Zivia Lubetkin: verschil tussen versies

2 bytes toegevoegd ,  1 maand geleden
geen bewerkingssamenvatting
{{Infobox verzetsstrijder|naam=Zivia Lubetkin|afbeelding=Zivia (Cywia) Lubetkin before WWII.jpg|onderschrift=Zivia Lubetkin|volledige naam=|geboren=[[7 november]] [[1914]]|geboorteplaats=Byteń, bij [[Slonim|Słonim]]|overleden=[[11 juni]] [[1978]]|overlijdensplaats=Kibboets Lohamei HaGeta'ot, [[Israël]]|land=[[Bestand:Flag_of_Poland.svg|24px]] [[Polen]]|beter-bekend-als=|jaren-actief=[[1939]] - [[1945]]|periode=|code-erelijst=|groep=[[Bestand:Bandera_%C5%BBOB.png|24px]] [[Żydowska Organizacja Bojowa]]|portaal=Tweede Wereldoorlog|portaal2=}}
'''Zivia Lubetkin''' (Byteń, bij [[Slonim|Słonim]], [[7 november]] [[1914]] - Kibboets Lohamei HaGeta'ot, [[Israël]], [[11 juni]] [[1978]]) ([[Pools]]: Cywia Lubetkin, [[Hebreeuws]]: צביה לובטקין) was tijdens de [[Polen tijdens de Tweede Wereldoorlog|Tweede Wereldoorlog]] een leider van het [[Joods verzet tegen de nazi's|Joodse verzet]] in het [[getto van Warschau]]. Zij was als enige vrouw lid van het centraal commando van de gewapende verzetsgroep [[Żydowska Organizacja Bojowa]] of ŻOB (de Joodse Strijd OrganisatieGevechtsorganisatie). Ze nam deel aan de [[opstand in het getto van Warschau]] in 1943 en aan de [[Opstand van Warschau (1944)|opstand van Warschau]] in 1944. Na de Tweede Wereldoorlog vestigde zij zich in [[Israël]]. Zij was een van de getuigen in het proces tegen [[Adolf Eichmann]] in 1961.
 
== Jeugd ==
Bij de [[Fall Weiss|Duitse inval in Polen]] in september 1939 besloten veel Joodse (jeugd)organisaties dat een deel van de leiding moest uitwijken naar oostelijke delen van Polen die door de [[Sovjet-Unie]] waren bezet; daar zouden ze het werk van de organisaties in relatieve veiligheid kunnen voortzetten. Lubetkin verbleef een paar maanden in [[Lviv|Lvov]] (nu:Lviv). In januari 1940 besloot ze met een groep kaderleden terug te keren naar Warschau om daar ondergronds te werken. In het [[Getto van Warschau]] gold ze als een van de leiders.
 
In de loop van 1941 werd duidelijk dat de Duitsers plannen hadden voor een [[Holocaust|Joodse genocide]], en dat alle inwoners van het getto uiteindelijk zouden worden afgevoerd naar [[Vernietigingskamp|vernietigingskampen]]. Met name de jeugdorganisaties in het getto wilden actief in verzet komen. Op 28 juli 1942 was Lubetkin een van de oprichters van de Joodse Strijd OrganisatieGevechtsorganisatie ([[Żydowska Organizacja Bojowa]], of ZOB), een gewapende verzetsbeweging. Zij was als enige vrouw lid van het centrale commando van de ZOB, en was actief betrokken bij de organisatie van ZOB acties. Daarnaast was ze lid van het Joods Nationaal Comité (Żydowski Komitet Narodowy), de politieke leiding van de ZOB, en van het Joods Coördinatiecomité (het comité dat de coördinatie verzorgde met andere organisaties in het getto).
 
Lubetkin nam deel aan de eerste gewapende verzetsacties van de ZOB in januari 1943, en aan de [[opstand in het getto van Warschau]] in april 1943. Toen de Duitsers de opstand hadden neergeslagen wist zij met een klein aantal andere verzetsstrijders via de riolen te ontvluchten; ze ging buiten het getto verder met haar verzetswerk. In 1944 was ze betrokken bij de [[Opstand van Warschau (1944)|opstand van Warschau]].
10.601

bewerkingen