Trelleborg AB

bedrijf uit Zweden

Trelleborg AB is een Zweeds technologiebedrijf, met hoofdkwartier in de gelijknamige stad Trelleborg in Zweden.

Trelleborg AB
Oprichting 1905
Oprichter(s) Henry Dunker en Johan Kock
Sleutelfiguren Hans Biörck
Voorzitter
Peter Nilsson
Voorzitter en CEO
Hoofdkantoor Vlag van Zweden Trelleborg, Zweden
Werknemers 24.000 (2018)
Omzet/jaar 34 miljard SEK (2018) (ca. € 3,32 miljard)
Winst/jaar 3,3 miljard SEK (ca. € 0,32 miljard)
Website www.trelleborg.com
Portaal  Portaalicoon   Economie
Trelleborg radiaalband "TM 2000" (code 900/60R32) op voorwiel van Claas Jaguar 970 maaidorser (uitgerust met CTIS centraal bandenspanningscontrolesysteem)
Trelleborg TM 900 710-75 R 42

GeschiedenisBewerken

In 1905 fuseerden Henry Dunker, directeur van Helsingborgs Gummifabrik AB (opgericht in de stad Helsingborg in 1890) en Johan Kock, directeur van rubberbedrijf AB Velox (opgericht in de stad Trelleborg in 1896), hun bedrijven tot "Trelleborgs Gummifabriks AB" (later ook Tretorn en nu Trelleborg geheten).[1]

Dunker bracht meer kapitaal naar het bedrijf, kreeg de meerderheid van de aandelen in handen en organiseerde de productie. De fabriek in Helsingborg legde zich toe op de productie van rubberen overschoenen. De productie van alle andere rubberen producten (banden, jassen en industriële rubberen toepassingen) werd overgebracht naar het nieuwe bedrijf in Trelleborg.

Het was Henry's vader Johan Dunker die in 1890 samen met enkele Helsingborgse geldschieters het bedrijf Helsingborgs Gummifabrik had opgericht, met het doel om rubberen overschoenen te produceren, waarvoor hij meende dat er in het regenachtige en modderige Zweden wel een winstgevende markt zou moeten zijn. De fabriek in Helsingborg werd gebouwd in 1891. Het idee om de kwetsbare lederen schoenen te beschermen tegen de modder in de straat door er een rubberen overschoen ("galoches") over aan te trekken, kwam uit Amerika, maar het waren de Russen in Sint-Petersburg die toen het meeste succes kenden wegens hun hoge kwaliteit. Om die knowhow te leren kennen, werd zoon Henry eerst (tevergeefs) naar Sint-Petersburg gestuurd en vervolgens naar Riga (Letland), waar hij de ervaren chemicus Julius Gerkan ontmoette. Deze liet zich overhalen om als technisch directeur aan de slag te gaan en kwam naar Helsingborg in 1892. Het duurde ongeveer tien jaar voordat de twee mannen de onderneming goed op de been kregen. In 1894 (op de leeftijd van 24 jaar) werd Henri Dunker directeur van het bedrijf, en in 1898 bij de dood van zijn vader Johan erfde hij diens aandelen in het Helsingborgse bedrijf.

In 1905 kreeg Henry Dunker door de fusie met AB Velox ook een meerderheid in het Trellingborgse rubberbedrijf. Onder de leiding van Henry Dunker groeide het bedrijf weldra uit tot Scandinavië's leidende producent van rubberproducten zoals rubberbanden voor fietsen en auto's, industriële rubberproducten en rubberen regenjassen en laarzen. Tijdens de Eerste Wereldoorlog plaatsten de Zweedse strijdkrachten grote bestellingen, en nadat door de Russische Burgeroorlog vanaf 1917 de Russische concurrenten waren uitgeschakeld, werd het bedrijf bij het begin van de jaren '20 de Europese leider in overschoenen en rubberen schoenen.

Henry Dunker was steeds op zoek naar uitbreiding en in 1927 lukte het hem om de meerderheid van de aandelen te kopen in de drie grote Zweedse fabrieken van overschoenen: hij fusioneerde de Helsingborg Gummifabrik AB samen met de Russische Rubberfabriek (Ryska gummifabriks AB) in Malmö en met de Zweedse Rubberfabriek (Skandinaviska Gummifabriks AB) te Viskafors, tot de Verenigde Rubberfabrieken (Förenade Gummifabrikernas AB). In 1934 veranderde de naam in Tretorn AB, als overkoepelend bedrijf voor Dunkers rubberimperium. Trelleborgs Gummifabriks AB had toen (midden jaren '30) al meer dan duizend medewerkers in dienst.

Henry Dunker stierf op 3 mei 1962 in zijn huis in Helsingborg ("Villa Hevea" geheten), op 92-jarige leeftijd. Hij was op dat moment de rijkste man van Zweden, met een vermogen van ongeveer 60 miljoen kronen. Hij en zijn vrouw Gerda hadden geen kinderen. In zijn testament wordt bepaald dat zijn fortuin zal worden beheerd via meerdere stichtingen, o.a. "Henry en Gerda Dunker Donatie Fonds No. 2" en de "Henry en Gerda Dunker Foundation". Deze stichtingen hebben vandaag nog steeds de meerderheid van de stemmen in het bedrijf Trelleborg AB, zoals uitdrukkelijk de wens was van Henry Dunker in zijn testament. De dividenden van de stichtingen worden o.a. gebruikt voor de werking van een verpleeghuis in hun ouderlijk huis Villa Hevea , en andere goede doelen van de stad Helsingborg, zoals de bouw van Helsingborg Stadsschouwburg en Kulturmagasinet op Fredriksdal.[2]

Vanaf de jaren '50 nam het aandeel van de opbrengsten uit verkopen buiten Zweden snel toe; waar dit aandeel in 1950 nog op 4% lag, was het in 1970 uitgegroeid tot 40%.

