Hoofdmenu openen

Wijzigingen

Taal aangepast aan in werking komen van nieuw grensverdrag. Verdere taalpoets
 
==1830 - 1839==
Nadat de Nederlandse troepen [[Brussel (stad)|Brussel]] ontruimden in september [[1830]], verklaarde de voorlopige Belgische regering de onafhankelijkheid op [[4 oktober]] [[1830]]. Zij bepaalden [[België]] toen aan de hand van de in handen van de "opstandelingen" gevallen gebieden, met name de gehele [[Zuidelijke Nederlanden]] met [[Groothertogdom Luxemburg (1815-1890)|Luxemburg]] en de gedeelten van [[Hertogdom Limburg|Limburg]] die niet aan de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden]] hadden behoord.
Nadat de Nederlandse troepen [[Brussel (stad)|Brussel]] ontruimden in september [[1830]],
verklaarde de voorlopige Belgische regering de onafhankelijkheid op [[4 oktober]] [[1830]].
Zij bepaalden [[België]] toen aan de hand van de in handen van de "opstandelingen" was gevallen met name de gehele [[Zuidelijke Nederlanden]] met [[Groothertogdom Luxemburg (1815-1890)|Luxemburg]] en de gedeelten
van [[Hertogdom Limburg|Limburg]] die niet aan de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden]] hadden behoord.
 
De conferentie van de vijf Europese mogendheden ([[Verenigd Koninkrijk]], [[Frankrijk]], [[Oostenrijk]], [[Pruisen]] en [[Rusland]]) kwam een eerste keer samen op [[4 november]] [[1830]] om de scheiding te regelen.
 
In [[november]] [[1833]] werd deze conferentie verdaagd om in [[maart]] [[1838]] weer bijeen te komen. Het scheidingsverdrag werd uiteindelijk op [[19 april]] [[1839]] ondertekend door [[België]] en [[Nederland]]. De vijf andere mogendheden garandeerden de neutraliteit van [[België]].
Het scheidingsverdrag werd uiteindelijk op [[19 april]] [[1839]] ondertekend door [[België]] en [[Nederland]].
De vijf andere mogendheden garandeerden de neutraliteit van [[België]].
 
[[Bestand:Grenspaal 124.jpg|thumb|right|300px|Grenspaal 124 tussen de gemeenten [[Maasgouw (gemeente)|Maasgouw]] (NL) en [[Kinrooi]] (B) bij [[Stevensweert]], gezien vanaf de Nederlandse kant.]]
* De Europese mogendheden erkenden in december 1830 de onafhankelijkheid van België
* [[Willem I der Nederlanden]] stemde in met een administratieve scheiding tussen Noord en Zuid.
* JuniIn juni 1831 werd [[Leopold I van België|Leopold van Saksen-Coburg-Saalfeld en Gotha]] gekozen als [[Koning (titel)|Koning]].
* Een eerste voorstel werd door [[Willem I der Nederlanden|koning Willem I]] afgeschoten omdat het voor Nederland te ongunstig was. Men vermoedt dat de goede band die koning Leopold I met zowel Engeland, Frankrijk als Pruisen had het verdrag in voordeel van de Belgen kwam.
* In augustus 1831 vond de [[Tiendaagse Veldtocht|Tiendaagse veldtocht]] plaats, waarbij de Nederlandse troepen een nederlaag toebrachten aan de Belgische strijdkrachten.
* Op [[14 oktober]] [[1831]] was een eerste kleine uitspraak ([[de 24 artikelen]]). Deze viel gunstig uit voor Nederland, maar Willem I bleef tegen omdat hij nog steeds aanspraak wilde maken op geheel België. België schikte zich naar het verlies, waarbij het delen van Limburg en Luxemburg verloor. Het bleef echter protesteren tegen de hoge prijs van de Schelde[[tol (recht)|tol]].
* De [[citadel van Antwerpen]], die in Nederlandse handen bleef, werd in december [[1832]] veroverd door Franse troepen.
* De voorlopige conventie maakte in mei [[1833]] een einde aan de vijandelijkheden en gaf België het recht op vrije scheepvaart op de [[Schelde (rivier)|Schelde]] in mei [[1833]].
 
