Thyreoïdstimulerend hormoon

chemische verbinding
(Doorverwezen vanaf TSH)

Thyreoïdstimulerend hormoon of TSH is een hormoon dat geproduceerd wordt door de voorkwab van de hypofyse (de adenohypofyse). Het stimuleert de schildklier (glandula thyreoidica) tot productie van de schildklierhormonen T4 en T3, welke essentieel zijn voor normale groei en ontwikkeling en effecten hebben op het metabolisme. De hypofyse op haar beurt wordt aangestuurd met thyreoïdvrijmakend hormoon (TRH) vanuit de hypothalamus.

DiagnostiekBewerken

TSH kan bepaald worden in een klinisch chemisch laboratorium. TSH is een index van de schildklierfunctie. Een normale TSH is een indicatie dat de schildklier normaal functioneert. In een ziekenhuispopulatie wordt er vaak een lage TSH gemeten door niet door de schildklier veroorzaakte ziekten. Andere oorzaken zijn hyperthyreoïdie. Een hoog TSH kan ontstaan door herstel van niet door de schildklier veroorzaakte ziekten of door een primaire hypothyreoïdie. Bij een secundaire hypothyreoïdie is de TSH-gehalte normaal of verlaagd.

Zie ookBewerken

Externe linkBewerken

Endocriene klieren en bijbehorende hormonen
Hypothalamus:GnRH · TRH · dopamine · CRH · GHRH · somatostatine · MCH
Hypofyse:Hypofyseachterkwab: oxytocine · vasopressine
Hypofysevoorkwab: FSH · LH · TSH · prolactine · POMC (CLIP · ACTH · MSH · endorfines · lipotropine) · GH
Pijnappelklier:melatonine · dimethyltryptamine
Schildklier:schildklierhormonen (T3 · T4) · calcitonine
Bijschildklier:parathormoon
Alvleesklier:glucagon · insuline · amyline · somatostatine · pancreatische polypeptide
Bijnier:Bijnierschors: aldosteron · cortisol · cortison · DHEA · DHEA-S · androsteendion
Bijniermerg: adrenaline · noradrenaline
Gonadale as:Teelballen: testosteron · Anti-Müller-hormoon (AMH) · inhibine
Eierstokken: oestradiol · progesteron · activine en inhibine · relaxine (zwangerschap)
Placenta: humaan choriongonadotrofine · HPL · oestrogeen · progesteron
Thymus:thymosines (thymosine α1 · bètathymosines) · thymopoëtine · thymuline
Overige hormoonproducerende organen
Spijsverteringskanaal:Maag: gastrine · ghreline
Twaalfvingerige darm: cholecystokinine · incretines (GIP · GLP-1) · secretine · motiline · VIP
Kronkeldarm: enteroglucagon · PYY 3-36
Lever/overig: insulin-like growth factor (IGF-1 · IGF-2)
Vetweefsel:leptine · adiponectine · resistine
Skelet:osteocalcine
Nieren:Juxtaglomerulair apparaat: renine
Peritubulaire cellen: Erytropoëtine-EPO · calcitriol · prostaglandine
Hart:natriuretisch peptide (atriaal natriuretisch peptide-ANP · Brain natriuretic peptide-BNP)