Opstand van de Georgiërs: verschil tussen versies

28 bytes toegevoegd ,  6 maanden geleden
k (→‎Zie ook: da's een externe link)
== De opstand ==
[[Bestand:De strijd op Texel.png|thumb|De strijd op Texel. De geblokte lijnen geven ongeveer de zuidelijke grenzen aan van het gebied dat de Georgiërs op de aangegeven dagen en uren in handen hadden. Tot de Noordbatterij konden zij niet doordringen.]]
Op [[6 februari]] [[1945]] werd op Texel het [[822e Georgische bataljon]] [[Tamar van Georgië|''Koningin Tamar'']] gelegerd, bestaande uit 800 vrijwillige Georgiërs en 400 Duitse militairen. Hun commandant was [[Klaus Breitner]]. Het 822e Georgische vrijwilligersbataljon was een van de bataljons uit het Duitse zogenaamde [[Ostlegion]]-programma. Deze bataljons werden voor een deel samengesteld uit [[Sovjet-Unie|Sovjet-]][[krijgsgevangene]]n die vaak onder erbarmelijke omstandigheden in krijgsgevangenenkampen moesten leven. Sommige gevangenen stierven door kou, [[ondervoeding]] en heersende [[epidemie]]ën. Om aan deze omstandigheden te ontkomen kozen velen min of meer noodgedwongen voor een plaats in het ''Ostlegion''. Anderen namen wel degelijk vrijwillig dienst in het Duitse leger in de hoop het [[communisme]] in hun vaderland te kunnen verslaan of verdrijven. Door de [[Sovjet-Unie|Sovjets]] werden al deze militairen, vrijwilligers of niet, zonder uitzondering als landverraders beschouwd. Via Frankrijk en 17 maanden verblijf in [[Zandvoort]] werden zij op 6 februari 1945 gelegerd op Texel.
 
Op 5 april gaf bataljonscommandant majoor Klaus Breitner aan de Georgische vrijwilligerscommandant, voormalige Sovjetkapitein, [[Sjalwa Loladze]] opdracht om zich met zijn bataljon gereed te maken om de volgende dag om 07.00 uur te vertrekken. De Georgische pro-Duitse vrijwillige troepen zouden - tezamen met Duitse soldaten en Nederlandse en Vlaamse vrijwilligers van [[Waffen-SS]] en [[Sicherheitsdienst]] - worden ingezet tegen de westelijke [[geallieerden (Tweede Wereldoorlog)|geallieerden]] in Oost-Nederland (tegen onder andere de [[1e Pantserdivisie (Polen)|1e Poolse Pantserdivisie]], van het [[1e Leger (Canada)|Eerste Canadese leger]], [[2e Leger (Verenigd Koninkrijk)|2e Britse Leger]]). Wilden de Georgiërs zich nog rehabiliteren voor het feit dat ze in Duitse dienst waren getreden, dan moest dat snel en voor de definitieve Duitse nederlaag gebeuren, aangezien de geallieerden al voor [[Berlijn]] en [[Bremen (stad)|Bremen]] lagen, en het einde van de oorlog een kwestie van dagen zou zijn.
 
Wilden de Georgiërs zich nog rehabiliteren voor het feit dat ze in Duitse dienst waren getreden, dan moest dat snel en voor de definitieve Duitse nederlaag gebeuren, aangezien de geallieerden al voor [[Berlijn]] en [[Bremen (stad)|Bremen]] lagen, en het einde van de oorlog een kwestie van dagen zou zijn.
Op 6 april 1945 om 01.00 uur 's nachts precies, kwamen de Georgiërs tegen de Duitsers in opstand. Het begon op Texel bij [[Den Burg]]. Zij noemden deze operatie de ''Dag der Geboorte''. Elke Georgiër wist precies welke Duitser uit het bataljon hij moest doden. Meteen na 1.00 uur werden ongeveer 200 Duitsers vermoord. Daaraan kwam geen kogel te pas: de meeste Duitse officieren en soldaten werden met messen en bajonetten in hun slaap gedood. Toch liep het plan van de Georgiërs eigenlijk al meteen fatale averij op: het was van het grootste belang dat geen Duitser erin zou slagen te ontkomen en de Texelse artilleriebatterijen en het vasteland op de hoogte te brengen van de opstand. Dat gebeurde wel.
 
