Jemenitische Burgeroorlog (2015): verschil tussen versies

k
Linkfix ivm sjabloonnaamgeving / parameterfix
Labels: Bewerking via mobiel Bewerking via mobiele website
k (Linkfix ivm sjabloonnaamgeving / parameterfix)
| result=
| combatant1={{YE}} (Revolutionair Comité)<br />
* [[Bestand:Houthis_Logo.png|20px]] [[Houthi's]]
* [[Bestand:Yemeni_Republican_Guard_SSI.svg|20px]] [[Republikeinse Garde (Yemen)|Republikeinse Garde]] (2015-2017)
* [[Ahrar al-Najran]]
'''Gesteund door:'''<br>
* {{IR}}<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.nytimes.com/2012/03/15/world/middleeast/aiding-yemen-rebels-iran-seeks-wider-mideast-role.html|titel=With Arms for Yemen Rebels, Iran Seeks Wider Mideast Role|auteur=E. Schmitt & R.F. Worth |uitgever= NY Times|datum= 15 maart 2012|bezochtdatum=28 oktober 2016}}</ref>
* [[Hezbollah]]<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.al-monitor.com/pulse/originals/2016/11/lebanon-hezbollah-gulf-states-yemen-syria-role.html|titel=Tensions flare between Hezbollah, Gulf states|auteur=Mona Alami |uitgever= Al Monitor|datum=november 2016|bezochtdatum=14 november 2016}}</ref>
* {{QA}}
* {{KP}}<ref>{{Citeer web | url = https://www.huffingtonpost.com/samuel-ramani/north-koreas-balancing-ac_b_7995688.html | titel = North Korea’s Balancing Act in the Persian Gulf | bezochtdatum = 12-05-2018 | achternaam = Ramani | voornaam = Samuel | datum = 29-07-2015 | uitgever = [[The Huffington Post]] | taal = en}}</ref>
| combatant2={{YE}} (regering-Hadi)<br />• [[Bestand:Yemeni_Armed_Forces_Emblem.svg|20px]] Jemenitisch leger (pro-Hadi)<br>[[Bestand:Flag_of_South_Yemen.svg|20px]] [[Zuidelijke Beweging]]<br>[[Bestand:Yemeni_Republican_Guard_SSI.svg|20px]] Republikeinse Garde (2017 - )<br>
----
{{SA}}<br>{{BH}}<br>{{EG}}<br>{{JO}}<br>{{KW}}<br>{{SN}}<br>{{AE}}<br>
'''Gesteund door:'''<br>
* {{US}}
* {{SO}}{{Bron?|welke steun geeft Somalië aan de coalitie buiten het openstellen van het luchtruim|2020|04|15}}
* {{NAVO}}
 
 
 
 
| combatant3=[[Bestand:Yemeni_Armed_Forces_Emblem.svg|20px]] [[Ansar al-Sharia (Jemen)|Ansar al-Sharia]]<br />
* [[Al Qaida op het Arabisch Schiereiland|Al Qaida]]
'''Gesteund door:'''<br>
[[Al-Shabaab (Somalië)|Al-Shabaab]]<br>{{SA}}<br>{{AE}}<br>
| casualties1=
| casualties2=
| casualties3= 6.000 doden totaal (2.795 burgers), cijfers uit jan. 2016<ref>http://time.com/4174837/yemen-analysis/</ref>
}}
De '''Jemenitische Burgeroorlog'''<ref name="luchtaanvallen">{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://nos.nl/artikel/2027054-nieuwe-luchtaanvallen-op-rebellen-in-jemen.html |title=Nieuwe luchtaanvallen op rebellen in Jemen |publisher=NOS |date=26 maart |accessdate=11 april 2015}}</ref><ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2280098|titel="Jemen op weg naar een burgeroorlog"|uitgever=deredactie.be|datum=23 maart 2015|bezochtdatum=19 juli 2015}}</ref> is een conflict in [[Jemen]] dat begon op 19 maart 2015, voortkomend uit de onrust die volgde op de [[Protesten in Jemen (2011-2012)|Jemenitische Revolutie]] in 2011–2012 die de regering van [[Ali Abdullah Saleh|Saleh]] ten val bracht. Sindsdien kwamen de [[sjiisme|sjiitische]] [[Houthi's]] in opstand tegen de nieuwe, overwegend [[soennisme|soennitische]], regering van [[Abd Rabbuh Mansur Al-Hadi|Al-Hadi]] en bezetten zij grote delen van Noord-Jemen, waaronder de hoofdstad [[Sanaa]]. De Houthi's kregen ook steeds openlijker steun van oud-president Saleh. Het kwam ten slotte tot een gewapend treffen tussen beide partijen, waarna een coalitie van soennitische Arabische landen onder leiding van [[Saoedi-Arabië]] intervenieerde ten gunste van Al-Hadi.
 
