AchtergrondBewerken

FAO publiceerde AGROVOC voor het eerst in de jaren tachtig van de vorige eeuw - in het Engels, Spaans en Frans - met als doel publicaties in de landbouwkunde te indexeren, vooral voor het AGRIS systeem. In de jaren negentig maakte AGROVOC de overstap van een papieren naar een digitale versie, waarbij de gegevens werden opgeslagen in een database. In 2004 vonden de eerste experimenten plaats om AGROVOC uit te drukken in de Web Ontology Language (OWL). Tegelijkertijd werd er een webgebaseerd bewerk- & workflowtool ontwikkeld, indertijd WorkBench genoemd, vandaag de dag VocBenc. In 2009 werd AGROVOC omgezet in SKOS.

GebruikersBewerken

AGROVOC wordt gebruikt door onderzoekers, bibliothecarissen en informatiemanagers voor het indexeren, opvragen en organiseren van data in landbouwinformatiesystemen en webpagina’s.[1] In het kader van het semantisch web komen ook nieuwe gebruikers naar voren, zoals softwareontwikkelaars en ontologiebouwers.

ToegangBewerken

AGROVOC is toegankelijk op de volgende manieren:

  • Online: Zoek[2] AGROVOC termen en browse AGROVOC hiërarchieën op de Agricultural Information Management Standards (AIMS) website.
  • Download: RDF-SKOS (alleen de AGROVOC kern of AGROVOC LOD).[3]
  • Live: SPARQL endpoint[4] en de AGROVOC Web services.[5]

OnderhoudBewerken

Het AGROVOC-team, gevestigd te Rome in het hoofdkantoor van de FAO, coördineert alle activiteiten die betrekking hebben op de thesaurus. Een gemeenschap van editors en instellingen[6] draagt zorg voor het onderhoud van de individuele taalversies. Deze gemeenschap bewerkt AGROVOC met behulp van VocBench - De Universiteit Tor Vergata ontwikkelde dit instrument om aan de criteria van de semantische web- en linked data-beweging te voldoen. Dankzij VocBench is het mogelijk AGROVOC tegelijkertijd te bewerken, o.a. door de toewijzing van flexibele rollen voor beheer, validering en kwaliteitsgarantie. FAO verzorgt het technisch onderhoud van Vocbench, inclusief de publicatie van AGROVOC als LOD. MIMOS Berhad[7] (Maleisië) zorgt voor de technische infrastructuur voor de online publicatie van AGROVOC.

StructuurBewerken

Alle meer dan 32.000 concepten van de AGROVOC-thesaurus zijn hiërarchisch georganiseerd onder 25 topconcepten. Deze topconcepten zijn zeer algemeen, zoals “activiteiten”, “organismen”, “locatie” en “producten”. Meer dan de helft van het totale aantal concepten (ruim 20.000) valt onder het topconcept “organismen” - een duidelijke indicatie dat AGROVOC op de agrarische sector is gericht.

AGROVOC is een RDF/SKOS-XL-conceptschema. Dit houdt een scheiding in tussen het conceptuele en terminologische niveau. De basisbegrippen voor zo'n conceptschema zijn: concepten, hun etiketten (termen) en relaties.

ConceptenBewerken

Concepten zijn alle zaken waarover we willen “praten” in ons domein. Concepten worden vertegenwoordigd door termen (etiketten). Een concept is dus een verzameling van alle etiketten die het concept vertegenwoordigen in alle talen.

In SKOS worden concepten uitgedrukt als skos:Concept, geïdentificeerd door URI's (URL). Bijvoorbeeld, het AGROVOC-concept voor maize heeft als URI: http://aims.fao.org/aos/agrovoc/c_12332.

TermenBewerken

Termen zijn de etiketten die een concept benoemen. Bijvoorbeeld maize, maïs, 玉米 en ข้าวโพด verwijzen allemaal naar hetzelfde concept in respectievelijk het Engels, Frans, Chinees en Hindi.

