Huis te Merwede: verschil tussen versies

317 bytes toegevoegd ,  1 maand geleden
lay-out + afb
k
(lay-out + afb)
 
Huis te Merwede is een van de oudste kasteelruïnes in Nederland (al vanaf 1418).<ref>Waarschijnlijk nog iets ouder dan de [[Kasteel Ouborg|Ouborg]] in [[Swalmen]]</ref> Van het kasteel resteert nog een 14e-eeuwse toren met muren van ongeveer twee meter dikte, die achter een gevangenis en een industrieterrein ligt.
 
== BewoningGeschiedenis ==
 
=== Bewoning ===
De bouw van het huis werd voltooid in [[1335]], het was waarschijnlijk niet echt een kasteel, maar meer een [[ridderhofstad]]. Tot aan het [[Beleg van Dordrecht (1418)|Beleg van Dordrecht]] in 1418 werd het beheerd door de familie [[Dirk van der Merwede|Van der Merwe(de)]]. Het was het tweede kasteel van de heren Van der Merwede. De eerste vermelding van het huis aan de Merwede dateert van 1335. Uit deze vermelding blijkt dat het huis geen eigendom is van de familie Van der Merwede, maar van de heren Van Putten en Strijen.<br>Daniel VII van der Merwede, dijkgraaf van de Groote Waard in Zuid-Holland en heer van Steyn, sterft in 1403 zonder een mannelijke opvolger na te laten.<ref>Klausm 2011, p.&nbsp;28</ref><ref name="cms 2015"/> De heerlijkheid van de Merwede komt daarna in handen van de dochter van Daniel, Margaretha van der Merwede en [[Willem van Brederode (1380-1451)|Willem van Brederode]].<ref name="AJ 2001">A. Janse. '' Ridderschap in Holland: portret van een adellijke elite in de late middeleeuwen,'' Uitgeverij Verloren, 2001. p. 235.</ref>
 
=== Ruïnering ===
[[Bestand:Aelbert Cuyp - Ice Scene before the Huis te Merwede near Dordrecht.jpg|links|miniatuur|IJsscene voor het Huis te Merwede, [[Aelbert Cuyp]], 1650]]
Tijdens het Beleg van Dordrecht in 1418 werd het onderkomen ingenomen door [[Jacoba van Beieren]], en diende het als uitvalsbasis voor de pogingen tot inname van de stad. De stedelingen wisten echter Jacoba en haar volgelingen te verjagen en verwoestten het huis gedeeltelijk. Drie jaar later tijdens de [[Sint-Elisabethsvloed (1421)|Sint-Elisabethsvloed]] werd het restant vrijwel volledig vernield. Alleen een restant van de [[donjon]] aan de naar Dordrecht gekeerde kant bleef over. De ruïne was onbewoonbaar geworden en zou nooit meer worden opgebouwd. In 1604 werden de resten verkocht aan de stad Dordrecht.
 
Na de Sint-Elisabethsvloed van 1421 kwamen de resten van het kasteel rondom in het water te staan en dat bleef bijna zes eeuwen lang het geval. Pas begin 20e eeuw werd de omgeving ingepolderd en lag de ruïne weer aan de oever van de rivier.
 
=== Archeologisch onderzoek ===
[[Bestand:Opgraving ruïne - Dordrecht - 20323913 - RCE.jpg|thumb|Archeologisch onderzoek in 1943|links]]
In de jaren veertig van de 20e eeuw is [[Archeologie|archeologisch]] onderzoek verricht. Dit heeft duidelijk gemaakt dat er twee bouwfasen zijn te onderscheiden. In feite waren het twee kastelen: het eerste is waarschijnlijk al bij een grote overstroming in de 14e eeuw zwaar beschadigd. De resten van de ronde toren op de zuidhoek staan sterk uit het lood terwijl de hele zuidmuur naar buiten overhelt. Het tweede Huis te Merwede werd flink vergroot en besloeg ongeveer 34 x 35 meter.
 
=== Restauratie ===
Jarenlang werd de [[ruïne]], die thans eigendom van de gemeente en vrij te bezichtigen is, verwaarloosd en ging hij schuil tussen oeverbegroeiing. In 2000 echter stelde de gemeentelijke archeoloog Johan Hendriks een plan op om de ruïne aan te pakken. Dit plan is gedeeltelijk gerealiseerd in een opknapbeurt in 2010, waarbij begroeiing en graffiti werden verwijderd, met behulp van hergebruikte stoepranden werd gepoogd om de gehele fundering van het huis zichtbaar te maken, een groot informatiebord werd geplaatst en een wandelroute werd aangelegd. De toegang werd vernoemd naar de voornaam van de heren van het Huis te Merwede: het Heer DanielspadDaniëlspad. De restauratie leverde ook veel nieuwe informatie op. Merwede was het stamslot van een rijk geslacht en dat is aan de overblijfselen nog steeds af te zien.
 
De restauratie leverde ook veel nieuwe informatie op. Merwede was het stamslot van een rijk geslacht en dat is aan de overblijfselen nog steeds af te zien.
 
== Bezitters ==
* Rutger Wessel van Boetzelaer, heer van Merwede 1598
* Stad Dordrecht door koop sinds 1604.
 
== Afbeeldingen ==
<gallery>
Bestand:Kasteel Te Merwe.jpg
Bestand:Huis te Merwede1.jpg
Bestand:Merwede castle.jpg
</gallery>
 
== Zie ook ==
15.642

bewerkingen