De meeste media en sommige wetenschappers beschouwen het conflict inmiddels als een [[godsdienstoorlog]] tussen soennieten en sjiieten, maar volgens andere deskundigen ligt het ingewikkelder.<ref>{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/3928348/2015/03/26/Het-gaat-in-Jemen-niet-simpelweg-tussen-sjiieten-en-soennieten.dhtml |title='Het gaat in Jemen niet simpelweg tussen sjiieten en soennieten' |author=Jan Kruidhof |work=[[Trouw (krant)|Trouw]] |date=26 maart 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref><ref>{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://www.knack.be/nieuws/wereld/conflict-tussen-sjiieten-en-soennieten-in-midden-oosten-is-self-fulfilling-prophecy/article-normal-544925.html |title='Conflict tussen sjiieten en soennieten in Midden-Oosten is self-fulfilling prophecy' |author=Kevin Van der Auwera |work=[[Knack (tijdschrift)|Knack]] |date=27 maart 15 |accessdate=12 april 2015}}</ref> Bovendien maken [[Terrorisme|terroristische]] organisaties zoals [[Islamitische Staat (in Irak en de Levant)|IS]] en [[Al Qaida]], meer bepaald [[Al Qaida op het Arabisch Schiereiland]], gebruik van de chaos en instabiliteit in het land om hun greep op bepaalde delen van het land te versterken.<ref name="RED01012016">{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/permalink/1.2536620|titel=Al Qaeda-leider gedood in Zuid-Jemen|uitgever=deredactie.be|datum=1 januari 2016|bezochtdatum=6 februari 2016}}</ref>
 
== Achtergrond ==
Naarmate de Jemenitische Revolutie voortduurde verzwakte de regering steeds meer. De Houthi's maakten hiervan in 2011 en 2012 gebruik door meer gebied te bezetten. In mei 2012 hadden ze de meerderheid van de [[Gouvernement (bestuur)|gouvernementen]] [[Sa'dah (gouvernement)|Saada]], [[Al Jawf (gouvernement)|Al Jawf]] en [[Hajjah (gouvernement)|Hajjah]] in handen, wat hun een gunstige positie verschafte om eventueel ook [[Sanaa (gouvernement)|Sanaa]] in te nemen. Ondertussen breidden ook [[salafisme|salafistische]] rebellen ([[Al Qaida op het Arabisch Schiereiland]], [[Ansar al-Sharia]] en later ook de [[Islamitische Staat (in Irak en de Levant)|Islamitische Staat]]) hun invloed gestadig uit. Hierop verbreedden de Houthi's hun doelstellingen tot het beschermen van de [[zaidisme|zaidistische]] minderheid tegen de salafisten. Ook de [[Zuidelijke Beweging]], die een afscheiding van Zuid-Jemen wil, begon enigszins terrein te winnen.
 
Een andere partij werd gevormd door aanhangers van ex-president Saleh, die een gelegenheidsverbond met de Houthi's leken te hebben gesloten.<ref name="Knack">{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://www.knack.be/nieuws/jemen-driedubbele-is-bomaanslag-doodt-zeker-140-mensen/article-normal-543167.html |title=Jemen: driedubbele IS-bomaanslag doodt zeker 140 mensen |work=Knack |date=20 maart 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref> De toestand escaleerde daarmee de facto tot een meervoudige burgeroorlog met zes fracties (regering, Houthi's, Saleh-aanhangers, Zuidelijke Beweging, AQAS en de IS). De Houthi's zagen hun aantal gewapende strijders aanzwellen van enkele duizenden tot meer dan 100.000.
 
Vanaf november 2013 laaiden de gevechten tussen de Houthi's en salafisten/[[wahabisme|wahabisten]] weer op in Jemen.<ref>http://yemenpost.net/Detail123456789.aspx?ID=3&SubID=7400&MainCat=3</ref><ref>http://www.aljazeera.com/indepth/features/2013/12/yemen-hidden-wars-threaten-peace-process-2013123898288137.html</ref> Ook het verzet tegen de regering van Jemen werd steeds groter. In september 2014 veroverden de Houthi's de hoofdstad Sanaa en stelden de president onder huisarrest, waarna de [[Verenigde Naties]] een vredesakkoord tussen de partijen wisten te bewerkstelligen.<ref name="machtsstrijd">{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/3835552/2015/01/22/President-Jemen-stapt-op-na-machtsstrijd.dhtml |title=President Jemen stapt op na machtsstrijd |work=Trouw |date=22 januari 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref> De Houthi's kregen concessies, maar die gingen hun uiteindelijk niet ver genoeg. Op 20 januari 2015 vielen Houthi's het presidentiële paleis aan in Sanaa waar zij president [[Abd Rabbuh Mansur Al-Hadi|Al-Hadi]] onder druk zetten om af te treden.<ref>{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://www.nrc.nl/nieuws/2015/01/20/houthi-rebellen-proberen-overheidsgebouwen-jemen-te-bezetten/ |title=Houthi-rebellen bezetten presidentieel paleis Jemen |author= |work=[[NRC Handelsblad]] |date=20 januari 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref> Dat deed hij op 22 januari 2015.<ref name="machtsstrijd" /> Begin februari ontbonden de rebellen het parlement en zij stelden een vijfhoofdig overgangsbestuur in.<ref>{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://nos.nl/artikel/2017750-houthi-rebellen-grijpen-de-macht-in-jemen.html |title=Houthi-rebellen grijpen de macht in Jemen |publisher=NOS |date=6 februari 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref> De Houthi's trachtten hierop een eigen president naar voren te schuiven en een nieuwe regering te vormen, maar veel partijen weigerden zich aan de onderhandelingstafel te melden en Al-Hadi ontvluchtte de stad naar Aden. Hier verkondigde hij nog steeds rechtmatig president van Jemen te zijn en de Houthi-regering niet te erkennen. Salafistische groeperingen reageerden met bomaanslagen op Houthi's en zaiditische moskeeën, zoals de [[Bomaanslagen in Sanaa van 20 maart 2015|driedubbele bomaanslag op 20 maart 2015]] waarbij 142 doden vielen.<ref name="Knack" /> Houthi-leider [[Abdulmalik Al-Houthi]] hield kort hierna een speech voor de televisie, waarin hij [[Al Qaida op het Arabisch Schiereiland]] (AQAP) – waartoe hij ook de aanhangers van Al-Hadi rekende – de oorlog verklaarde. De bomaanslagen zijn overigens niet opgeëist door Al Qaida, maar door IS, al is het ook niet helemaal zeker dat laatstgenoemden erachter zitten.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.yementimes.com/en/1870/news/4994/Southerners-prepare-for-Houthi-invasion.htm|titel= SOUTHERNERS PREPARE FOR HOUTHI INVASION|auteur= |uitgever= |datum= |bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref>
 
