Cariben (volk): verschil tussen versies

63 bytes toegevoegd ,  2 jaar geleden
k
-, replaced: Saint VincentSaint Vincent (3) met AWB
(Wijziging teruggedraaid + bronvraag)
k (-, replaced: Saint VincentSaint Vincent (3) met AWB)
[[Image:Carib indian family by John Gabriel Stedman.jpg|thumb|Familie van Carib-indianen]]
[[Image:Carib woman in traditional dress.jpg|thumb|Carib-vrouwen droegen een soort katoenen broek]]
De '''Cariben''' (ook wel '''Eilandcriben''') is de benaming voor de oorspronkelijke bewoners van de [[Kleine Antillen]]. Naar hen is ook de hele regio en de [[Caribische Zee]] genoemd; zij noemden zichzelf echter ''Kalinago'' (mannelijk) en ''Kallipuna'' (vrouwelijk). Zij spraken [[Kalhíphona]], een [[Arawaktalen|Arawaktaal]], hoewel de mannen óf een [[Caribische talen|Caribische taal]] spraken óf [[Pidgin (taal)|pidgin]]. In de zuidelijke Cariben leefden zij met de ''Galibi'', die echter in afzonderlijke dorpen leefden. De Galibi zijn, zo wordt aangenomen, de Cariben van het vasteland. In het verleden bewoonden de Cariben een groot deel van de oostelijke Antillen; tegenwoordig zijn er alleen op [[Saint Vincent (eiland)|Saint Vincent]], [[Tobago]] en [[Dominica]] nog Cariben over.
 
==Geschiedenis==
De Cariben zijn, waarschijnlijk vanuit de [[Orinoco]]regenwouden in [[Venezuela]], naar de Caribische eilanden getrokken. De eeuw vóór de aankomst van [[Christoffel Columbus]] hebben zij zich gevestigd op de [[Kleine Antillen]], waar de Igneri woonden. Volgens de legende zouden de Cariben alle Igneri-mannen hebben gedood en opgegeten en namen ze de Igneri-vrouwen tot hun eigen vrouwen. Antropologen zijn verdeeld over deze kwestie: sommigen zien het als waarheidsgetrouw, andere zien het als een fabel.
 
De eilandbewoners deden ook aan ruilhandel met de oostelijke [[Taíno (volk)|Taíno]], afkomstig van de [[Maagdeneilanden]] en [[Puerto Rico]]. Het goud dat Columbus vond bij de Taíno zou van oorsprong van de Cariben afkomstig zijn. De Cariben waren goede scheepslui en scheepsbouwers, en bovendien bedreven in de oorlogskunst.
 
Tijdens de grote kolonisatiedrift werden de meeste Cariben echter verjaagd en gedood door de Europeanen. Sommige Cariben echter slaagden erin hun eilanden te behouden, waaronder de eilanden [[Dominica]], [[Saint Vincent (eiland)|Saint Vincent]], [[Saint Lucia]] en mogelijk ook [[Trinidad (eiland)|Trinidad]]. De Zwarte Cariben ([[Garifuna (volk)|Garifuna]]) van [[Saint Vincent (eiland)|Saint Vincent]] vermengden zich met [[Marrons]]. Zij werden in [[1795]] gedeporteerd naar [[Roatán (eiland)|Roatán]], bij [[Honduras]], waar hun nakomelingen vandaag de dag nog steeds leven.
 
De Britten zagen de "Gele Cariben" als minder gevaarlijk en stonden hen toe om op St. Vincent te blijven. Het verzet van de Cariben zorgde ervoor dat [[Dominica]] moeilijk veroverd werd door Europeanen en de gemeenschappen een [[autonomie]] behielden tot ver in de [[19e eeuw]]. Het aantal Cariben in Dominica bedraagt heden ten dage rond 3000; er zijn ook nog enkele honderden Cariben in Trinidad.
 
==Kannibalisme==
De Europeanen die in de [[15e eeuw]] aankwamen bij de Caribische eilanden, merkten bij het daar wonende volk (Cariben) veel agressie en een voorliefde voor oorlog. Men meende ten onrechte van buitenaf dat hun cultuur tamelijk patriarchaal was. Vrouwen hielden zich bezig met het huishouden en met het boerenbedrijf, en leefden in de [[17e eeuw]] zelfs in afzonderlijke huizen. Vrouwen hadden echter wel veel macht en inspraak.
 
[[Kannibalisme]] werd opgemerkt tijdens oorlogsrituelen; het woord 'kannibaal' heeft zijn origine in het Spaanse ''caníbal''. Dat woord stamt echter weer van het Caribische woord ''karibna'' (mens, persoon), aldus Christoffel Columbus.
 
Of het vermeende kannibalisme ook daadwerkelijk plaatsvond is echter niet duidelijk. In [[1503]] vaardigde [[Isabella I van Castilië]] namelijk een wet uit volgens welke alleen kannibalen als slaven mochten worden buitgemaakt. Daardoor noemden Europeanen de inheemse volkeren al snel kannibalen. Gezien het ethisch denken van de Cariben over de mens heeft kannibalisme niet bestaan. Het lijkt waarschijnlijker dat de Cariben mensenoffers brachten.{{bron?|Zowel voor deze of voor een andere versie graag een gezaghebbende bron|2019|07|28}}
 
[[Categorie:Zuid-Amerikaanse oudheid]]