Cape Bretoneiland: verschil tussen versies

39 bytes toegevoegd ,  1 jaar geleden
k
dp linkfix met AWB
k (Taalunienaam)
k (dp linkfix met AWB)
De Fransen noemden het eiland ''île Royale'' en stichtten er verscheidene nederzettingen. Het maakte deel uit van de [[kolonie (staatkundig)|kolonie]] [[Ile-Royale]] en, in bredere zin, [[Acadië]] en [[Nieuw-Frankrijk]]. Uiteindelijk bouwden ze de aan de oostkust de [[vestingstad]] [[Louisbourg]] om bescherming te verlenen voor de toegang tot de [[Saint Lawrencebaai]] en de visgronden op de ''Grand Banks'', een ondiep, voedselrijk deel van de Atlantische Oceaan. Louisbourg werd uiteindelijk in 1758 door de Britten ingenomen en met de grond gelijk gemaakt.
 
Het eiland bleef deel uitmaken van [[Nieuw-Frankrijk]] tot het in 1763 bij de [[Vrede van Parijs (1763)|Vrede van Parijs]] aan [[Koninkrijk Groot-Brittannië|Groot-Brittannië]] werd overgedragen. De Britten voegden het eiland bij de ernaast gelegen kolonie Nova Scotia.
 
In de eerst helft van de [[19e eeuw]] begon de grootschalige industriële ontwikkeling van de [[steenkool]]winning bij de stad [[Sydney (Nova Scotia)|Sydney]]. Gedurende deze periode kwamen er veel [[emigrant]]en van de [[Schotse Hooglanden]]. Tegenwoordig vormen de nabestaanden van deze Schotten de belangrijkste culturele groep op het eiland. Veel oudere mensen spreken nog [[Schots-Gaelisch]].
 
==Geografie==
Het eiland heeft een oppervlakte van 10.311  km², waardoor het [[Lijst van eilanden naar grootte|het op 74 na grootste eiland]] in de wereld en op 17 na grootste eiland van Canada is. Cape Bretoneiland bestaat voornamelijk uit rotsachtige kust, glooiend agrarisch land, [[Gletsjer|glaciale]] [[Dal (aardrijkskunde)|valleien]], dorre [[landtong]]en, bergen, bos en [[Plateau (geografie)|plateaus]]. Er zijn geologische aanwijzingen dat ten minste een deel van het eiland oorspronkelijk verbonden was met het huidige [[Schotland]] en [[Noorwegen]], nu gescheiden door miljoenen jaren van [[continentverschuiving]].
 
Het noordelijke gedeelte van Cape Breton Island wordt gedomineerd door de [[Cape Breton Highlands]], die in het verlengde van de [[Appalachen]] liggen. De Highlands omvatten de noordelijke delen van Inverness en de Victoria-regio. In 1936 richtte de federale overheid het [[Cape Breton Highlands National Park]] op, dat een gebied van 949  km² van het noordelijke deel van de Highlands omvat. De [[Cabot Trail]] ''scenic highway'' loopt langs de kust rondom de hoogvlakte.
 
Hydrologische kenmerken van Cape Breton Island zijn onder meer het [[Bras d'Or Lake]]-systeem, een [[Fjord|zoutwaterfjord]] in het hart van het eiland, en [[zoetwater]]functies, waaronder [[Lake Ainslie]] en de rivieren de [[Margaree]] en de [[Mira River (Nova Scotia)|Mira]]. Ontelbare kleine rivieren en stromen zorgen voor afwatering naar het Bras d'Or Lake-[[estuarium]], de Golf van St. Lawrence en de Atlantische kust.