Acteur

uitbeelder van een personage
(Doorverwezen vanaf Toneelspeler)

Een acteur of actrice is iemand die een personage uitbeeldt in een verhaal of rollenspel.

Acteur
ISCO-08 2655
Niveau Hbo / acad.

Een acteur kan zijn werk doen in een theatervoorstelling (theateracteur) of film (filmacteur), op televisie, tijdens communicatietrainingen als trainingsacteur en hij kan als zijn stem lenen aan tekenfilmfiguren en reclameboodschappen (stemacteur). Acteurs kunnen ook een personage in een computerspel uitbeelden, of als simulatiemodel hiervoor worden ingezet waarna deze gerenderd worden. Elk van deze disciplines vereist een eigen techniek.

Een acteur kan lijken op zijn personage, maar kan er ook in allerlei opzichten van verschillen - zelfs in leeftijd of sekse. Een acteur kan voor zijn rol sommige lichamelijke aspecten moeten aannemen, zoals bijvoorbeeld kapsel, gezichtsbeharing of lichaamsomvang. Met schmink of siliconenmasker kan een andere gelaatsuitdrukking of zelfs een ander gelaat worden aangenomen, met een pruik kan de haardracht worden aangepast.

SpeltechniekBewerken

Een acteur kan een rol neerzetten vanuit verschillende benaderingen: bijvoorbeeld door 'in de huid te kruipen' van het personage, of met methodacting waarbij de speler emoties uit eigen ervaring naar boven haalt.

VormingBewerken

Acteurs leren meerdere speelvormen te beheersen, maar toch kan een bepaald soort rol of genre meer passend zijn bij het karakter of uitstraling van de speler. Soms is het nodig dat een acteur meerdere disciplines beheerst, afhankelijk van zijn rol; zo zijn voor musical en opera er ook muzikale vereisten.

Voor amateurspelers zijn er creativiteitscentra die acteerlessen aanbieden. Toneelverenigingen en productiehuizen huren soms spelregisseurs in en doen soms aan extra scholing voor de spelers. Voor het leren van het acteursvak zijn er theateracademies.

Acteren als beroepBewerken

Acteurs kunnen worden gevraagd voor een rol (rechtstreeks of via manager/managementbureau) of ze kunnen solliciteren op een vacature, waarna een auditie volgt. Een selectieprocedure kan bestaan uit een screentest waarbij voor een of meer rollen uit verschillende kandidaten wordt gekozen. Een castingdirector zorgt voor de invulling van de juiste acteurs bij een productie.

In de tweede helft van de twintigste eeuw waren tot circa 1980 de meeste toneelacteurs aangesloten bij een toneelgezelschap. Sinds het verdwijnen van steeds meer van deze veelal gesubsidieerde ensembles en de opkomst van de veelal commerciële vrije producties, zijn de meeste beroepsacteurs onafhankelijk (freelance).

Bekende acteursBewerken

Zie hiervoor:

Zie ookBewerken

Op andere Wikimedia-projecten