Vierde divisie (voetbal Nederland)

Nederlands amateurvoetbal

De Vierde Divisie (tot en met 2022 de Hoofdklasse) is het vijfde voetbalniveau in Nederland dat de KNVB organiseert en het derde niveau in het amateurvoetbal. Vanaf het seizoen 2016/17 telt dit niveau vier competities en nemen in elke competitie zestien teams deel.

Vierde Divisie
(voorheen Hoofdklasse)
Land Vlag van Nederland Nederland
Bond KNVB
Niveau 5 (vanaf 2016)
4 (2010–2016)
3 (1974–2010)
Opgericht 1974 (Hoofdklasse zondagclubs)
1996 (Hoofdklasse zaterdagclubs)
2022 (als Vierde Divisie)
Systeem Competitie
Promotie naar Derde Divisie
Degradatie naar Eerste klasse
Aantal teams 64 (4 x 16)
Recordkampioen Zaterdag: IJsselmeervogels (7x)
Zondag: De Treffers (8x)
Huidig seizoen 2023/24
Portaal  Portaalicoon   Voetbal

Vanaf de oprichting (in 1974 voor de zondagclubs, in 1996 voor de zaterdagclubs) tot en met het seizoen 2009/10 was deze landelijke klasse het hoogste amateurniveau. In 2010/11 werd de Topklasse (in 2016/17 hernoemd naar Derde Divisie) erboven geplaatst en werd het het vierde niveau, terwijl vanaf 2016 de Tweede Divisie werd heringevoerd en de Hoofdklasse het vijfde Nederlandse voetbalniveau werd. Vanaf 2022 is de naam Hoofdklasse geschrapt en gaat de competitie door het leven als Vierde Divisie. Sinds het seizoen 2023/24 is er geen scheiding meer tussen zaterdag- en zondagclubs.

Opzet bewerken

Vanaf het seizoen 2023/2024 zijn er vier competities (A, B, C en D) met elk zestien teams waarbij er geen scheiding meer is tussen zaterdag- en zondagclubs. In het algemeen worden de wedstrijden op zaterdagmiddag gespeeld. Een wedstrijd tussen twee zondagploegen wordt veelal op zondagmiddag afgewerkt.

  • De kampioenen van elk van de competities promoveren naar de Derde Divisie. De periodekampioenen (drie per klasse) spelen met de nummers 15 en 16 van de Derde Divisies A en B in de nacompetitie om twee plaatsen in de Derde Divisie.
  • De nummers 15 en 16 degraderen rechtstreeks naar de Eerste klasse. De nummers 13 en 14 van strijden in de nacompetitie met de periodekampioenen uit de Eerste klasse (drie per klasse) om in totaal acht plaatsen in de Vierde Divisie.

Historie bewerken

Zondagamateurs bewerken

De hoofdklasse voor zondagamateurs bestaat sinds het seizoen 1974/75 toen de klasse met drie competities (A, B en C) boven de zes eerste klassen als hoogste amateurniveau werd ingevoerd. De eerste 42 deelnemers (14 teams per competitie) waren de top-7 van elke Eerste klasse van het seizoen 1973/74.[1]

Eerste klasse A
(West I)
Eerste klasse B
(West II)
Eerste klasse C
(Noord)
Eerste klasse D
(Oost)
Eerste klasse E
(Zuid I)
Eerste klasse F
(Zuid II)
AFC
HFC EDO
USV Elinkwijk
Rood-Wit A
ASC SDW
De Spartaan
ZVV Zilvermeeuwen
CVV
SV Gouda
Hermes DVS
VV Papendrecht
RVC Rijswijk
GVV Unitas
UVS
VV C.E.C.
VV Drachten
VV Emmen
SC Erica
CVV Germanicus
VV Sneek
Velocitas
Achilles '12
VV Ede
Enschedese Boys
VV Haaksbergen
Quick Nijmegen
VV Rheden
De Treffers
BVV Den Bosch
DESK
HVV Helmond
RBC
RKC
TOP
VV De Valk
RKVV Almania
VV Caesar
SV Limburgia
VV SVM
SVN
VV Veritas
RKVV Voerendaal
Hoofdklasse A Hoofdklasse B Hoofdklasse C

Vanaf het seizoen 1996/97 spelen de noordoostelijke clubs in de Hoofdklasse C in plaats van B en de Zuidelijke clubs in de Hoofdklasse B in plaats van C, dit in analogie met het zaterdagvoetbal.