== Verloop burgeroorlog ==
Op 19 maart 2015 begon de burgeroorlog, toen er slag werd geleverd tussen troepen van de regering-Hadi en loyalisten van Saleh om de [[luchthaven van Aden]].<ref>{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/3915694/2015/03/19/Gevechten-rond-internationale-luchthaven-Jemen.dhtml |title=Gevechten rond internationale luchthaven Jemen |work=Trouw |date=19 maart 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref> De troepen van [[Abdul-Hafez al-Saqqaf]] werden verslagen.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://en.arabstoday.net/news/interview/yemen-anti-hadi-officer-escapes-assassination.html|titel= Yemen anti-Hadi officer 'escapes assassination'|auteur= |uitgever= |datum= 20 maart|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Drie dagen later veroverden de Houthi's [[Ta'izz]], de hoofdstad van het [[Ta'izz (gouvernement)|gelijknamige gouvernement]].<ref>{{CiteCiteer newsnieuws |url=http://nos.nl/video/2026248-jemen-op-rand-van-burgeroorlog.html |title=Jemen op rand van burgeroorlog |publisher=NOS |date=22 maart 2015 |accessdate=11 april 2015}}</ref> Een dag later naderden ze de [[Bab el Mandeb]], een strategisch zeer belangrijke zeestraat.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.thenational.ae/world/yemens-houthi-rebels-move-on-strategic-gulf-waterway|titel= Yemen’s Houthi rebels move on strategic Gulf waterway|auteur= |uitgever= |datum= 23 maart 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Op 24 maart bereikten de Houthi-rebellen de haven van [[Mokka (Jemen)|Mokka]].<ref>{{Citeer web |url= http://www.iran-daily.com/News/114322.html?catid=3&title=Yemen-s-Ansarullah-fighters-enter-port-of-Mocha--two-towns-in-south |titel= Yemen’s Ansarullah fighters enter port of Mocha, two towns in south|auteur= |uitgever= |datum= 24 maart 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Op diezelfde dag bezetten ze gebouwen van het lokale bestuur in [[Ad Dali' (stad)|Dali']], en ook in [[Lahij (gouvernement)|Lahij]] braken zware gevechten uit.<ref>{{fr}}{{Citeer web |url= http://www.romandie.com/news/Les-forces-hostiles-au-president-resserrent-l039etau/577912.rom|titel= Les forces hostiles au president resserrent l'étau sur Aden|auteur= |uitgever= |datum= |bezochtdatum = 26 juni 2015}}</ref>. De rebellen werden echter snel weer verdreven uit Dali' door luchtaanvallen.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.worldbulletin.net/todays-news/157273/pro-houthi-brigade-disintegrates-in-yemens-ad-dali|titel= Pro-Houthi brigade disintegrates in Yemen's Ad Dali|auteur= |uitgever= |datum= 1 april 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> In Laheij werd een dag later de luchtbasis [[Al Anad (luchtbasis)|Al Anad]] bezet, waar de VS kort daarvoor hun troepen ([[United States Special Operations Command|US SOCOM]]) hadden teruggetrokken.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nytimes.com/2015/03/26/world/middleeast/al-anad-air-base-houthis-yemen.html?_r=1|titel= Saudi Arabia Leads Air Assault in Yemen|auteur= |uitgever= |datum= 25 maart 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Op 25 maart 2015 bereikten de Houthi's tot op 30 kilometer de havenstad [[Aden (stad)|Aden]], waarop Al-Hadi het land ontvluchtte om in Saoedi-Arabië politiek asiel te krijgen.
 
=== Operatie "Decisive Storm" ===
{{Zie hoofdartikel|Interventie in Jemen (2015)}}
Op 25 maart 2015 begonnen Saudi-Arabië en andere soennitische landen uit Noord-Afrika, Zuid-Azië en het Midden-Oosten aan een [[Interventie in Jemen (2015)|militaire campagne]] tegen de Houthi's.<ref name="luchtaanvallen" /><ref>http://www.washingtonpost.com/world/middle_east/iran-saudi-arabia-fighting-bloody-proxy-wars-across-region/2015/03/26/8ec4c4bc-d3ee-11e4-8b1e-274d670aa9c9_story.html</ref> De eerste luchtaanvallen werden uitgevoerd op 26 maart, met bombardementen van stellingen van de Houthi-rebellen. De operatie werd door de Houthi's omschreven als een "oorlogsverklaring".<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2283589|titel=Saudi-Arabië valt Houthi-rebellen in Jemen aan|uitgever=deredactie.be|datum=26 maart 2015|bezochtdatum=19 juli 2015}}</ref>
 
