Termunterzijlvest

voormalig waterschap in de Nederlandse provincie Groningen

Termunterzijlvest is een voormalig zijlvest (waterschap) in de provincie Groningen. Het viel grotendeels samen met het Oldambt.

Het oude Termunterzijlvest is omstreeks 1200 ontstaan rond de sluizen van de Munter Ae bij Ternmunten. De leiding van het waterschap berustte bij de abt van het Grijzemonnikenklooster. Een belangrijk waterwerk was de dam bij Muntendam, genoemd in 1391. Door de inbraken van de Dollard werd het grondgebied echter gereduceerd tot de streek rond Termunten en Woldendorp. Het gereduceerde zijlvest, ook wel Oosterzijlvest genoemd, kreeg in 1554 toestemming tot uitwatering via de zijlen en watergangen van het Oterdummerzijlvest, dat ook wel Westerzijlvest werd genoemd. Daarnaast verkreeg het zijlvest een uitwatering via de Zwaagsterzijl. In 1565 was sprake van de Olde Munterzijl, die vermoedelijk - als we de Prophecye van Jarfke uit 1597 mogen geloven - was afgedamd. Omstreeks 1580 nam men echter nog de moeite een schans bij Termuntersile aan te leggen.

Het zijlvest is heropgericht in 1601 na het graven van het Termunterzijldiep. Hierin gingen onder andere de zijlvesten Oostwold, de Karmerzijl (bij Scheemda), de Nijezijl (bij Nieuwolda) en de Wagenborgerzijl op. In 1611 werd het door de aanleg van een keersluis bij 't Waar in verdeeld in een hoog en een laag deel, die beurtelings mochten afwateren. Een belangrijke maatregel was ook het doorgraven van het Hondshalstermaar, die het water van Noordbroek en Wagenborgen afvoerde. Het zijlvest is in 1863 opgegaan in het waterschap Oldambt.