Hoofdmenu openen

Suikerfeest

Islamitische feestdag, ter afsluiting van de Ramadan, Şeker Bayramı

NaamBewerken

Het Arabische id-oel-fitr betekent "feestdag ter gelegenheid van het breken (van het vasten)". Id of eid betekent in het Arabisch feest. Het woord is afgeleid van aud (terugkeren). Fitr (ontbijten) en iftar staan in relatie tot het verbreken van het vasten. Hieraan zou id-oel-fitr te herleiden zijn. In de volksmond wordt dit feest ook wel vaak het Suikerfeest genoemd, al geeft deze benaming geen juiste betekenis aan de religieuze beleving van Eid al-Fitr. De naam Suikerfeest is afkomstig uit de Marokkaanse en Turkse gemeenschap omdat er veel zoete spijzen worden genuttigd. In het Turks wordt hierom ook vaak de benaming Şeker Bayramı gebruikt, maar soms ook de benaming Ramadanfeest (Ramazan Bayramı), omdat de term Suikerfeest te veel de nadruk zou leggen op de zoete spijzen die tijdens het feest veel gegeten worden. Arabische moslims gebruiken de term Klein Feest (Eid el-Seghir, عيد الصغير) voor het feest in relatie met het Offerfeest dat ook wel het Grote Feest wordt genoemd. In Indonesië (en voormalig Nederlands-Indië) hanteert men de term Lebaran. De term Suikerfeest is in zowel België als Nederland de meest gehanteerde benaming voor het feest aan het einde van de ramadanperiode.

VieringBewerken

 
Turks fruit, een typische lekkernij bij het Suikerfeest

De eerste ochtend van Eid-al-Fitr bezoeken mannen en vrouwen de moskee voor het gezamenlijke speciale gebed voor deze feestdag. De gelovigen dienen eerst de verplichte zakat (aalmoes) te hebben voldaan. De hoogte van deze zakat is de prijs van een maaltijd.

De rest van de dag gaat men zo mogelijk bij familie op bezoek. Ter gelegenheid van de Eid-al-Fitr worden er feestelijke gerechten en (zoete) lekkernijen zoals lokum gegeten en geeft men elkaar en de armen cadeautjes. Veel vrouwen versieren hun handen met henna. Zowel de mannen als de vrouwen trekken meestal nieuwe kleren aan en het huis wordt extra netjes gemaakt voor deze feestdag.

Daarna gaan de mensen naar de ontmoetingsplaats, een moskee of een zaal, en in warme landen een stuk open terrein, om daar naar de preek van de imam te luisteren, waarmee de Ramadan echt afgesloten wordt. Ook de vrouwen en kinderen zijn daarbij meestal aanwezig, zoals de profeet heeft aanbevolen. Dan omhelzen de mensen elkaar, en vergeven zij elkaar eventuele fouten uit het afgelopen jaar. Ze wensen elkaar een gezegend feest.

Het feest duurt vaak meerdere dagen, De Profeet zei in bij zijn aankomst in Medina:

“Allah heeft jullie hiervoor twee betere dagen gegeven (als feestdagen): de dag van Al-Fitr en de dag van Al-Adha.”.

Minder bedeelden krijgen vaak voedsel en soms kleding van de rijkere, ook is het een plicht om voor de armen te zorgen. Ook betalen ze het hele jaar door armenbelasting. Dat geld wordt dan uitgedeeld aan de armen.

Vaststelling van het begin van Eid-al-FitrBewerken

Het einde van de ramadan na 29 of 30 dagen betekent het begin van het Eid-al-Fitr. Dit is afhankelijk van de vereiste waarneming door gelovigen van de jonge maansikkel, direct na de astronomische nieuwe maan. Eid-al-Fitr begint op de eerste dag van de tiende maand van de islamitische jaartelling, sjawwal (of sjawwaal).

Eid-al-Fitr wordt meestal niet door alle moslims op hetzelfde moment gevierd. Concreet voor België en Nederland betekent dit dat de twee grootste groepen moslims, Marokkanen en Turken, het feest niet altijd tegelijkertijd laten beginnen. Dit komt doordat zij meestal vasthouden aan de methode van het land van oorspronkelijke herkomst.

Ook is er vaak één dag verschil tussen de soennieten en sjiieten, waarbij de sjiieten meestal een dag later beginnen met het Eid-al-Fitr.

Turkse moslims (doorgaans hanafieten) gaan daarbij vaak uit van berekeningen, iets dat voornamelijk in de huidige maatschappij voordelen heeft. Het feest kan ruim van tevoren worden aangekondigd en er kan een vrije dag worden opgenomen. Marokkanen (doorgaans malikieten) in Nederland gaan doorgaans uit van het moment dat in Saoedi-Arabië daadwerkelijk de maansikkel na de nieuwe maan gezien werd; sommigen houden vast aan de Marokkaanse gewoonte om uit te gaan van de zichtbaarheid in Marokko. Pas de avond voorafgaand aan Eid-al-Fitr wordt vastgesteld of de nieuwe maand begonnen is en het vasten gebroken kan worden.

Eid-al-Fitr duurt officieel 1 dag.

Het bijzondere aan deze feestdagen is, dat beide feestdagen verbonden zijn aan belangrijke zuilen van de Islam. Eid al-Fitr is één van deze feestdagen en vindt meteen na de Ramadan plaats en is dus verbonden aan de zuil van het vasten tijdens de Ramadan. Omdat Eid al-Fitr één dag duurt wordt dit feest daarom ook wel "het kleine feest" genoemd.

De andere feestdag, Eid al-Adha, wordt ook wel het Offerfeest of het Slachtfeest. Dit feest duurt drie dagen en wordt daarom ook wel het grote feest genoemd. Eid al-Adha is verbonden aan een andere zuil van de islam: de bedevaart (Hadj). Na afloop van de bedevaart, vindt op de tiende dag van de maand Dhul-Hijja Eid al-Adha plaats.

Eid-al-Fitr in de gregoriaanse kalenderBewerken

Alhoewel Eid al-Fitr altijd op dezelfde dag is in de islamitische kalender, 1 shawwal, is de datum op de gregoriaanse kalender elk jaar anders. Dit komt doordat de islamitische kalender een maankalender is en de gregoriaanse kalender een zonnekalender. Daarnaast kunnen er verschillen zijn tussen verschillende landen en/of bevolkingsgroepen.

De volgende data zijn schattingen:

Zie ookBewerken