Op 31 maart werd een belangrijke militaire basis aan de kust bij Bab el Mandeb door de Houthi's veroverd.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.bloomberg.com/news/articles/2015-03-31/yemen-rebels-seize-base-near-shipping-lane-as-saudis-target-aden|titel= Saudi Coalition Hits Houthi Stronghold as Aden Battle Rages|auteur= |uitgever= |datum= 1 april 2015 |bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Op 2 april maakte de Djiboutaanse minister van Buitenlandse Zaken [[Mahamoud Ali Youssouf]] bekend, dat de Houthi-rebellen zware wapens en snelle aanvalsschepen op het eiland [[Perim]] hadden geplaatst.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.bloomberg.com/news/articles/2015-04-02/yemeni-rebels-strengthen-positions-in-key-strait-djibouti-says|titel= Yemeni Rebels Strengthen Positions in Strait, Djibouti Says|auteur= Paul Richardson|uitgever= |datum= 2 april 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Nog een ander gebied waar hevig werd gevochten was [[Shabwah]], waar behalve leden van AQAP ook een plaatselijke tak van Ansar al-Sharia was gevestigd. Bij gevechten op 29 maart tussen Houthi's en soennieten vielen hier 38 doden.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://news.antiwar.com/2015/03/29/38-killed-as-yemens-houthis-clash-with-tribesmen-in-oil-rich-south/|titel= 38 Killed as Yemen’s Houthis Clash with Tribesmen in Oil Rich South|auteur= |uitgever= |datum= 29 maart 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> De hoofdstad van Shabwah, [['Ataq]], werd op 9 april door de Houthi's ingenomen, ondanks hevige luchtaanvallen van de coalitie onder leiding van Saoedi-Arabië.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.huffingtonpost.com/2015/04/09/yemen-houthis-take-capital_n_7031540.html?ncid=txtlnkusaolp00000592|titel= Yemen's Houthis Seize Provincial Capital Despite Saudi-Led Airstrikes|auteur= |uitgever= |datum= 9 april 2015|bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref>
 
=== Gevechten in Aden ===
Op 2 mei kwam vanuit Aden het bericht dat er meer dan 400 doden waren gevallen, naast ruim 4000 gewonden.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.yementimes.com/en/1875/news/5074/Spokesman-for-the-People%E2%80%99s-Relief-Union-in-Aden-%E2%80%9C400-Martyrs-and-4000-wounded%E2%80%9D.htm|titel= SPOKESMAN FOR THE PEOPLE’S RELIEF UNION IN ADEN: “400 MARTYRS AND 4000 WOUNDED” |auteur= |uitgever= Yemen Times|datum= |bezochtdatum=26 juni 2015}}</ref> Volgens bronnen zouden er begin mei ook Saoedische troepen zijn geland in Aden. De bedoeling van de troepen was onduidelijk. Mogelijk zouden ze worden ingezet in verkenningsoperaties en om de troepen van de Zuidelijke Beweging op te leiden. Saoedi-Arabië ontkende echter een plan voor een grote militaire tussenkomst.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2327124|titel=Vechten Saudische troepen nu in Jemen of niet?|uitgever=deredactie.be|datum=3 mei 2015|bezochtdatum=18 juli 2015}}</ref> De luchtaanvallen gingen echter begin mei door. Er waren nog steeds bombardementen op de [[luchthaven van Sanaa]] en op de haven van [[Al Hudaydah (stad)|Al Hudaydah]]. De [[Verenigde Naties]] vroegen de onmiddellijke stopzetting ervan om een humanitaire [[Luchtbrug (luchtvaart)|luchtbrug]] naar Jemen te kunnen organiseren.<ref name="RED04052015">{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2328288|titel=VN eist einde Saudische bombardementen in Sanaa|uitgever=deredactie.be|datum=4 mei 2015|bezochtdatum=18 juli 2015}}</ref> VN-coördinator voor Jemen [[Johannes van der Klauw]] had eerder al gezegd dat de bombardementen en de blokkades zouden kunnen leiden tot een instorting van de basisinfrastructuur van het land door een tekort aan voedsel, drinkwater, brandstof en medicijnen.<ref name="RED04052015" /><ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2325320|titel="Totale ineenstorting dreigt voor Jemen"|uitgever=deredactie.be|datum=2 mei 2015|bezochtdatum=18 juli 2015}}</ref>
 
In Aden werd er hevig slag geleverd tussen de Houthi's en het regeringsleger, gesteund door de [[Zuidelijke Beweging]]. Op 6 mei trokken de Houthi-rebellen en hun bondgenoten het district al-Tawahi aan de haven van Aden binnen. Dat district ligt aan de uitgang van de natuurlijke haven en omvat enkele belangrijke instellingen, waaronder het presidentieel paleis. Tijdens de gevechten kwamen zeker 80 mensen om, naast 32 mensen die in bootjes wilden vluchten, maar getroffen werden door geschut. Met het veroveren van Aden zouden de Houthi's alle grote bevolkingscentra van het westen van Jemen onder hun controle hebben.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2330503|titel=Sjiitische Houthi's dringen haven van Aden binnen|uitgever=deredactie.be|datum=6 mei 2015|bezochtdatum=18 juli 2015}}</ref>
Op 16 juli kwam het bericht dat het Jemenitische regeringsleger en Zuid-Jemenitische milities, met hulp van de Saoedische luchtmacht, grote delen van de havenstad Aden op de Houthi's heroverd hadden.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2392821|titel=Jemenitische leger verdrijft Houthi-rebellen uit Aden|uitgever=deredactie.be|datum=16 juli 2015|bezochtdatum=17 juli 2015}}</ref> De [[Luchthaven van Aden|luchthaven]] was op 14 juli al door milities van de [[Zuidelijke Beweging]] heroverd. Het was een eerste grote overwinning voor de Zuidelijke milities in de burgeroorlog.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2391220|titel=Zuid-Jemenitische milities heroveren luchthaven van Aden|uitgever=deredactie.be|datum=14 juli 2015|bezochtdatum=17 juli 2015}}</ref> Bij de gevechten rond Aden vielen minstens 75 doden, het merendeel burgerslachtoffers, volgens [[Artsen Zonder Grenzen]].<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2396128|titel=Minstens 75 doden bij gevechten in Aden|uitgever=deredactie.be|datum=20 juli 2015|bezochtdatum=27 juli 2015}}</ref>
 
