Asharisme: verschil tussen versies

1 byte verwijderd ,  6 maanden geleden
k
geen bewerkingssamenvatting
k
 
Het '''Asharismeasharisme''' is een theologische school binnen het [[Soennismesoennisme]], genoemd naar de theoloog [[Abu al-Hassan al-Ash'ari]] (260-324H, 873-935 n. Chr.).<ref name=":0">{{Citeer boek|taal=|auteurlink=|auteur=|medeauteurs=Gibb, H. A. R. (Hamilton Alexander Rosskeen), 1895-1971., Bearman, P. J. (Peri J.)|url=https://www.worldcat.org/oclc/399624|titel=The Encyclopaedia of Islam.|uitgever=Brill|plaats=Leiden|datum=1960-2009|pagina's=694-695|ISBN=9004081143}}</ref> Volgelingen van deze theologische school worden Asharieten (''Ash'ariyyah'' of ''Asha'ira)'' genoemd. De oprichter keerde zich, rond het jaar (300H, 912 n. Chr.) af van de op dat moment theologisch dominante groep binnen de islam (waartoe hij ook behoorde), het [[Moetazilisme]] (een strikt rationele theologische school). Hij beargumenteerde op basis van dezelfde rationele bewijsvoering, in combinatie met de [[Koran]] en [[Soenna]], een terugkeer naar de orthodox traditionele [[Soennisme|soennitische islam]] (''Ahl al-Soenna)''. Hij manifesteerde zichzelf als de verdediger van de Soenna en werd door de ''ahl al-Hadith'' en het merdendeel van de soennieten geaccepteerd. Kritiek kreeg hij met name van bepaalde [[Hanbalietenhanbalieten]], vanwege zijn rationele methodologie, en uiteraard van de [[Moetazilisme|Moetazilietenmoetazilieten]].<ref name=":0" />
 
Het Asharismeasharisme werd vervolgens de meest dominante theologische school binnen het Soennismesoennisme waarbij zij rede (rationeel redeneren) combineerden met de twee authentieke bronnen van de Soennitischesoennitische Islamislam.<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Citeer boek|taal=|auteurlink=|auteur=Armstrong, Karen, 1944-|medeauteurs=|url=https://www.worldcat.org/oclc/192072846|titel=Islam : a short history|uitgever=Phoenix|plaats=London|datum=2002|pagina's=164|ISBN=9781842125830}}</ref> De invloedrijkste proponenten van de Asharietenasharieten, na de grondlegger, zijn de bekende theologen en schriftgeleerden:
# Imam [[al-Ghazali]] (d. 1111 n. Chr.)<ref name=":1" />
# Imam al-Baqillani (d. 406H, 1015 n. Chr.)<ref name=":0" />
# Imam Fakhr al-Razi (d.606H, 1210 n. Chr.)<ref name=":0" />
# Socioloog, anthropoloog, historicus en islamitisch geleerde [[Ibn Khaldun|Ibn Kaldun]] (1332-1406 n. Chr)
De Asharietenasharieten wezen de [[Aristoteles|aristotelische]] filosofie af maar stonden een beperkt gebruik van logica en dialectiek toe ten behoeve van de afleiding van de [[sharia]] uit de heilige geschriften [[Koran]] en [[Ahadith]] en de rede. Deze twee bronnen (de rede en de geopenbaarde geschriften) kunnen volgens de Asharietenasharieten onmogelijk tegenstrijdig zijn omdat beide afkomstig zijn van dezelfde bron, namelijk God. De Asharieten bouwden, naast de Koran en de Soenna, verder ook voort op de leer van de ''idjma'', het principe dat op een eenmaal bereikte consensus niet kan worden teruggekomen.<ref name=":0" />
 
Door de Asharietenasharieten en met name door ''[[al-Ghazali]]'' (1058-1111) kregen vanaf eind 10e/begin 11e eeuw de theologische [[Soennisme|soennieten]] de overhand op de meer rationeel filosofische stromingen. Al-Ghazali bestreed, in zijn bekende werk “''Tahaafoet al-Falasifa''” (de verwarring der filosofen, Latijn: ''Destructio Philosophorum''), de islamitische filosofen (zoals [[Al-Farabi]] en [[Avicenna]]), die zich baseerden op `heidense` Griekse filosofen ([[Aristoteles]] en [[Plato]]). Al-Ghazali wordt daarom wel het ''Zegel der filosofen'' genoemd (afsluiting van de filosofie).<ref name=":0" />
 
Enkele islamitische geleerden, onder wie [[Ahmad ibn Tajmijja]] en [[Mohammed ibn Abdul-Wahhab]], hadden openlijk kritiek op de Asharietenasharieten. Deze kritiek was met name gericht op de omgang van de Asharietenasharieten met enkele 'eigenschappen' van God. De Asharietenasharieten waren strikte tegenstanders van het letterlijk interpreteren van eigenschappen van God (bv. 'de hand van God'), genoemd in de Koran en Soenna, die zouden kunnen leiden tot [[antropomorfisme]] (het toeschrijven van menselijke eigenschappen aan God). De eerder genoemde tegenstanders stonden echter op een letterlijke lezing van deze eigenschappen, dit conflict tussen Asharietenasharieten en tegenstanders bestaat vandaag de dag nog steeds o.a. met het [[salafisme]]/ [[wahabisme]] en sommige [[hanbalieten]].<ref name=":0" /> Asharietenasharieten hebben echter twee manieren waarmee ze omgaan met deze ambiguieambigue teksten, ofwel ze laten deze gaan zoals ze zijn gekomen waarbij ze noch letterlijk noch figuurlijk worden geïnterpreteerd, dit is de manier van de grondlegger Abu Hassan al-Ash'ari. De latere geleerden van de Asharietenasharieten stonden een figuurlijke interpretatie toe, zoals het interpreteren van 'de hand van God' als 'Kracht', dit was de manier van o.a. al-Djuwaini en al-Baghdadi.<ref name=":0" />
 
Een andere soennitische theologische school vertoont vele overeenkomsten met de Asharietenasharieten, namelijk de [[Maturidietenmaturidieten]], genoemd naar de grondlegger [[Abu al-Mansur al-Maturidi]] (d. 944 n. Chr.)<ref>{{Citeer web|url=http://bunyaminduran.com.tr/artikelen/1-artikelen-in-nederlands/105-de-islamitische-kalaam-.html|titel=De Islamitische Kalaam|bezochtdatum=2018-01-02|auteur=Prof. Dr. Bunyamin Duran|werk=bunyaminduran.com.tr|taal=en}}</ref>, samen met het Atharismeatharisme (of [[Hanbalietenhanbalieten]]) vormen deze drie samen de soennitische theologische stromingen.
 
== Zie ook ==
160.789

bewerkingen