Hoofdmenu openen

Wie is de Mol?

televisieprogramma uit Nederland

Wie is de Mol? is een Nederlands televisieprogramma dat wordt uitgezonden door de publieke omroep AVROTROS (tot en met 2014 door de AVRO) en wordt geproduceerd door de Nederlandse productiemaatschappij IDTV. Het programma draait om een spel, waarbij de kandidaten moeten samenwerken om geld voor een pot te verdienen. Een van hen is de mol, degene die het spel in het geheim saboteert. De winnaar krijgt de pot.

Wie is de Mol?
Genre Reality, spelprogramma
Speelduur 60 minuten
Bedenker Woestijnvis
Presentatie Angela Groothuizen
(1999–2005)
Karel van de Graaf
(2006–2007)
Pieter Jan Hagens
(2008–2011)
Art Rooijakkers
(2012–2018)
Rik van de Westelaken
(2019–heden)[1]
Regie Rick McCullough
Land van oorsprong Vlag van Nederland Nederland
Taal Nederlands
Locatie Zie locatie-overzicht
Gerelateerde series Vlag van België De Mol
Productie
Productiebedrijf IDTV
Uitzendingen
Start 19 november 1999
Afleveringen 191
Seizoenen 19
Netwerk of omroep AVRO (1999–2014)
AVROTROS (2015–heden)
Zender NPO 1 (voorheen Nederland 1; 1999–2003, 2007–heden)
NPO 2 (voorheen Nederland 2; 2005–2006)
Prijzen
Gouden Televizier-Ring 2013
Website
(en) IMDb-profiel
Portaal  Portaalicoon   Televisie
Trailer 'Wie is de mol' 2019

In 2013 won Wie is de Mol? de Gouden Televizier-ring.

Inhoud

GeschiedenisBewerken

Het reality-spelprogramma De Mol werd in 1999 door het Belgische productiehuis Woestijnvis geproduceerd naar het idee van haar programmamakers Bart De Pauw, Tom Lenaerts, Michiel Devlieger en Michel Vanhove. Het werd uitgezonden door de publieke omroep VRT en haalde meteen hoge kijkcijfers. In 2000 won het programma de prestigieuze Rose d'Or op het televisiefestival van Montreux. Het format is aan meer dan vijftig landen, waaronder Nederland, verkocht.

Van 1999 tot en met 2003 werd de serie met onbekende Nederlanders gespeeld. Sinds 2005 (seizoen 5) wordt het spel met bekende Nederlanders gespeeld.

In 2013 kwam Wie is de Mol? veel in het nieuws, doordat Janine Abbring tijdens haar deelname aan het programma een ruggenwervel verbrijzelde.[2] In dat seizoen maakte Wie is de Mol?, net als in seizoen 11 en seizoen 13 en later vanaf seizoen 14, een speciaal Molboekje, waarin de fans alle belangrijke dingen per aflevering konden opschrijven en dat informatie en tips bevatte zoals een Follow the Money-schema, paspoorten van de kandidaten en een overzicht van alle mollen en presentatoren. Dit molboekje kon ook in de week voor de eerste aflevering worden gewonnen met de prijspuzzel uit de Avrobode. Sinds seizoen 17 kan het molboekje tevens in de winkel worden gekocht vanaf eind november.

Vanaf seizoen 13 begon Wie is de Mol? met het uitzenden van het internetpraatprogramma Moltalk. Elke week schuiven er (oud-)kandidaten en andere gasten aan om de afleveringen van het huidige seizoen te bespreken. Zie ook het kopje spin-offs.

In 2014 werd Wie is de Mol? Junior uitgezonden, met onbekende kinderen tussen de 12 en de 14 jaar. Het werd geleid door Art Rooijakkers, die destijds ook de volwassen versie presenteerde. Zie ook het kopje 'spin-offs'.

De best bekeken aflevering ooit was de eerste aflevering van seizoen 19, die trok ruim 3,9 miljoen kijkers.[3] Seizoen 18 (2018) was het meest bekeken seizoen ooit. Gemiddeld keken wekelijks 2,6 miljoen kijkers naar het programma.[4]

Door de jaren heen werd het programma door diverse presentatoren gepresenteerd. Zie ook onder de kop 'Presentatoren'.

