Acht Zaligheden (streek): verschil tussen versies

1 byte toegevoegd ,  3 maanden geleden
enigzins -> enigszins
Labels: Bewerking via mobiel Bewerking via mobiele website
(enigzins -> enigszins)
Wat de oorspronkelijke samenstelling van de Acht Zaligheden moet zijn geweest is niet meer met zekerheid te achterhalen. Al sinds het ontstaan van de spotnaam bestaat er onduidelijkheid als het gaat over welk dorp nu daadwerkelijk gerekend kan worden als achtste zaligheid. Deze onduidelijkheid heerste ook onder enkele Nederlandse soldaten die tijdens de Belgische opstand ingekwartierd waren in de streek, aangezien door sommige van hen al eerder de tussenliggende dorpen [[Hapert]] en [[Hoogeloon]] genoemd werden als achtste lid en opmerkelijk genoeg viel zelfs de naam van de gemeente [[Hooge en Lage Mierde]], waar Hulsel tot 1996 onderdeel van uitmaakte, als zevende zaligheid.<ref name="leidse">[https://books.google.nl/books?id=OgNWAAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22Bartholomeus+Willem+Wttewaall+van+Wickenburgh%22&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwiG75e_rJnvAhVNyqQKHf24C_wQ6AEwAHoECAAQAw#v=onepage&q&f=false Het Leidsche jagercorps: eenvoudig, maar getrouw verhaal van den veldtocht van het corps vrijwillige jagers der leidsche hoogeschool in 1830 en 1831. (met bijlagen) - B.W. Wttewaall van Wickenburgh & P.W. Grevelink (1881) (p. 57)] books.google 4 maart 2021</ref><ref name="drents">[https://books.google.nl/books?id=jh4-AM1TqSMC&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22Jan+Veen+%23Az.%23+(AZ.)%22&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwjpnIa7rZnvAhULD-wKHdvnAlkQ6AEwAHoECAAQAw#v=onepage&q&f=false Veertig jaar geleden: herinneringen uit het Drentsche-schuttersleven (1830-1834) - J. Van der Veen, AZ (1870) (p. 103-104)] books.google 4 maart 2021</ref> Ondanks de onduidelijkheid wordt over het algemeen het eveneens tussenliggende dorp Bladel gezien als de oorspronkelijke achtste plaats, aangezien deze gedurende de [[geschiedschrijving]] van de 19e eeuw in bijna alle gevallen gerekend werd tot dit selecte gezelschap, daarnaast vermeld werd in de oudste vermelding van de Acht Zaligheden (1841) en nota bene in meerdere publicaties bestempeld werd als de ''hoofdplaats der acht zaligheden''.
 