Zaterdagamateurs bewerken

De hoofdklasse voor de zaterdagamateurs werd in het seizoen 1996/97 ingevoerd door middel van herbenoeming van de drie Eerste klassen naar Hoofdklasse. Dit gebeurde tegelijkertijd met de grote omvorming die de KNVB in de zomer van 1996 doorvoerde met het opheffen van de KNVB-afdelingen ("onderbonden") met hun eigen competities naar negen KNVB-districten (Midden, Noord, Oost, West I, II, III en IV en Zuid I en II).

Algeheel kampioenschap bewerken

Tot en met het seizoen 2009/10 speelden de kampioenen van elke klasse onderling om het zaterdagsamateur- en het zondagsamateurkampioenschap. Vervolgens speelden de zaterdag- en de zondagkampioen om het algeheel amateurkampioenschap van Nederland. De algehele amateurkampioen nam deel aan de wedstrijd om de Super Cup voor amateurs.

Tot 2016 bewerken

Tot en met 2015/16 telde zowel de zaterdag- als de zondagafdeling drie hoofdklassen (A, B en C) met elk veertien teams. Degradatie uit de Hoofdklasse volgde naar de Eerste klasse, waarbij met uitzondering van de rechtstreekse degradanten, middels promotie/degradatiewedstrijden met de periodekampioenen uit de Eerste klasse om lijfsbehoud werd gestreden. Van 2010/11-2014/15 promoveerden de kampioenen naar de Topklasse in hun afdeling, zij namen de plaatsen van de nummers 14,15 en 16 in. De periodekampioenen (of hun plaatsvervangers) streden in promotie/degradatiewedstrijden met de nummer 13 uit de Topklasse om een plaats in deze klasse.

Overgangsseizoen 2015/16

In het overgangsseizoen 2015/16 promoveerden de kampioenen naar de Derde Divisie die van zestien naar achttien clubs werd uitgebreid, waardoor alleen de nummer zestien rechtstreeks uit de Topklasse degradeerde. De periodekampioenen streden met de nummer 15 van de Topklasse in promotie/degradatiewedstrijden om een plaats in deze klasse. De nummers 13 en 14 degradeerden rechtstreeks naar de Eerste klasse, de nummers 11 en 12 speelden samen met de periodekampioenen uit die klasse in promotie/degradatiewedstrijden voor lijfsbehoud.

De samenstelling voor het seizoen 2016/17 zag er als volgt uit:

Zaterdagafdeling Degradant Topklasse 5 teams p/d TK-HK 18 teams HK 5 kampioenen EK 3 teams p/d HK-EK = 32 teams
Zondagafdeling Degradant Topklasse 5 teams p/d TK-HK 18 teams HK 6 kampioenen EK 2 teams p/d HK-EK = 32 teams

Vanaf 2023: weekendvoetbal bewerken

De herinvoering van de Tweede Divisie zorgde voor een opheffing van het zaterdag- en zondagvoetbal. De scheiding tussen het zaterdag- en zondagvoetbal is vanaf 2023 ook komen te vervallen in de Vierde Divisie. Daardoor is de competitie in vier regionale poules worden ingedeeld in plaats van op speeldag. Aan amateurverenigingen werd voorafgaand aan het seizoen gevraagd of ze de thuiswedstrijden op zaterdag of zondag willen afwerken. Van deze regel mag worden afgeweken door principiële zaterdagclubs die het recht behouden om ook hun uitwedstrijden op zaterdag te spelen.[2]

Kampioenen bewerken

De seizoenen 2019/20 en 2020/21 kennen geen kampioenen in verband met de afgebroken competities vanwege de coronapandemie.