Gouden Televizier-Ring en andere prijzenBewerken

  • In 2013 won Wie is de Mol? de Gouden Televizier-ring voor het 13e seizoen, met 49% van de stemmen. Daarmee troefde het Flikken Maastricht en Divorce af. Er gingen meerdere nominaties aan vooraf: het programma was eerder genomineerd in 2001, 2002, 2009, 2010, 2011 en 2012.
  • In Nederland kreeg Wie is de Mol? in 2001 een Gouden Beeld voor het beste amusementsprogramma.
  • In december 2008 werd het programma bij een verkiezing van het blad Avrobode gekozen tot beste AVRO-programma van de afgelopen vijftig jaar.[5]
  • Op 2 maart 2015 won Wie is de Mol? een van de tv-beelden, de televisievakprijs, in de categorie 'beste amusement'. In 2016 werd het programma nogmaals genomineerd, in dezelfde categorie. De prijs ging dat jaar naar De Kwis.
  • Sinds 2016 won Wie is de Mol? elk jaar de Zapplive-award voor het beste tv-programma. Dit is een tv-prijs die sinds 2016 door kinderen wordt uitgereikt tijdens het programma Zapplive.

FormatBewerken

Het spel werd in de eerste vier seizoenen door tien onbekende Nederlanders gespeeld (alleen in seizoen 3 deden er elf kandidaten mee); sinds seizoen 5 wordt het door tien bekende Nederlanders gespeeld. De kandidaten reizen naar het buitenland, waar ze allerlei opdrachten moeten uitvoeren. Deze bestemmingen wisselen per seizoen.

De kandidaten moeten samenwerken om de opdrachten zo goed mogelijk uit te voeren en geld te verdienen voor de pot. Een van hen is een bedrieger, een mol, en die heeft als opdracht om de opdrachten te saboteren. De mol moet dit doen zonder dat de anderen dit doorhebben.

Na elke ronde (elke twee/drie dagen) krijgen de kandidaten via een laptop twintig vragen (in de finale veertig vragen) over de identiteit van de mol. De laatste vraag van deze test is altijd "Wie is de Mol?", waarbij de kandidaten moeten aangeven wie ze denken dat de mol is. Degene die de minste goede antwoorden geeft (rood scherm), ligt uit het spel en gaat direct naar huis. Er is de kandidaten alles aan gelegen om zo veel mogelijk informatie over de anderen in te winnen, vooral over diegene waarvan zij vermoeden dat die de mol is. Het kan ook slim zijn van een kandidaat om zichzelf verdacht te maken, zodat de anderen op hem als mol stemmen. Ook kunnen de kandidaten sinds seizoen zes pasvragen in de vorm van jokers verdienen; voor elke joker die men inzet, wordt een fout beantwoorde vraag goed gerekend. In sommige afleveringen kunnen de kandidaten vrijstellingen verdienen, waardoor ze niet mee hoeven te doen met de test en dus niet kunnen afvallen. Het eigen belang kan daardoor behoorlijk conflicteren met het groepsbelang. In het veertiende seizoen van het programma werd de zwarte vrijstelling geïntroduceerd. Als deze wordt ingezet, worden daarmee alle ingezette jokers en vrijstellingen ongedaan gemaakt. Deze zwarte vrijstelling was er ook in seizoen vijftien, zestien en achttien. De zwarte vrijstelling kan net als andere vrijstellingen tijdens een opdracht worden verdiend.

In seizoen 19 (2019) zijn er ook vrijstellingen verstopt in enkele jokers. Kandidaten kunnen ervoor kiezen om de jokers die ze verdienen open te breken in de hoop zo'n vrijstelling te vinden waardoor ze niet mee hoeven te doen met de test en niet geëlimineerd kunnen worden. Zodra een joker opengebroken is, is deze ongeldig als hij tijdens de test wordt ingezet. In het begin van de eerste aflevering, voor de leader van het programma, was hiervoor een aanwijzing te zien. Er werd gefilmd in de houtzagerij waar de jokers voor het programma geproduceerd worden. Hierin was te zien hoe de vrijstellingen door een onbekend persoon verstopt werden in een aantal jokers.