De eerste keer dat Bladel genoemd werd als hoofdplaats, weliswaar naast Eersel, was in een publicatie in 1845 door dr. [[Cornelis Rudolphus Hermans|C.R. Hermans]].<ref name="Hermans"/> Hermans geeft in zijn publicatie van 1841 nog aan dat Bladel en Eersel de enige dorpen van de Acht Zaligheden zijn die een verdere toelichting verdienen, aangezien deze in het verleden een rol van betekenis hebben gespeeld en enigzinsenigszins een vorm van welvaart kennen ten opzichte van de andere zaligheden.<ref name="Hermans1"/> In 1878 schreef [[August Snieders|A. Snieders]] daarentegen dat Bladel deze titel te danken zou hebben gehad aan de Nederlandse soldaten die in de jaren 1830 in de Kempen verbleven. In plaats van hoofdplaats zou het dorp destijds spottend de titel ''hoofdstad der acht zaligheden'' toegewezen hebben gekregen.<ref name="Snieders"/> Voor zover bekend was de laatste keer dat Bladel als hoofdplaats werd vermeld in 1882 door [[Johannes Josephus de Vlam|J.J. de Vlam]], nadat de [[dichter]] een uit de Acht Zaligheden afkomstig gedicht toelicht en schrijft dat het dialect waarin het geschreven is het meest overeenkomt met die van de hoofdplaats Bladel.<ref name="Vlam">[https://books.google.nl/books?id=iDEJ-CmJajMC&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22Johan+A.+Leopold%22&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwjj5tGGzqfvAhXP-KQKHS_LCAgQ6AEwAXoECAEQAw#v=onepage&q&f=false Van de Schelde Tot de Weichsel Nederduitsche Dialecten in Dicht En Ondicht - J.J. De Vlam (1882) (p. 351)] books.google 22 februari 2021</ref> Naast Snieders, Hermans en De Vlam zijn er legio voorbeelden van 19e eeuwse auteurs die zonder enige twijfel Bladel als volwaardig lid van de Acht Zaligheden beschreven. Enkele voorbeelden hiervan zijn: [[Franciscus Johannes Emilius van Zinnicq Bergmann|F.J.E. van Zinnicq Bergmann]] (1856 en 1862), [[Abraham Jacob van der Aa|A.J. van der Aa]] (1857), [[Renier Snieders|J.R. Snieders]] (1883) en [[Petrus Panken|P.N. Panken]] (na 1883).<ref>[https://books.google.nl/books?id=4e1GAAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22F.J.E.+van+Zinnicq+Bergmann%22&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwiGwpKvq6XvAhXHlqQKHfDlAjwQ6AEwAHoECAEQAw#v=onepage&q&f=false De oorsprong van het tiendregt en van het regt van collatie in Nederland - F.J.E. van Zinnicq Bergmann (1862) (p. 61)] books.google.nl, 22 februari 2021. [https://web.archive.org/web/20210428081550/https://books.google.nl/books?id=4e1GAAAAcAAJ&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22F.J.E.+van+Zinnicq+Bergmann%22&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwiGwpKvq6XvAhXHlqQKHfDlAjwQ6AEwAHoECAEQAw#v=onepage&q&f=false Gearchiveerd] op 5 december 2021.</ref><ref>[https://books.google.nl/books?id=MAfsZzsDeoYC&printsec=frontcover&dq=inauthor:%22Abraham+Jacob+Aa%22&hl=nl&sa=X&ved=2ahUKEwj1-O33zKfvAhXC-6QKHerOCYk4ChDoATAFegQIARAD#v=onepage&q&f=false Ons vaderland en zijne bewoners: beschrijving van de steden, dorpen en verdere merkwaardige plaatsen in Nederland en van de zeden en gewoonten, waardoor zich in sommige streken de bewoners onderscheiden - A.J. van der Aa (1857) (p. 303)] books.google.nl, 29 januari 2021</ref>
 
Het is niet geheel duidelijk waarom Bladel van oorsprong gerekend werd tot de Acht Zaligheden, aangezien deze niet op het [[achtervoegsel]] ''-sel'' eindigt, ook niet in mondelinge varianten. Echter kwam mr. Van Zinnicq Bergmann met de theorie dat de namen van de zeven omliggende ''sel''dorpen mogelijk waren afgeleid van de ooit centraal gelegen [[Pladella Villa]], waarvan lang stellig gedacht werd dat deze in Bladel gestaan zou hebben.<ref name=sala/> Het lijkt daarentegen door de Nederlandse soldaten vooral te zijn ingegeven door een grote fixatie op de plaatsnaam en dan met name op het achtervoegsel ''[[-loo|-el]]'', maar ook op de centrale ligging van het dorp, aangezien verschillende eenheden van destijds de voorkeur al gaven aan tussenliggende dorpen wegens het op het eerste gezicht gebrek aan een achtste ''sel''-dorp, met als doel om aan de toespeling naar de Acht Zaligheden uit de [[Bijbel (christendom)|bijbel]] te kunnen voldoen. Ook door de Kempenaren zelf werd Bladel in eerste instantie gezien als volwaardig lid. Kempische deskundigen zoals de gebroeders Snieders uit Bladel en de uit Duizel afkomstige P.N. Panken, die bewust de opstand hebben meegemaakt, gingen dan ook mee in deze oorspronkelijke samenstelling, terwijl deze Kempenaren op de hoogte moeten zijn geweest van de veelvuldig gebruikte benaming Wintersel.
65.026

bewerkingen