Vicepremier (Nederland)

plaatsvervanger van de minister-president

Een vicepremier (ook viceminister-president, in officiële stukken Vice-Minister-President) is in Nederland de plaatsvervanger van de minister-president. Tijdens de afwezigheid van de minister-president neemt de vicepremier diens taken over, zoals het voorzitten van de ministerraad. Het is gebruikelijk dat elk van de partijen in het kabinet die niet de minister-president levert een vicepremier levert.

Viceminister-president
Periode: 1945 – heden
Kantoor
Aanspreekvorm Excellentie
Benoemer Koning der Nederlanden
Ambtstermijn 4 jaar, geen limiet aan het aantal termijnen
Geschiedenis
Eerste Willem Drees
Ontstaan in 1945
Huidige Primair: Hugo de Jonge
Secundair: Kajsa Ollongren
Tertiair: Carola Schouten
Sinds 26 oktober 2017
Overig
Salaris €144.500 (2010)
Portaal  Portaalicoon   Politiek

In het geval dat er meerdere vicepremiers zijn (vaak het geval bij een kabinet bestaande uit drie of meer coalitiepartijen), wordt de rangorde bepaald door de grootte van de desbetreffende partijen. Een vicepremier wordt als zodanig benoemd bij Koninklijk Besluit. Het Kabinet-Schermerhorn-Drees was het eerste Nederlandse kabinet met een vicepremier. Hierbij was overigens zowel de premier (Schermerhorn) als de vicepremier (Drees) uit de SDAP afkomstig. De huidige vicepremiers zijn Hugo de Jonge, Kajsa Ollongren en Carola Schouten.