Uiteindelijk blijven er drie kandidaten in de finale over (alleen in seizoen 7 waren dit er vier). Een wint, een verliest en de derde is de mol. De kandidaat die in de finale de test het beste maakt, wint Wie is de Mol? en daarmee de pot met het geld.

PresentatorenBewerken

Tot en met seizoen 5 presenteerde Angela Groothuizen het programma. Haar contract bij de AVRO werd echter niet verlengd, waarna de presentatie van het programma werd overgenomen door Karel van de Graaf. Na dit een seizoen gedaan te hebben wilde de AVRO hem niet meer voor dit spelprogramma gebruiken, omdat hij het gezicht van informatieve programma's diende te worden. Door Van de Graaf werd dit met succes aangevochten, waarna hij ook seizoen 7 mocht doen. Na Wie is de Mol? twee seizoenen gepresenteerd te hebben, nam hij ontslag bij de AVRO en werd hij opgevolgd door Pieter Jan Hagens. Vanaf het twaalfde seizoen werd Hagens opgevolgd door Art Rooijakkers, die zelf seizoen 11 won. Hij stopte na het achttiende seizoen vanwege zijn overstap naar RTL 4 en wordt opgevolgd door Rik van de Westelaken.[1] Van de Westelaken won zelf het vijftiende seizoen.

Overzicht van alle seizoenenBewerken

  Zie Lijst van seizoenen van Wie is de Mol? voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Seizoen Tijdslot Bestemming Start seizoen Ontknoping (reünie) De Mol Winnaar Verliezend finalist Gewonnen
bedrag
Gemiddelde
kijkcijfers
Presentator
Datum Kijkcijfers Datum Kijkcijfers
1 vr 20.30   Australië 19 november 1999 807.000 21 januari 2000 915.000 Deborah Petra Robin ƒ 82.500[a] 793.000 Angela Groothuizen
2   Schotland 5 januari 2001 1.070.000 2 maart 2001 960.000 Nico Sigrid Yvonne ƒ 70.000[b] 1.006.000
3 vr 21.35   Portugal 8 februari 2002 928.000 19 april 2002 1.005.000 George John Jantien € 42.300 909.000
4 za 21.00   Canada 15 maart 2003 1.115.000 24 mei 2003 626.000 Elise Ron Chandrika € 35.550 785.000
5 vr 20.30   Australië[c]
  Indonesië
14 januari 2005 1.289.000 18 maart 2005 1.485.000 Yvon Jaspers Marc-Marie Huijbregts Lottie Hellingman € 23.000 1.450.000
6   Argentinië 10 maart 2006 1.168.000 12 mei 2006 1.147.000 Milouska Meulens Frédérique Huydts[d] Roderick Veelo € 24.475 1.106.000 Karel van de Graaf
7 do 20.30   Thailand 4 januari 2007 1.358.000 15 maart 2007 1.270.000 Inge Ipenburg Paul Rabbering[e] Renate Verbaan, Eva van der Gucht € 17.300 1.188.000
8   Mexico 3 januari 2008 1.922.000 6 maart 2008 1.563.000 Dennis Weening Edo Brunner Regina Romeijn € 20.375 1.513.000 Pieter Jan Hagens
9   Noord-Ierland
  Jordanië
8 januari 2009 1.597.000 12 maart 2009 1.409.000 Jon van Eerd Vivienne van den Assem Anniek Pheifer € 22.650 1.460.000
10   Japan 7 januari 2010 2.040.000 25 maart 2010 1.558.000 Kim Pieters Frits Sissing Sanne Vogel € 21.950 1.673.000
11   El Salvador
  Nicaragua
6 januari 2011 2.146.000 17 maart 2011 2.031.000 Patrick Stoof Art Rooijakkers Soundos El Ahmadi € 19.540 1.922.000
12   IJsland
  Spanje
5 januari 2012 2.136.000 8 maart 2012 2.105.000 Anne-Marie Jung Hadewych Minis Liesbeth Staats € 12.601 1.899.000 Art Rooijakkers
13   Zuid-Afrika 3 januari 2013 2.070.000 7 maart 2013 2.579.000 Kees Tol Paulien Cornelisse Carolien Borgers € 17.120 2.132.000
14   Hongkong
  Filipijnen
2 januari 2014 2.455.000 20 maart 2014 3.148.000 Susan Visser Sofie van den Enk Freek Bartels € 16.700 2.464.000
15   Sri Lanka 1 januari 2015 2.486.000 5 maart 2015 3.359.000 Margriet van der Linden Rik van de Westelaken Marlijn Weerdenburg € 10.500 2.403.700
16 za 20.30   Dominicaanse Republiek 2 januari 2016 2.163.000 5 maart 2016 2.982.000 Klaas van Kruistum Tim Hofman Annemieke Schollaardt € 13.020 2.114.900
17   Verenigde Staten (Oregon) 7 januari 2017 2.882.000 11 maart 2017 2.999.000 Thomas Cammaert Sanne Wallis de Vries Jochem van Gelder € 24.320 2.540.000
18   Georgië[f] 6 januari 2018 2.669.000 10 maart 2018 3.227.000 Jan Versteegh Ruben Hein Olcay Gulsen € 17.750 2.582.300
19   Colombia 5 januari 2019 2.986.000 9 maart 2019 3.500.000 Merel Westrik Sarah Chronis Niels Littooij € 10.150 2.869.400 Rik van de Westelaken
  1. Omgerekend is dit ongeveer € 37.437.
  2. Omgerekend is dit ongeveer € 31.765.
  3. De eerste aflevering vond ook plaats in   Nederland.
  4. Frédérique Huydts overleed op 3 april 2006, in de periode dat de serie op televisie werd uitgezonden. Op haar verzoek ging de serie echter door. De € 24.475 die zij won ging op verzoek van haarzelf voor de helft naar het WNF en voor de andere helft naar Stichting KiKa.
  5. Paul was eerder geëlimineerd tijdens de 3e executie, maar werd in aflevering 4 weer teruggekocht door Nadja.
  6. De eerste aflevering vond ook plaats in   Armenië,   Azerbeidzjan,   Kazachstan,   Oekraïne en   Rusland.