1e amateurniveau (invoering Hoofdklasse zondag)
Jaar Zondag A Zondag C Zondag B
1975 Rood Wit-A RBC VV Emmen
1976 CVV SV Limburgia CVV Germanicus
1977 DWV BVV VV Rheden
1978 VUC VV Geldrop VV Hoogeveen
1979 VUC EHC Rohda Raalte
1980 Xerxes VV Caesar Rohda Raalte
1981 DHC RKC De Treffers
1982 USV Elinkwijk RKC Rohda Raalte
1983 DHC VV Geldrop Achilles '29
1984 USV Elinkwijk VV Geldrop Zwolsche Boys
1985 DHC EHC VV Rheden
1986 GVV Unitas TOP De Treffers
1987 DWV VV Geldrop VV Rheden
1988 USV Elinkwijk TOP De Treffers
1989 RCH SV Venray HSC '21
1990 USV Elinkwijk VV Geldrop De Treffers
1991 USV Elinkwijk TOP De Treffers
1992 RCH RKSV Halsteren VV Rheden
1993 USV Holland VV Geldrop Quick '20
1994 VSV TONEGIDO SV Meerssen RKVV STEVO
1995 USV Holland VV Baronie VV Appingedam
1996 SC Feyenoord VV Baronie VV Appingedam
1e amateurniveau (invoering Hoofdklasse zaterdag)
Zondag A Zondag B Zondag C Zaterdag A Zaterdag B Zaterdag C
1997 AFC '34 VV Baronie HSC '21 FC Lisse GVVV VVOG
1998 HVV Hollandia VV Gemert De Treffers SV ARC BVV Barendrecht IJsselmeervogels
1999 SV Argon UDI '19 HSC '21 Vv Noordwijk VV DOVO IJsselmeervogels
2000 HVV Hollandia UDI '19 Achilles 1894 Vv Katwijk SV Spakenburg SV Urk
2001 VV Baronie JVC Cuijk HSC '21 FC Lisse ASWH Be Quick '28
2002 HVV Hollandia UDI '19 AGOVV ASWH SV Huizen ACV
2003 Türkiyemspor SV Meerssen HSC '21 Quick Boys SV Huizen Harkemase Boys
2004 Türkiyemspor VV Baronie HSC '21 Quick Boys VV DOVO SC Genemuiden
2005 SV Argon RKSV Schijndel De Treffers ASWH IJsselmeervogels Excelsior '31
2006 Türkiyemspor RKSV Schijndel Achilles '29 Rijnsburgse Boys IJsselmeervogels ONS Sneek
2007 SV Argon JVC Cuijk WKE Rijnsburgse Boys IJsselmeervogels HHC Hardenberg
2008 HVV Hollandia SV Deurne Achilles '29 FC Lisse SV Spakenburg HHC Hardenberg
2009 Westlandia VV Baronie WKE Rijnsburgse Boys IJsselmeervogels Harkemase Boys
2010 AFC VV Gemert De Treffers BVV Barendrecht IJsselmeervogels Excelsior '31
2e amateurniveau (na invoering Topklasse)
Zondag A Zondag B Zondag C Zaterdag A Zaterdag B Zaterdag C
2011 HBS VV UNA HSC '21 Vv Noordwijk GVVV SVZW
2012 ADO '20 VV Gemert Sneek Wit Zwart Jodan Boys SVV Scheveningen DETO
2013 RKSV Leonidas VV UNA Be Quick 1887 Ter Leede Excelsior Maassluis ONS Sneek
2014 Koninklijke HFC OJC Rosmalen USV Hercules VV Sparta Nijkerk HSV Hoek SC Genemuiden
2015 Magreb '90 TEC VV Sneek Wit Zwart SteDoCo Vv Katwijk DVS '33
2016 Westlandia VV Dongen Juliana '31 ODIN '59 Quick Boys Harkemase Boys
3e amateurniveau (na invoering Tweede Divisie)
Zondag A Zondag B Zaterdag A Zaterdag B
2017 ADO '20 Blauw Geel '38 VV Spijkenisse ACV
2018 VV SJC SV OSS '20 Vv Noordwijk VV Eemdijk
2019 RKVV DEM RKSV Groene Ster Ter Leede Excelsior '31
2020 Geen kampioenen
2021
2022 TOGB VV Baronie FC Rijnvogels SV Urk
2023 VV Hoogeveen SV Meerssen VV Kloetinge VV Eemdijk
3e amateurniveau (invoering weekendvoetbal)
Vierde divisie A Vierde divisie B Vierde divisie C Vierde divisie D
2024 Ajax (amateurs) ASWH VV GOES Excelsior '31