Degelpers: verschil tussen versies

4 bytes verwijderd ,  10 maanden geleden
pleonasme
Geen bewerkingssamenvatting
(pleonasme)
*** in 1860 uitgevonden door Frederik Otto Degener in [[New York (stad)|New York]], later werd de fabriek overgenomen door Weiler. Een deel van de productie vond in Berlijn plaats. Verder werden door diverse machinefabrieken in Europa kopieën gefabriceerd.<ref>{{en}} [https://handsetpress.org/liberty/ The Liberty Platen Press], handsetpress.org</ref>
 
Soms werden deze degelpersen aangedreven worden met een hefboom, die met de hand bediend werd. Zoals de Adana-pers, die trouwens van het type Boston-degel is. Anderen werden aangedreven met een voetpedaalpedaal (de ''trapdegel'') en een groot vliegwiel om te zorgen voor een gelijkmatige gang. Dat vliegwiel kon dan worden gebruikt om met drijfriemen de pers aan te drijven. Uiteindelijk namen elektromotoren deze functie over. Als ook het in- en uitleggen van papier geautomatiseerd wordt, dan spreekt men van een ''degelautomaat''.
 
=== Kinderarbeid ===
Handzetten en corrigeren en afwerken wasis het werk van volwassenen. Bij deze persen legt men het te bedrukken materiaal met de hand in en wordt er na het drukken uit gehaald. Dit werk was niet geheel zonder risico voor verwonding aan de handen. Tot ver in de 20e eeuw werd dit vaaktoch als [[kinderarbeid]] uitgevoerd. In Amerika stond de Chandler&Price trapdegel bekend onder de bijnaam "aligatoralligator".
 
De Liberty-pers, waar de degels geheel open en horizontaal zijn op het moment dat het papier in en uitgehaald moet worden, is veel veiliger in dit opzicht. Deze pers was in de Verenigde Staten van Amerika echter weinig populair, vanwege de mindere productiviteit.
 
==Herleving boekdruk ==
Anno 2019 is er wereldwijd ook een opleving te bespeuren van boekdruk, of in Engelse termen: "letterpress". Vergeleken met computer printer drukwerk heeft boekdruk nog altijd extra kwaliteit, wat betreft kleurechthiedkleurechtheid van inkten, lettertypen, mogelijke papiersoorten om te bedrukken en de "voelbaarheid". Adana-persen worden nog steeds gemaakt.<ref>{{en}} [http://www.caslon.co.uk/html/_adana_letterpress___.html Adana-persen], Caslon</ref>
 
== Musea ==