Wie is de Mol? Experience (voorheen Molfandag)Bewerken

Jaarlijks wordt na afloop van elk seizoen de zogeheten Molfandag georganiseerd door RealityNet (een organisatie die werkt rond tv-programma's als Wie is de Mol?, Expeditie Robinson en Peking Express), de AVROTROS en IDTV. Liefhebbers van het programma kunnen elkaar, kandidaten, betrokkenen, producers en de presentator van het programma ontmoeten in een informele omgeving. De drie vaste onderdelen van elke Molfandag zijn de veiling, het vragenvuur en de Molquiz. Tijdens de veiling kunnen belangstellenden authentieke voorwerpen uit de serie kopen. De opbrengst gaat naar een goed doel. De bezoekers kunnen kandidaten uiteenlopende vragen stellen tijdens het vragenuur en de winnaar van de Molquiz mag de titel van "grootste Molkenner" dragen. Tot 2017 vond de Molfandag plaats in het stadsinformatiecentrum De Observant te Amersfoort. In 2018 is de Molfandag bij de AVROTROS in Hilversum. Sinds 2016 heet de Molfandag Wie is de Mol? Experience.

Spin-offsBewerken

Van Wie is de Mol? zijn verschillende spin-offs gemaakt.

Die is de Mol! (2007)Bewerken

  Zie Die is de mol! voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Voorafgaand aan seizoen 8 werd een 'voorprogramma' uitgezonden, genaamd Die is de mol!. In dit programma werden de kijkers getraind op het zoeken naar de mol en werden de kandidaten alvast getest op hun 'molkwaliteiten'.

Wie is de Mol? Junior (2008 en 2014)Bewerken

  Zie Wie is de Mol? Junior voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Op 4 september 2007 maakte de AVRO bekend dat er ook een Wie is de Mol? Junior voor kinderen zou komen. De opnames hiervoor werden in de zomer van 2007 al afgerond en het programma werd door Sipke Jan Bousema gepresenteerd. De eerste serie startte 17 mei 2008.[6] Er is weinig verschil met de 'grote' Wie is de Mol? Wat anders is, is dat er niet voor geld wordt gespeeld, maar voor 'vierduiten' (een oud-Hollandse munt) die de winnaar op het eind kan omwisselen voor prijzen. Bovendien speelt het programma zich niet af in het buitenland, maar in Zwolle. Op 13 augustus 2013 maakte de AVRO bekend dat er in 2014 weer een kinderversie van Wie is de Mol? zou komen. De inschrijving voor het tweede seizoen begon gelijk die dag. Dit tweede seizoen werd eveneens gepresenteerd door Art Rooijakkers, en speelde zich af in Maastricht en Zeeland.[7] Vanaf dit seizoen wordt het spel net als bij de volwassenen om gewoon geld gespeeld. Dit geld kan de winnaar schenken aan de bescherming van een bedreigde diersoort.

