Karibameer: verschil tussen versies

3 bytes verwijderd ,  11 maanden geleden
k
cosmetisch
k
k (cosmetisch)
 
Het '''Karibameer''' is een kunstmatig [[stuwmeer]] in zuidelijk [[Afrika (hoofdbetekenis)|Afrika]]. Het ligt zo’n 385 kilometer stroomafwaarts van de [[Victoriawatervallen]]. Het meer heeft een lengte van 290 km en heeft een grootste breedte van 32 km. De totale oppervlakte is 6000 km².
 
Het stuwmeer is ontstaan als gevolg van de bouw tussen [[1955]] en [[1959]] van de Karibastuwdam in de rivier de [[Zambezi]] rivier, aan de grens van [[Zimbabwe]] en [[Zambia]]. De grens tussen beide landen loopt dwars door het meer. Het vullen van het meer heeft ruim drie jaar geduurd; vanaf 1959 tot en met 1961 werd helemaal geen water doorgelaten en in 1962 slechts beperkt.<ref name=ZAMB>''Richard Beilfuss'' e.a., [https://web.archive.org/web/20081217180850/http://files.gorongosa.net/filestore/348-patterns_hydrological_change_zambezi_delta.pdf Patterns of Hydrological Change in the Zambezi Delta, Mozambique, 2001, p. 15-16], geraadpleegd op 9 november 2012</ref>
 
De [[stuwdam]] bestaat uit twee betonnen bogen met een totale lengte van 633 meter. Vanaf de basis gemeten heeft de dam een hoogte van 131 meter.<ref name=ZAMB/> Het meer heeft een totale inhoud van 65 km³, maar door de vorm en de positie van de inlaatpunten voor de [[turbine]]s is hiervan slechts zo’n 11 km³ te gebruiken voor de productie van [[elektriciteit]].<ref name=ZAMB/>
De dam is gelegen aan de oostkant van het meer, aan de stad [[Kariba]]. Deze stad, eerst gebouwd als een kampplaats voor de arbeiders, groeide later uit tot een volwaardige gemeenschap.
 
Het stuwmeer wordt gevoed door de [[Zambezi]] rivier. Vanaf 1907 stroomde er jaarlijks gemiddeld zo’n 40 km³ door de Kariba kloof<ref name=ZAMB/>, de vernauwing waar de dam is gebouwd. In 1957/58 werd een record [[debiet]] gemeten van 98 km³ en het dieptepunt lag in 1995/96 met 15 km³ toen de regio werd geteisterd door een langdurige droogte.<ref name=ZAMB/>
 
Het debiet van de rivier hangt ook nauw samen met de [[Neerslag (atmosfeer)|neerslag]] gedurende het jaar. De grootste afvoer is in de maanden februari tot en met juni en het laagst tussen augustus en november.<ref name=ZAMB/> Door de aanleg van de dam en centrale zijn stroomafwaarts van de dam de waterstromen gereguleerd. In de natte periode wordt zo’n 40% minder water afgevoerd en in de droge periode laat de dam juist meer water door dan voorheen. In augustus stroomt nu voorbij de dam driemaal zoveel water door de rivier dan vóór de bouw.<ref name=ZAMB/>
 
Ongeveer 57.000 mensen die rond de rivier woonden, werden verplicht te verhuizen. Als gevolg van het stijgen van het water kwamen vele dieren vast te zitten op de gevormde eilanden en dreigden ze te verdrinken. Een reddingsoperatie genaamd ''Noach'' kwam in [[1960]] op gang en 5000 stuks wild van 35 verschillende soorten werden gered. Deze werden ondergebracht in nabijgelegen gebieden, die nu [[nationaal park|nationale parken]] zijn geworden (onder andere het [[Matusadona National Park]]).
Ongeveer 57.000 mensen die rond de rivier woonden, werden verplicht te verhuizen.
Als gevolg van het stijgen van het water kwamen vele dieren vast te zitten op de gevormde eilanden en dreigden ze te verdrinken. Een reddingsoperatie genaamd ''Noach'' kwam in [[1960]] op gang en 5000 stuks wild van 35 verschillende soorten werden gered. Deze werden ondergebracht in nabijgelegen gebieden, die nu [[nationaal park|nationale parken]] zijn geworden (onder andere [[Matusadona National Park]]).
 
Het meer is ecologisch rijk aan vis. Vooral de [[Limnothrissa miodon|Kapentasardinekapentasardine]], die er werd uitgezet in 1967 en ingevoerd werd uit het [[Tanganyikameer]], wordt er gevangen en heeft er een visindustrie gecreëerd.
 
{{Appendix}}
10.244

bewerkingen