Op vrijdag 24 juli bombardeerde de Saoedische luchtmacht de stad [[Mokka (Jemen)|Mokka]]. Naast een energiecentrale werden daarbij ook woonwijken geraakt. Er zouden minstens 120 doden zijn gevallen.<ref name="RED26072015" />
 
=== Tweede humanitair bestand (juli 2015) ===
Op 27 juli werd een tweede vijfdaags humanitair bestand van kracht, eenzijdig afgekondigd door Saoedi-Arabië. De Houthi's kondigden echter aan de strijd voort te zetten,<ref name="RED26072015" /> wat ook gebeurde. In de provincies [[Ta'izz (gouvernement)|Ta'izz]], [[Lahij (gouvernement)|Lahij]] en [[Ma'rib (gouvernement)|Ma'rib]] waren er gevechten. Saoedi-Arabië voerde tot voor het ingaan van het staakt-het-vuren luchtaanvallen uit op rebellenposities ten noorden van Aden en op een wapenopslagplaats in de provincie Sa'dah.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2401522|titel=Gevechten in zuiden van Jemen ondanks bestand|uitgever=deredactie.be|datum=27 juli 2015|bezochtdatum=27 juli 2015}}</ref>
 
=== Hervatting van de gevechten en opmars van de coalitie in Zuid-Jemen (augustus 2015)===
Begin augustus heroverden de regeringsgetrouwe troepen de legerbasis al-Anadh, 10 kilometer ten noorden van Aden, op de Houthi-rebellen.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2406608|titel=Coalitie verjaagt rebellen uit basis in Zuid-Jemen|uitgever=deredactie.be|datum=3 augustus 2015|bezochtdatum=7 februari 2016}}</ref> De coalitie zette haar opmars in Zuid-Jemen verder door de provincies [[Aden (gouvernement)|Aden]], [[Lahij (gouvernement)|Lahij]], [[Ad Dali' (gouvernement)|Ad Dali']] en [[Abyan]] op de rebellen te heroveren. De regeringsgetrouwe troepen en zuidelijke milities kregen daarbij steun van de door Saoedi-Arabië geleide coalitie, in de vorm van tanks, pantserwagen en artillerie en militaire adviseurs.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2411941|titel=Coalitie herovert vier provincies in Zuid-Jemen|uitgever=deredactie.be|datum=10 augustus 2015|bezochtdatum=7 februari 2016}}</ref> Midden augustus werd ook de olierijke provincie [[Shabwah]] heroverd, nadat de Houthi's zich volgens een akkoord met de coalitie hadden teruggetrokken.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2417060|titel=Zuid-Jemenieten heroveren olieprovincie Shabwa|uitgever=deredactie.be|datum=17 augustus 2015|bezochtdatum=7 februari 2016}}</ref>
 
De gevechten breidden zich vervolgens uit naar de stad [[Ta'izz]], de derde stad van Jemen in het zuidwesten. Minstens 80 mensen kwamen om bij gevechten tussen Houthi's en regeringstroepen op 16 en 17 augustus.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2415204|titel=Jemen telt ruim 80 doden in 24 uur|uitgever=deredactie.be|datum=15 augustus 2015|bezochtdatum=7 februari 2016}}</ref> Op 21 augustus voerde de coalitie een luchtaanval uit op de stad [[Ta'izz]], waarbij tientallen burgerslachtoffers vielen. Het gemelde aantal burgerdoden liep uiteen van 43 tot 65.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nu.nl/buitenland/4110540/tientallen-burgers-omgekomen-bij-luchtaanval-jemen.html|titel= 'Tientallen burgers omgekomen bij luchtaanval Jemen'|auteur= |uitgever= |datum= 21 augustus 2015|bezochtdatum=21 augustus 2015}}</ref> Enkele dagen later kwamen in deze stad minstens 14 burgers om door raketten van de Houthi-rebellen.<ref>{{en}}{{Citeer web |url= http://www.bbc.com/news/world-middle-east-34042816|titel= Yemen crisis: Houthi rockets 'kill civilians in Taiz'|auteur= |uitgever= BBC|datum= 24 augustus 2015|bezochtdatum=24 augustus 2015}}</ref>
 
Door de landinwaartse verplaatsing van de gevechten tussen rebellen en regeringsgetrouwe troepen kon [[Al Qaida op het Arabisch Schiereiland]] (AQAS) rond 22 augustus verschillende delen van de havenstad Aden, waaronder de buurt rond het presidentieel paleis en een deel van de haven, innemen. AQAS heeft kunnen profiteren van een verwaarlozing van de veiligheid in de havenstad door de coalitie. Hierdoor werd de coalitie gedwongen om gevechten op twee fronten te voeren.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2421106|titel=Al Qaeda verovert delen van Aden in Jemen|uitgever=deredactie.be|datum=22 augustus 2015|bezochtdatum=7 februari 2016}}</ref>
Op 2 september maakte een dubbele aanslag tegen een sjiitische moskee in de hoofdstad Sanaa minstens twintig doden. Terreurgroep IS eiste de aanslag op via [[Twitter]].<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2430962|titel=Tientallen doden bij aanslagen IS op moskee in Jemen|uitgever=deredactie.be|datum=2 september 2015|bezochtdatum=8 februari 2016}}</ref>
 