Moltalk (2013-heden)Bewerken

  Zie Moltalk voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Sinds januari 2013 verscheen het programma Moltalk waarin het spelprogramma Wie is de Mol? wordt beschouwd door bekende Nederlanders; dit zijn vaak oud-deelnemers aan dit programma.

Niets is wat het lijkt – Wie is de Mol? special (2013–2015)Bewerken

Vanaf 2013 wordt er voorafgaand aan het nieuwe seizoen een speciale Wie is de Mol?-uitzending vertoond waarin terug wordt geblikt op alle afgelopen en vooruitgeblikt op het nieuwe seizoen. De nieuwe kandidaten stellen zich kort voor en vertellen hun tactieken en de oud-kandidaten en oud-mollen vertellen over hun avontuur en doen een voorspelling naar wie de mol dat jaar is. Elk jaar worden er nieuwe gasten gevraagd om te vertellen over een verschillend onderwerp. Zo wordt er verteld over bepaalde opdrachten, hoe het spel is veranderd, hoe je Wie is de Mol? meemaakt als presentator, hoe het is om als eerste Wie is de Mol? te moeten verlaten en veel meer onderwerpen. De laatste Niets is wat het lijkt – Wie is de Mol? special is uitgezonden op 30 december 2015. Voor seizoen 17 werd dit vervangen door een speciale Moltalk: The Kickoff-uitzending.

Wie is de Mol? Podcast (2019-heden)Bewerken

Met ingang van het seizoen 2019 is er een officiële Wie is de Mol? Podcast , waarin Annemieke Schollaardt en Rik van de Westelaken napraten met afgevallen kandidaten en een kijkje achter de schermen geven. De eerste podcast is uitgebracht op 6 januari 2019.

Wie is de Mol?-appBewerken

Via de Wie is de Mol?-app kunnen kijkers kandidaten verdenken en hiermee punten scoren. Punten dienen elke aflevering opnieuw te worden ingezet. Als punten zijn ingezet op spelers die in het spel blijven (en dus mogelijk de Mol zijn), worden de punten verdubbeld. Punten die zijn ingezet op de kandidaat die afvalt worden van de score afgetrokken. Het doel is om een zo hoog mogelijke score te behalen.

Deze app kan individueel of met meerdere personen tegelijk worden gespeeld in een pool.

In de app worden ook statistieken bijgehouden over de mate waarin kandidaten verdacht worden. Deze statistieken zijn ook terug te vinden op de site van Wie is de Mol?

Dvd'sBewerken

In 2009 kwam een compilatie-dvd uit, genaamd 'De allerbeste opdrachten'. Hierop stond een top 9 van opdrachten, uit elk seizoen één.

Op 16 maart 2010 bracht Video Film Express het eerste seizoen (uitgezonden in 1999) uit op dvd. Sinds 14 september 2010 is seizoen 2 (uitgezonden in 2001) op dvd verkrijgbaar.