In 1964 ging Trelleborgs Gummifabriks AB naar de beurs in Stockholm. De huidige naam "Trelleborg" (naar de stad waar de eerste fabriek stond) werd in 1977 geïntroduceerd.

BedrijfsactiviteitenBewerken

De productie van rubberen producten bij Tretorn AB kreeg vanaf het begin van de jaren '70 kreeg te maken met hevige concurrentie uit de lagelonenlanden en het bedrijf zag zich genoodzaakt de meeste activiteiten te staken of te verkopen. Het merk Tretorn bestaat vandaag nog steeds (en viert zijn 125-jarig bestaan in 2016[3]) als producent van consumentenproducten als rubberlaarzen, regenjassen, sneakers, tennisschoenen en tennisballen. Sinds 2001 is het exclusieve recht op het handelsmerk Tretorn in handen van het Duitse bedrijf Puma (sinds 2007 zelf deel van het Franse luxeproductenbedrijf PPR, nu Kering geheten).

Tussen 1983 en 1991 was de strategie van het bedrijf erop gericht om uit te groeien tot een breed industrieel conglomeraat met een specifieke focus op mijnbouw en metaal. Later besloot het bedrijf zich weer te richten op rubberen producten. In 1999 werd de scope nog verder vernauwd en ging het bedrijf over op specialisatie in industriële toepassingen. In 2003 werd het productaanbod uitgebreid met precisieafdichtingen op polymeerbasis.

Het bedrijf is vandaag gespecialiseerd in industriële rubber- en polymeerproducten, die het naar eigen zeggen aanbiedt als "oplossingen voor uiteenlopende technologische uitdagingen van afsluiting, demping en bescherming van kritische toepassingen in moeilijke omgevingen". Het bedrijfsmotto is "we seal, damp and protect critical applications in demanding environments".

Met ongeveer 24.000 medewerkers die actief zijn in 50 landen en samen een bedrijfsomzet (boekjaar 2016) genereren van ongeveer 34 miljard SEK (Zweedse kronen), is het een van de grote bedrijven van Zweden. Het is beursgenoteerd (publika aktiebolag, Nasdaq Stockholm symbool TREL B[4]) sinds 1964.[5]

Van 2012 tot 2016 had het bedrijf ook nog de helft in handen van de joint-venture "TrelleborgVibracoustic" (samen met zijn Duitse partner Freudenberg), actief in trillingsdempende oplossingen voor auto's, bussen en vrachtwagens, met een omzet van 18 miljard SEK en ongeveer 10.000 werknemers in 20 landen. Begin 2016 sloten beide partners een overeenkomst waarbij Freudenberg het deel van Trelleborg zal overnemen.[6]

De activiteiten van het bedrijf zijn opgedeeld volgens 5 onderdelen[7]:

  • Trelleborg Coated Systems (polymer-coated fabrics), onder andere voor offset printing en verpakkingsbedrukking
  • Trelleborg Industrial Solutions (rubberleidingen, industriële trillingsdempende systemen en afsluitingen)
  • Trelleborg Offshore & Construction (polymeergebaseerde oplossingen voor de olie- en gasindustrie en bouw)
  • Trelleborg Sealing Solutions (precisieafdichtingen voor industrie, luchtvaart en voertuigen)
  • Trelleborg Wheel Systems (rubberbanden en wielen voor off-road voertuigen in landbouw, bosbouw en materiaalverplaatsing)

In deze bedrijfsactiviteiten zijn de belangrijkste concurrenten van de onderneming: Continental AG (Duitsland), Hutchinson S.A. (Frankrijk), Freudenberg Group (Duitsland), Bridgestone Corporation (Japan). Gerangschikt naar omzet bevindt Trelleborg AB (Zweden) zich in deze rij op de derde plaats[8].

AandeelhouderschapBewerken

Er bestaan twee soorten aandelen van het bedrijf: type A en type B.

Type B zijn de gewone aandelen, met elk 1 stemrecht per aandeel. Zij zijn voornamelijk in het bezit van Zweedse en buitenlandse institutionele beleggers (beleggingsfondsen). Type A zijn speciale aandelen, met 10 stemrechten per aandeel. Alle (28,5 miljoen stuks) A-aandelen zijn in het bezit van de 5 stichtingen en fondsen (onder de koepel "Dunker Interests") onder de controle van nazaten van Henry Dunker, opgericht om zijn nalatenschap te beheren[6]. Op deze manier slaagt de familie erin om met een minderheid van ongeveer 10,5 % van het totale aandelenkapitaal toch de meerderheid (ongeveer 54 %) van de stemrechten over het bedrijf vast te houden.

Externe bronnenBewerken

Meer over Henry Dunker is te vinden in "Despot en charmeur, Henry Dunker, Helsingborg millennium" door Agneta Ulfsäter Troell en Carl Aspegren, in Jaarboek 2002, rond de kern 31, van Helsingborg Musea en anderen. Extra bron materiaal wordt gemeld in een artikel van Carl Aspegren op "Rubber King" Henry Dunker in Ale, Historische magazine voor Scania, Halland en Blekinge 4, 2003. Henry Dunker wordt ook geportretteerd in "De eerste 100 jaar" door Carl Aspegren en Agneta Ulfsäter Troell , gepubliceerd op Trelleborg AB's 100-jarig bestaan in 2005.