Bij gevechten aan de Jemenitisch-Arabische grens op 4 september vielen zeker vijftig doden aan Jemenitische zijde, en vier aan Arabische zijde.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nu.nl/buitenland/4063323/tientallen-doden-bij-gevechten-grens-jemen.html|titel= 'Tientallen doden bij gevechten grens Jemen' |auteur= |uitgever= nu.nl|datum= 4 september 2015|bezochtdatum=5 september 2015}}</ref> De Houthi-rebellen vuurden ook een raket af op een militaire basis in [[Safir (Jemen|Safir]] in de provincie [[Ma'rib (gouvernement)|Ma'rib]]. Bij die aanval kwamen zestig soldaten van de Arabische coalitie om. Het was een van de zwaarste verliezen in één dag voor de coalitie.<ref name="RED05092015">{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2433327|titel=Zware bombardementen na zware slag voor coalitie|uitgever=deredactie.be|datum=5 september 2015|bezochtdatum=8 februari 2016}}</ref> Op 5 en 6 september bombardeerde de Arabische coalitie als vergelding regeringsgebouwen in Sanaa, die in handen waren van de Houthi-rebellen. Onder meer het ministerie van Defensie raakte zwaar beschadigd, evenals het complex van oud-president [[Ali Abdullah Saleh|Saleh]]. Bepaalde gebouwen werden volledig vernietigd. Ook een weeshuis werd verwoest, met een onbekend aantal doden tot gevolg.<ref name="RED05092015" /><ref>{{Citeer web |url= http://nos.nl/artikel/2056064-saudische-coalitie-bombardeert-regeringsgebouwen-jemen.html|titel= Saudische coalitie bombardeert regeringsgebouwen Jemen|auteur= |uitgever= NOS|datum= 5 september 2015|bezochtdatum=5 september 2015}}</ref><ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2433476|titel=Saudische coalitie laat Houthi's prijs betalen|uitgever=deredactie.be|datum=6 september 2015|bezochtdatum=8 februari 2016}}</ref>
 
Een Saoedische luchtaanval op de havenstad [[Al Hudaydah (stad)|Al Hudaydah]] op 8 september doodde twintig Indiërs die per boot brandstof brachten naar de haven. De luchtaanval maakte deel uit van de vergeldingsaanvallen sinds de dood van 60 soldaten van de coalitie op 4 september. Daarnaast bereidden de aanvallen ook een grondoffensief voor. Het aantal soldaten van de coalitie in Jemen zou begin september opgelopen zijn tot 10.000.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2435679|titel="20 Indiërs gedood bij Saudische aanval in Jemen"|uitgever=deredactie.be|datum=8 september 2015|bezochtdatum=8 februari 2016}}</ref>
 
=== Geheime onderhandelingen in Zwitserland (gestrand) ===
Op 15 december werd een nieuw [[staakt-het-vuren]] afgekondigd, terwijl de strijdende partijen op een geheime locatie in [[Zwitserland]] bijeenkwamen om tot een duurzame oplossing te komen.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nu.nl/buitenland/4183016/doden-bij-bombardementen-voorafgaand-wapenstilstand-jemen.html|titel= Doden bij bombardementen voorafgaand aan wapenstilstand Jemen |auteur= |uitgever= nu.nl|datum= 2015-12-15|bezochtdatum=2015-12-20}}</ref> Ondanks het staakt-het-vuren bleven de gevechten tussen de rebellen en de militaire troepen echter doorgaan en vielen er in drie dagen tijd zeker 75 doden.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nu.nl/buitenland/4185918/minstens-75-doden-bij-gevechten-in-jemen-.html|titel= 'Minstens 75 doden bij gevechten in Jemen'|auteur= |uitgever= nu.nl|datum= 2015-12-19|bezochtdatum=2015-12-20}}</ref> De coalitie onder leiding Saudi-Arabië voerde hernieuwde luchtaanvallen uit op de rebellen in het noorden. Op 20 december besloten de strijdende partijen om de vredesonderhandelingen op te schorten tot half januari. VN-gezant [[Ismail Ould Cheikh Ahmed]] liet weten dat de gesprekken voor nu waren beëindigd.<ref>{{Citeer web |url=http://www.ad.nl/ad/nl/1013/Buitenland/article/detail/4211476/2015/12/20/Vredesoverleg-Jemen-voorlopig-gestaakt.dhtml|titel= Vredesoverleg Jemen voorlopig gestaakt|auteur= |uitgever= Algemeen Dagblad|datum= 2015-12-20|bezochtdatum=2015-12-21}}</ref>
 
=== Gevechten weer hervat (2016)===
Regeringsgetrouwe troepen doodden op 1 januari Ali Abed al-Rab bin Talab, beter gekend als Abu Anwar, een kopstuk van Al Qaeda. Hij was een van de belangrijkste rechters in de provincie Hadramawt.<ref name="RED01012016" />
 