Lijst van vicepremiers van Nederland (sinds 1945)Bewerken

Vicepremier Partij Van Tot Premier Kabinet termijn Opmerkingen
  Willem Drees SDAP / PvdA 1945 1946 Willem Schermerhorn Schermerhorn-Drees 25 juni 1945 tot 3 juli 1946
PvdA 1946 1948 Louis Beel Beel I 3 juli 1946 tot 7 augustus 1948
  Josef van Schaik KVP 1948 1951 Willem Drees Drees-Van Schaik 7 augustus 1948 tot 15 maart 1951
  Frans Teulings KVP 1951 1952 Drees I 15 maart 1951 tot 2 september 1952
  Louis Beel KVP 1952 1956 Drees II 2 september 1952 tot 7Juli 1956
  Teun Struycken KVP 1956 1958 Drees III 13 oktober 1956 tot 22 december 1958
1958 1959 Louis Beel Beel II 22 december 1958 tot 19 mei 1959 Struycken werd geen premier na het aftreden van Drees, door verzet van de KVP.
  Henk Korthals VVD 1959 1963 Jan de Quay De Quay 19 mei 1959 tot 24 juli 1963
  Barend Biesheuvel ARP 1963 1965 Victor Marijnen Marijnen 24 juli 1963 tot 14 april 1965
[1]   Anne Vondeling PvdA 1965 1966 Jo Cals Cals 14 april 1965 tot 22 november 1966
[2]   Barend Biesheuvel ARP
[1]   Jan de Quay KVP 1966 1967 Jelle Zijlstra Zijlstra 22 november 1966 tot 5 april 1967
[2]   Barend Biesheuvel ARP
[1]   Johan Witteveen VVD 1967 1971 Piet de Jong De Jong 5 april 1967 tot 6 juli 1971
[2]   Joop Bakker ARP
[1]   Roelof Nelissen KVP 1971 1973 Barend Biesheuvel Biesheuvel I en Biesheuvel II 6 juli 1971 tot 11 mei 1973
[2]   Molly Geertsema VVD
  Dries van Agt KVP 1973 1977 Joop den Uyl Den Uyl 11 mei 1973 tot 8 september 1977 Van Agt trad af (onverenigbaarheid lidmaatschap Tweede Kamer en ministerschap na drie maanden na verkiezingen).
  Gaius de Gaay Fortman ARP 1977 1977 8 september 1977 tot 19 december 1977
  Hans Wiegel VVD 1977 1981 Dries van Agt Van Agt I 19 december 1977 tot 11 september 1981
[1]   Joop den Uyl PvdA 1981 1982 Van Agt II 11 september 1981 tot 29 mei 1982 Den Uyl verliet het kabinet samen met alle PvdA-bewindslieden (Crisis over financieel-economisch beleid).
[2]   Jan Terlouw D'66
1982 1982 Van Agt III 29 mei 1982 tot 4 november 1982
  Gijs van Aardenne VVD 1982 1986 Ruud Lubbers Lubbers I 4 november 1982 tot 14 juli 1986
  Rudolf de Korte VVD 1986 1989 Lubbers II 14 juli 1986 tot 7 november 1989
  Wim Kok PvdA 1989 1994 Lubbers III 7 november 1989 tot 22 augustus 1994
[1]   Hans Dijkstal VVD 1994 1998 Wim Kok Kok I 22 augustus 1994 en 3 augustus 1998
[2]   Hans van Mierlo D66
[1]   Annemarie Jorritsma VVD 1998 2002 Kok II 3 augustus 1998 tot 22 juli 2002 Jorritsma en Borst waren de eerste vrouwelijke vicepremiers.
[2]   Els Borst D66
[1]   Eduard Bomhoff LPF 2002 2002 Jan Peter Balkenende Balkenende I 22 juli 2002 tot 16 oktober 2002 Bomhoff trad af op 16 oktober 2002, De Boer volgde hem twee dagen later op (LPF-crisis). Daarbij werd Remkes de eerste vicepremier en De Boer de tweede vicepremier.
[2]   Johan Remkes VVD
[1] 2002 2003 16 oktober 2002 tot 27 mei 2003
[2]   Roelf de Boer LPF 18 oktober 2002 tot 27 mei 2003
[1]   Gerrit Zalm VVD 2003 2006 Balkenende II 27 mei 2003 tot 7 juli 2006
[2]   Thom de Graaf D66 2005 27 mei 2003 tot 25 maart 2005 De Graaf trad af op 25 maart 2005 (Paascrisis), Brinkhorst volgde hem op vanaf 31 maart 2005.
[2]   Laurens Jan Brinkhorst D66 2005 2006 31 maart 2005 tot 29 juni 2006 Brinkhorst trad af op 29 juni 2006 (Kabinetscrisis over het functioneren van minister Verdonk).
  Gerrit Zalm VVD 2006 2007 Balkenende III 7 juli 2006 tot 22 februari 2007
[1]   Wouter Bos PvdA 2007 2010 Balkenende IV 22 februari 2007 tot 23 februari 2010 Bos verliet samen met alle PvdA-bewindslieden het kabinet op 23 februari 2010 na een kabinetscrisis over het Uruzganbesluit.
[2]   André Rouvoet CU
2010 2010 23 februari 2010 tot 14 oktober 2010
  Maxime Verhagen CDA 2010 2012 Mark Rutte Rutte I 14 oktober 2010 - 5 november 2012 Verhagen was de eerste vicepremier van CDA-huize.
  Lodewijk Asscher PvdA 2012 2017 Rutte II 5 november 2012 - 26 oktober 2017 Asscher is de langstzittende vicepremier.
[1]   Hugo de Jonge CDA 2017 heden Rutte III 26 oktober 2017 - heden
[2]   Kajsa Ollongren D66 2019 26 oktober 2017 - 1 november 2019
2020 heden 14 mei 2020 - heden
[3]   Carola Schouten CU 2017 26 oktober 2017 - heden
[2]   Wouter Koolmees D66 2019 2020 1 november 2019 tot 14 mei 2020 Koolmees was van 1 november 2019 tot 14 mei 2020 de tijdelijke vervanger van Ollongren.

Lijst van nog levende vicepremiersBewerken

Vicepremier Ambtstermijn
Agt, Dries van Dries van Agt 1973-1977
Wiegel, Hans Hans Wiegel 1977-1981
Terlouw, Jan Jan Terlouw 1981-1982
Jorritsma, Annemarie Annemarie Jorritsma 1998-2002
Bomhoff, Eduard Eduard Bomhoff 2002
Remkes, Johan Johan Remkes 2002-2003
Boer, Roelf de Roelf de Boer 2002-2003
Zalm, Gerrit Gerrit Zalm 2003-2007
Graaf, Thom de Thom de Graaf 2003-2005
Brinkhorst, Laurens Jan Laurens Jan Brinkhorst 2005-2006
Bos, Wouter Wouter Bos 2007-2010
Rouvoet, André André Rouvoet 2007-2010
Verhagen, Maxime Maxime Verhagen 2010-2012
Asscher, Lodewijk Lodewijk Asscher 2012-2017
Jonge, Hugo de Hugo de Jonge 2017-heden
Ollongren, Kajsa Kajsa Ollongren 2017-2019 en 2020-heden
Schouten, Carola Carola Schouten 2017-heden
Koolmees, Wouter Wouter Koolmees 2019-2020
  1. a b c d e f g h i j k l Eerste vicepremier
  2. a b c d e f g h i j k l m n Tweede vicepremier
  3. derde vicepremier