Op 6 april 1945 om 01.00 uur 's nachts precies, kwamen de Georgiërs tegen de Duitsers in opstand. Het begon op Texel bij [[Den Burg]]. Zij noemden deze operatie de ''Dag der Geboorte''. Elke Georgiër wist precies welke Duitser uit het bataljon hij moest doden. Meteen na 1.00 uur werden ongeveer 200 Duitsers vermoord. Daaraan kwam geen kogel te pas: de meeste Duitse officieren en soldaten werden met messen en bajonetten in hun slaap gedood. Toch liep het plan van de Georgiërs eigenlijk al meteen fatale averij op: het was van het grootste belang dat geen Duitser erin zou slagen te ontkomen en de Texelse artilleriebatterijen en het vasteland op de hoogte te brengen van de opstand. Dat gebeurde wel.
 
Toch liep het plan van de Georgiërs eigenlijk al meteen fatale averij op: het was van het grootste belang dat geen Duitser erin zou slagen te ontkomen en de Texelse artilleriebatterijen en het vasteland op de hoogte te brengen van de opstand. Dat gebeurde wel.
 
Pogingen van de Georgiërs om de twee Duitse batterijen in het zuiden van Texel te veroveren mislukten, omdat majoor Klaus Breitner kans had gezien de zuidelijke batterij te bereiken waar hij alarm sloeg. Hierdoor was men op het vasteland in een vroeg stadium op de hoogte van de opstand. Hoewel het Duitse leger al in een staat van ontbinding verkeerde, kwam snel een tegenoffensief op gang. Dezelfde dag werden door de [[veerboot]] ''Voorwaarts'' ongeveer 600 Duitse soldaten met [[mitrailleur]]s, [[mortierMortier (wapen)|mortieren]], [[tankTank (voertuig)|tanks]] en enkele stukken geschut via [[Marinevliegkamp De Mok|de Mok]] aangevoerd om de opstand neer te slaan. ZijDe Duitse soldaten stonden onder leiding van majoor Erich Neumann. Dezelfde veerboot heeft later vele honderden zwaargewonden afgevoerd naar het vasteland naar [[Veldhospitaal|veldlazaretten]]. Vanaf 15.30 uur werd een gelijktijdige beschieting op Den Burg uitgevoerd door de noordelijke batterij, de zuidelijke batterij, het Duitse geschut van [[Marinevliegkamp De Mok|de Mok]], geschut van Fort Erfprins (Den Helder), en geschut op [[Vlieland]]. In deze twintig minuten durende beschieting werden op Den Burg 1800 [[granaatGranaat (munitie)|granaten]] afgevuurd. Op 7 april werden nog eens 200 Duitsers op ''de Mok'' afgezet.
[[FileBestand:Het in vrede spelende kind, sculptuur.jpg|thumb|150px|Geschenk van de Georgische bevolking (5 mei 1981)]]
 
Pogingen van de Georgiërs om de twee Duitse batterijen in het zuiden van Texel te veroveren mislukten, omdat majoor Klaus Breitner kans had gezien de zuidelijke batterij te bereiken waar hij alarm sloeg. Hierdoor was men op het vasteland in een vroeg stadium op de hoogte van de opstand. Hoewel het Duitse leger al in een staat van ontbinding verkeerde, kwam snel een tegenoffensief op gang. Dezelfde dag werden door de [[veerboot]] ''Voorwaarts'' ongeveer 600 Duitse soldaten met [[mitrailleur]]s, [[mortier (wapen)|mortieren]], [[tank (voertuig)|tanks]] en enkele stukken geschut via [[Marinevliegkamp De Mok|de Mok]] aangevoerd om de opstand neer te slaan. Zij stonden onder leiding van majoor Erich Neumann. Dezelfde veerboot heeft later vele honderden zwaargewonden afgevoerd naar het vasteland naar veldlazaretten. Vanaf 15.30 uur werd een gelijktijdige beschieting op Den Burg uitgevoerd door de noordelijke batterij, de zuidelijke batterij, het Duitse geschut van [[Marinevliegkamp De Mok|de Mok]], geschut van Fort Erfprins (Den Helder), en geschut op [[Vlieland]]. In deze twintig minuten durende beschieting werden op Den Burg 1800 [[granaat (munitie)|granaten]] afgevuurd. Op 7 april werden nog eens 200 Duitsers op ''de Mok'' afgezet.
[[File:Het in vrede spelende kind, sculptuur.jpg|thumb|150px|Geschenk van de Georgische bevolking (5 mei 1981)]]
== Europa's laatste slagveld ==
[[Bestand:Vuurtorenoptexel.jpg|thumb|Na oorlog extra ommuurde [[Eierland (vuurtoren)|vuurtoren Eierland]] bij De Cocksdorp]]
68.311

bewerkingen