Op 2 januari 2016 hervatte de Saoedische coalitie de bombardementen op Jemen.<ref>{{Citeer web |url= http://www.telegraaf.nl/buitenland/24939052/__Saudische_coalitie_hervat_bombardementen_Jemen__.html|titel= Saudische coalitie hervat bombardementen Jemen|auteur= |uitgever= De Telegraaf|datum= 2016-01-2|bezochtdatum=2016-01-7}}</ref> Het was de derde keer sinds het begin van de oorlog dat een afgekondigd staakt-het-vuren al snel weer werd beëindigd.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nrc.nl/nieuws/2016/01/02/saoedi-arabie-beeindigt-wapenstilstand-jemen|titel= Saoedi-Arabië beëindigt wapenstilstand Jemen|auteur= |uitgever= NRC Handelsblad|datum= 2016-01-2|bezochtdatum=2016-01-7}}</ref> De coalitie verklaarde de luchtaanvallen te hervatten omdat de rebellen sinds de afkondiging van het staakt-het-vuren aanvallen zijn blijven uitvoeren op Saoedi-Arabië.<ref>{{Citeer nieuws|url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/2.36100?eid=1.2536864|titel=Arabische coalitie maakt een eind aan het staakt-het-vuren in Jemen|uitgever=deredactie.be|datum=2 januari 2016|bezochtdatum=7 februari 2016}}</ref>
Op 27 februari bij een luchtaanval onder leiding van Saoedi-Arabië op de stad [[Naqil bin Ghaylan]] volgens de berichten 30 tot 40 doden, zowel Houthi-rebellen als burgers.<ref>{{Citeer web |url= http://nos.nl/artikel/2089438-tientallen-doden-bij-saudische-luchtaanval-op-markt-in-jemen.html|titel= Tientallen doden bij Saudische luchtaanval op markt in Jemen|auteur= |uitgever= NOS|datum= 2016-02-27|bezochtdatum=2016-02-29}}</ref>
 
Op 11 april ging er om 0:00 opnieuw een staakt-het-vuren in tussen de [[Houthi's]] en de internationale coalitie onder leiding van [[Saoedi-Arabië]], dat de weg moest vrijmaken voor vredesbesprekingen later die maand.<ref>{{Citeer web |url= http://nos.nl/artikel/2098413-wapenstilstand-van-kracht-in-jemen.html|titel= Wapenstilstand van kracht in Jemen|auteur= |uitgever= NOS|datum= 2016-04-11|bezochtdatum=2016-04-16}}</ref> Op 1 mei werden de besprekingen echter weer opgeschort. Volgens de Jemenitische regering hadden Houthi's de militaire basis Umaliqa aangevallen, maar een woordvoerder van de Houthi's wees de beschuldiging van de hand.<ref>{{Citeer web |url= http://nos.nl/artikel/2102631-regering-jemen-schort-vredesbesprekingen-op.html|titel= Regering Jemen schort vredesbesprekingen op|auteur= |uitgever= NOS|datum= 2016-05-1|bezochtdatum=2016-05-13}}</ref> Nieuw begonnen besprekingen werden op 8 mei ook weer gestaakt, volgens de officiële verklaring van de regering wegens het gebrek aan vooruitgang.<ref>{{Citeer web |url= http://www.nu.nl/buitenland/4258562/vredesbesprekingen-jemen-gestaakt-regering.html|titel= Vredesbesprekingen Jemen gestaakt door regering |auteur= |uitgever= nu.nl|datum= 2016-05-08|bezochtdatum=2016-05-13}}</ref>
 
=== Nieuwe vredesonderhandelingen===
In augustus 2016 verklaarde de Jemenitische regering in ballingschap zich bereid om mee te werken aan een vredesplan voor een eenheidsregering, dat met hulp van de VS tot stand was gekomen. Het conflict in Jemen had inmiddels meer dan 9.000 mensenlevens geëist.<ref>{{Citeer web |url= https://www.nrc.nl/nieuws/2016/08/28/jemenitische-regering-verwelkomt-amerikaans-vredesplan-a1518310|titel= Regering Jemen verwelkomt Amerikaans vredesplan |achternaam = Klumpenaar |voornaam = Sjoerd |uitgever= NRC Handelsblad |datum= 28-08-2016|bezochtdatum=29-08-2016}}</ref>
 
Op 8 oktober was er een dubbele bloedige luchtaanval door Saoedi-Arabië op een begrafenis in Sanaa waarbij meer dan 140 doden vielen en 500 gewonden.<ref>{{Citeer web |url = https://www.vice.com/en_us/article/mbpj9p/yemens-48-hour-escalation |titel = Yemen’s 48-hour escalation |bezochtdatum = 22-09-2019 |achternaam = Miriello |voornaam = Nick |datum = 10-10-2016 |uitgever = vice.com |taal = en}}</ref> Dit leidde tot hevige reacties in het binnen- en buitenland en op woensdag 19 oktober ging er een wapenstilstand in van 72 uur.<ref>{{Citeer web |url = https://nos.nl/artikel/2138337-wapenstilstand-van-drie-dagen-aangekondigd-in-jemen.html |titel = Wapenstilstand van drie dagen aangekondigd in Jemen |bezochtdatum = 22-09-2019 |datum = 18-10-2016 |uitgever = nos.nl}}</ref> Dit akkoord hield geen stand en de gevechten zijn hervat.
 