TriviaBewerken

  • De beginmelodie is een deel van het nummer 'Oratio' van het album Preces Meae van de Franse zanger Ugo Farell. Het deel van 0:56 min. tot 1:37 min. wordt gebruikt.
  • De "vorige- en volgendeweekmuziek" komt uit het nummer 'Spiderbots' van Marco Beltrami, afkomstig van de soundtrack van de film I, Robot.
  • Het nummer dat afspeelt aan het einde, als er wordt teruggekeken op de deelname van een verliezer met beelden uit het programma, is het nummer 'New York City' uit de film "The Bone Collector".
  • Een aantal oud-deelnemers was onder de naam 'Team Wie is de Mol?' actief in het televisieprogramma Fort Boyard, te weten Edo Brunner, Roeland Fernhout, Inge Ipenburg en Hind Laroussi.
  • In 2012 stonden Anne-Marie Jung, Hadewych Minis en Liesbeth Staats gedrieën in de finale. Het was voor het eerst dat er enkel vrouwen in de finale stonden. Er is nooit een finale geweest met enkel mannen.
  • Op 29 januari 2015 werd Wie is de Mol? niet uitgezonden, omdat iemand met een pistool de studio's van de NOS in Hilversum was binnengedrongen. Hierdoor waren er geen uitzendingen mogelijk op NPO 1, 2 en 3. Deze aflevering is een dag later op 30 januari alsnog uitgezonden.
  • Sinds 2015 wordt de finale rechtstreeks uitgezonden vanuit het VondelCS in het Amsterdamse Vondelpark. Voorheen werd deze uitgezonden vanuit Kasteel Keukenhof in Lisse. Sinds 2018 is het ook mogelijk de finale te bekijken in bioscopen in het hele land.
  • Twee presentatoren namen eerder zelf deel aan het programma. Beiden wonnen het seizoen waarin ze deelnamen.
    • Art Rooijakkers (2012-2018) won het programma in 2011.
    • Rik van de Westelaken (vanaf 2019) won het programma in 2015.
  • In 2013 moest Janine Abbring in aflevering 3 al het spel verlaten. Niet omdat ze een rood scherm kreeg, maar omdat ze tijdens een opdracht haar rug brak. Abbring zat op het goede spoor: ze verdacht de uiteindelijk ontmaskerde Mol Kees Tol. De winnares Paulien Cornelisse heeft de helft van de pot aan Janine Abbring gegeven.[8]
  • In aflevering 7 van seizoen 19(2019) werden na een roulette-opdracht twee rode schermen getoond tijdens de executie. Jamie en Rick Paul moesten gelijktijdig het spel verlaten. Dit was de tweede keer dat er twee rode schermen getoond werden tijdens één executie. In aflevering 6 van seizoen 5 (2005) kregen Jim de Groot en Gijs Staverman beiden een rood scherm. Gijs Staverman had bij de executie in aflevering 2 al een rood scherm maar kwam in aflevering 3 terug in het spel.
  • De mol van 2019, Merel Westrik, zorgde voor de laagste pot ooit, €10.150,-. Dit record stond voorheen op naam van Margriet van der Linden, de mol van 2015 met een pot van €10.500,-.

Wie is de Mol in het buitenlandBewerken

BelgiëBewerken

  Zie De Mol (televisieprogramma) voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Het format van Wie is de Mol werd bedacht en geproduceerd door Woestijnvis. De eerste drie seizoenen werden uitgezonden door Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie. Na drie seizoenen zette Woestijnvis het populaire programma stop. Dit komt door de filosofie van het productiehuis. Ze maken steeds maximaal drie seizoenen van een programma. Zo stoppen ze steeds op een hoogtepunt. Vanaf 2016 werd De Mol weer jaarlijks uitgezonden door VIER. Sinds 2018 kent ook dit programma een nabeschouwing die na het programma wordt uitgezonden, dit heet Café de Mol. De Belgische versie van De Mol wordt gespeeld door onbekende Vlamingen (in tegenstelling tot de Nederlandse versie). In België begint het programma na de finale van de Nederlandse versie.

Andere landenBewerken

De Mol is wereldwijd voor ongeveer dertig landen geproduceerd. De Amerikaanse variant op het programma, The Mole, telt vijf seizoenen, waarvan drie seizoenen met onbekende en twee seizoenen met bekende Amerikanen zijn gemaakt, met als filmlocaties onder andere Hawaï. Het laatste seizoen was in 2008. Andere namen voor het concept zijn Agent in Polen, O Sabotador in Portugal, Mullvaden in Zweden, Wer ist der Maulwurf in Duitsland, La Talpa in Italië, El Traidor en El Topo in Spanje en The Mole in Groot-Brittannië, de VS en Australië.

Externe linkBewerken

Voorganger:
The voice of Holland (RTL)
Winnaar Gouden Televizier-Ring
2013
Opvolger:
Flikken Maastricht (TROS)