AGROVOC-termen worden uitgedrukt door de SKOS extension voor etiketten, SKOS-XL. De predicaten zijn: skosxl:prefLabel, voor geprefereerde termen, en skosxl:altLabel, voor niet geprefereerde termen.

RelatiesBewerken

Hiërarchische relaties tussen concepten worden in SKOS uitgedrukt door de predicaten skos:broader, skos:narrower. Zij corresponderen met de klassieke thesaurusrelaties broader/narrower (BT/NT).

Niet-hiërarchische relaties drukken het idee van “verwantschap” uit tussen twee concepten. AGROVOC gebruikt de SKOS-relatie skos:related (deze correspondeert met de klassieke thesaurus RT) en een specifieke lijst relaties, genaamd Agrontology.[8]

Het is in AGROVOC ook mogelijk om relaties tussen termen te leggen, dankzij de SKOS-XL extension van SKOS.

Linked dataBewerken

AGROVOC is beschikbaar als een linked data set en is gekoppeld ('linked') aan zestien andere thesauri (zie de tabel hierbeneden). De linked data-versie van AGROVOC is beschikbaar als RDF en HTML, via een content-negotiationmechanisme, en via een SPARQL endpoint.

Het voordeel van een LOD thesaurus is dat op het moment dat thesauri aan elkaar zijn gekoppeld, hun geïndexeerde publicaties dit ook zijn. Een goed voorbeeld is AGRIS, een mash-up-webapplicatie die het bibliografisch repositorium van AGRIS (geïndexeerd met AGROVOC) koppelt aan verwante bronnen op het web (geïndexeerd met thesauri die weer gekoppeld zijn aan AGROVOC).

Bronnen Onderwerpen Gekoppelde concepten Talen Linked data Type link
ASFA visserij 1784 Ja skos:closeMatch
FAO Biotechnology Glossary biotechnologie 810 EN, ES, FR, +3 Ja skos:closeMatch
Chinese Agriculture Thesaurus (CAT) landbouw Ja skos:closeMatch
EARTh milieu 1363 EN+ Ja skos:exactMatch
EUROVOC algemeen EU 1,297 EN, ES, FR + 21 Ja skos:exactMatch
GEMET milieu 1,191 EN, ES, FR + 30 Ja skos:exactMatch
Library of Congress Subject Headings (LCSH) algemeen 1,093 EN Ja skos:exactMatch
NAL Thesaurus landbouw 13,390 EN,ES Ja skos:exactMatch
RAMEAU Répertoire d'autorité-matière encyclopedique et alphabetique unifie algemeen 686 FR Ja skos:exactMatch
STW - Thesaurus for Economics economie 1,136 EN, DE Ja skos:exactMatch
TheSoz - Thesaurus for the Social Sciences sociale wetenschappen 846 EN,DE Ja skos:exactMatch
Geopolical Ontology geopolitieke entiteiten 253 AR, CH, EN, ES, FR, RU Ja skos:exactMatch
Dewey Decimal Classification (DDC) algemeen 409 EN, ES, FR + 8 Ja skos:exactMatch
DBpedia algemeen 10,989 EN, ES, FR + 8 Ja skos:exactMatch

skos:closeMatch

SWD (Schlagwortnormdatei) algemeen 6,245 DE Ja skos:exactMatch

skos:closeMatch skos:broadMatch skos:narrowMatch

GeoNames geopolitieke entiteiten 212 EN, ES, FR + 63 Ja skos:exactMatch

Auteursrechten en licentiesBewerken

De FAO heeft de auteursrechten op de inhoud van AGROVOC in het Engels, Frans, Spaans en Russisch onder een Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 3.0 Unported Licentie.[9] De auteursrechten voor alle andere talen liggen bij de instellingen die verantwoordelijk zijn voor de vertaling van AGROVOC.

Zie ookBewerken

Externe linksBewerken

ReferentiesBewerken