Midden november 2016 werd door de [[Verenigde Staten]] een nieuw voorstel tot vrede gedaan op basis van een samenwerkingsregering met deelname van beide partijen.<ref>{{Citeer web |url= http://www.volkskrant.nl/buitenland/houthi-rebellen-jemen-steunen-amerikaans-plan-voor-regering-van-nationale-eenheid~a4416435/|titel= Houthi-rebellen Jemen steunen Amerikaans plan voor regering van nationale eenheid |achternaam = Vreeken |voornaam = Rob |uitgever= de Volkskrant |datum= 16-11-2016|bezochtdatum=16-11-2016}}</ref>
De oorlog sleept zich in 2019 nog steeds voort in een patstelling. Inmiddels hebben de [[Verenigde Arabische Emiraten]] wel aangekondigd zich terug te trekken uit actieve confrontaties en zich meer te richten op het steunen van lokale erkende regeringstrouwe milities.<ref>https://besacenter.org/perspectives-papers/uae-yemen-withdrawal</ref><ref>https://www.ft.com/content/3a8e2934-ae31-11e9-8030-530adfa879c2</ref> De Verenigde Arabische Emiraten lijken zich op de [[Perzische Golf]] te richten. Daar zijn de spanningen tussen [[Iran]] enerzijds en de [[Verenigde Staten]] en het [[Verenigd Koninkrijk]] anderzijds opgelopen.
 
In de zomer van 2019 hebben de separatisten, ondersteund door de Verenigde Arabische Emiraten, [[Aden (stad)|Aden]] veroverd op het regeringsleger ondersteund door Saoedie-Arabië. Een paar dagen later hebben de separatisten zich echter weer grotendeels teruggetrokken. <ref>https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-08-15/thousands-of-yemenis-rally-in-support-of-southern-separatists-in-aden</ref><ref>https://www.aljazeera.com/news/2019/08/separatists-withdraw-key-posts-yemen-aden-190817083027397.html</ref>
 
=== Voortzetting (2020) ===
Hoewel er begin 2020 voortgang werd geboekt bij de onderhandelingen tussen de Houthi's en Saoedi-Arabië is de strijd sinds februari aanzienlijk geëscaleerd. Hierbij spelen geopolitieke belangen een grote rol. Iran heeft naar vermeend groot belang bij een langdurig conflict waarbij ze indirect veel schade toebrengt aan Saoedi-Arabië. De Verenigde Staten steunen Saoedie-Arabië in haar strijd tegen Iran door de Houthi's tegen te werken.<ref>{{Citeer web|url=https://www.brookings.edu/blog/order-from-chaos/2020/02/26/yemens-war-is-escalating-again/|titel=Yemen’s war is escalating again|bezochtdatum=2020-02-29|auteur=Bruce Riedel|datum=2020-02-26|werk=Brookings|taal=en-US}}</ref> Iran heeft naar verluidt haar wapeninvoer in Jemen flink opgevoerd in 2020.<ref>{{Citeer web|url=https://www.dailysignal.com/2020/02/25/mullahs-moving-more-menacing-munitions-to-yemen/|titel=Mullahs Moving More Menacing Munitions to Yemen|bezochtdatum=2020-02-29|auteur=2020 / Leave a comment|datum=2020-02-26|werk=The Daily Signal}}</ref>
 
==Kritiek van mensenrechtenorganisaties==
 
=== Vertragingen in de onderhandelingen (2019) ===
De terugtrekking van de Houthis uit [[Hodeidah]], als onderdeel van de wapenstilstand onderhandeld in 2018, heeft in januari 2019 vertraging opgelopen. Alsook de uitwisseling van krijgsgevangenen.<ref>https://www.theguardian.com/world/2019/jan/28/houthis-withdrawal-in-yemen-is-delayed-says-un-special-envoy</ref> De Nederlandse oud-generaal [[Patrick Cammaert]] is niet langer betrokken bij het toezicht op de wapenstilstand. <ref>https://www.thenational.ae/world/mena/un-denies-patrick-cammaert-has-resigned-as-head-of-hodeidah-monitoring-team-1.817703</ref><ref>http://www.naharnet.com/stories/en/255766-yemen-truce-prisoner-swap-timelines-pushed-back-says-un</ref> Er hebben zich in 2019 echter weinig territoriale verschuivingen voortgedaan vergeleken met 2018. De Houthie's zijn in 2019 actiever met op afstand bestuurbare onbemande robots alsook raketten.<ref>https://www.reuters.com/article/us-yemen-security-saudi/yemens-houthis-say-they-launched-drone-attack-on-saudis-jizan-airport-idUSKCN1UC0V0</ref><ref>https://www.almasdarnews.com/article/houthis-launches-new-missile-at-saudi-coalition-gathering-near-yemeni-border/</ref> De Houthie's bewegen zich ook met regelmaat op het grondgebied van [[Saoedie-Arabië]].<ref>https://www.middleeastmonitor.com/20190803-yemens-houthis-claim-captured-15-military-bases-in-saudi-arabia</ref>
 
=== Escalatie van tegenaanvallen Houthis (2019) ===
 
==Zie ook==
* [[Houthi-opstand in Jemen]]
* [[Interventie in Jemen (2015)]]
 
==Externe links==
* [http://deredactie.be/cm/vrtnieuws/buitenland/1.2280642 "Who is fighting who" in Jemen?], deredactie.be, 23 maart 2015. ''(Geraadpleegd op 19 juli 2015)''
* [http://deredactie.be/permalink/1.2421129 Wat willen de Saudi's in Jemen?], deredactie.be, 22 augustus 2015. ''(Geraadpleegd op 9 februari 2016)''
 
{{Appendix|1=alles|2=