Cohesie (natuurkunde): verschil tussen versies

Verwijderde inhoud Toegevoegde inhoud
oorsprong woord
Labels: Ongedaan gemaakt Visuele tekstverwerker
Geen bewerkingssamenvatting
Labels: Handmatige ongedaanmaking Visuele tekstverwerker
Regel 1:
'''Cohesie''' (van het [[Latijn]]se ''com'' = samen en ''haerere'' = blijven steken, cogere= bijeenbrengen, dwingen)<ref name="malmberg">MALMBERG, NASK, NOVA, 1 & 2 VWO/gymnasium, vierde editie, blz. 58</ref> is de [[intermoleculaire kracht|onderlinge]] aantrekkingskracht tussen [[molecuul|moleculen]] van eenzelfde [[Stof (scheikunde)|stof]] in [[vaste stof|vaste vorm]] of in [[vloeistof|vloeibare vorm]]. Tussen de moleculen zijn [[vanderwaalskrachten]] werkzaam, waarbij moleculen elkaar aantrekken. De sterkte van de cohesieve vanderwaalskrachten, ofwel de onderlinge aantrekkingskrachten tussen de moleculen van een gegeven [[stof (scheikunde)|stof]], zijn bepalend voor de [[aggregatietoestand]] van die stof bij gegeven [[temperatuur (hoofdbetekenis)|temperatuur]] (bijvoorbeeld bij [[kamertemperatuur]]). Bij de [[smelten (faseovergang)|faseovergang]] van vaste stof naar vloeistof worden de vanderwaalskrachten (en daarmee de cohesie) minder; een vloeistof, buiten een vat, vervloeit. Een willekeurig vloeistofdruppeltje bevat echter altijd nog miljoenen moleculen. Binnen een [[Gas (natuurkunde)|gas]] is geen sprake van vanderwaalskrachten: slechts een gesloten ruimte kan gasmoleculen bij elkaar houden.
 
Wanneer, in het geval van een [[vloeistof]] in een [[capillair]], de [[Resultante#Mechanica|som]] van de onderlinge aantrekkingskrachten ('cohesie') tussen de vloeistofmoleculen groter is dan de som van de [[vanderwaalskrachten|aantrekkingskrachten]] ('[[adhesie]]') tussen de moleculen van capillair en vloeistof, zal de [[meniscus (fysica)|meniscus]] bol zijn en de vloeistof omlaag worden gedrukt. Wanneer de resulterende cohesieve (vanderwaals)kracht kleiner is dan de resulterende adhesieve (vanderwaals)kracht zal in een capillair de meniscus hol zijn en de vloeistof omhoog worden getrokken.