Uiteindelijk werd alles maar volledig erkend toen koning Willem I zijn verzet tegen de 24 artikelen opgaf onder druk van de toenemende [[Oppositie (politiek)|oppositie]] in eigen land in [[1838]]. België opperde wel nog bezwaren tegen het grote [[Territoriaal geschil|territoriaal]] verlies, maar op het [[Verdrag van Londen (1839)]] werd anders besloten. Er werd echter wel gekeken voor een lagere Scheldetol.
 
==1839 - 1886==
België en Nederland knoopten onmiddellijk na de ratificatie van het verdrag van 1839 diplomatieke banden aan. A.R. Falck werd de eerste gezant in Brussel om vooral bilaterale kwesties op te lossen.
A.R. Falck werd de eerste gezant in Brussel om vooral bilaterale kwesties op te lossen.
 
De diplomatieke betrekkingen verbeterden soms als er een gemeenschappelijk doel was. Dit was onder andere het geval in [[1848]], toen België zijn zuidergrens verdedigde om Franse [[annexatie]] tegen te gaan.
Er was hierover regelmatig overleg in de jaren 1851 en 1852 om ook samen weerstand te bieden. Door de [[Luxemburgse kwestie]] werd er spoed gestoken in de scheepvaartrechtperikelen om deze vertroebeling in de verstandhouding weg te werken.
Door de [[Luxemburgse kwestie]] werd er spoed gestoken in de scheepvaartrecht perikelen om deze vertroebeling in de verstandhouding weg te werken.
 
Maar deDe diplomatieke samenwerking liep zelden voorspoedig.
* Het [[Uitvoer (handel)|exportverdrag]] van [[1846]] werd pas in [[1863]] vernieuwd, nadat in [[1851]] en [[1858]] onderhandelingen afsprongen.
* In [[1863]] kocht België de [[Schelde (rivier)|Schelde]][[Tol (recht)|tol]] af doorvoor een toelating om [[Maas|Maaswater]] af te tappen bij [[Maastricht]].
* Nederland damde het [[Sloe]] af onder verzet van vooral [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]].
* Het voorstel van België voor een gemeenschappelijke tolunie in [[1869]] werd afgehouden.
* Het voorstel om een gemeenschappelijke handels- en [[Defensie (landsverdediging)|defensiepolitiek]] te voeren in [[1878]] werd ook niet meegenomen door Nederland.
 
Het [[protectionisme]] dat opkwam maakte een einde aan de Belgische initiatieven. Nederlanders en Belgen (ook de Vlamingen) vervreemdden hierdoor meer en meer. De onderlinge handel daalde onder het niveau van dat met andere landen. Culturele beïnvloeding werd heel gering.
 
==1886 - 1914==
Onder de bedreiging van het [[Duitse Keizerrijk]] werd rond [[1885]] het idee opnieuw geopperd om de [[Maaslinie]] te verstevigen door [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] en [[Limburg (Nederland)|Nederlands Limburg]] te annexeren. In [[1887]] werd door Nederland een gemeenschappelijke verdediging tegen een Duitse aanval afgekeurd omdat het vreesde om zo zeker in een oorlog te verzeilen. Een Nederlands voorstel om een [[entente]] tegen Engeland te richten werd dan weer door [[Leopold II van België|Leopold II]] in [[1904]] afgeketst. Onder invloed van een campagne door de journalist [[Eugène Baie]] werd een Belgisch-Nederlandse commissie opgericht om een militair verbond en een tolunie tot stand te brengen. De commissie, die drie keer samenkwam tussen [[1907]] en [[1910]], leidde tot geen enkel resultaat.
In [[1887]] werd door Nederland een gemeenschappelijke verdediging tegen een Duitse aanval afgekeurd omdat het vreesde om zo zeker in een oorlog te verzeilen. Een Nederlands voorstel om een [[entente]] tegen Engeland te richten werd dan weer door [[Leopold II van België|Leopold II]] in [[1904]] afgeketst. Onder invloed van een campagne door de journalist [[Eugène Baie]] werd een Belgisch-Nederlandse commissie opgericht om een militair verbond en een tolunie tot stand te brengen. De commissie die drie keer samenkwam tussen [[1907]] en [[1910]] leidde echter tot geen enkel resultaat.
 
Daarna verkoeldeverkoelden de betrekkingen door een overcompensatie van België op de vraag van Nederland voor een kanaal in [[Limburg (Belgische provincie)|Limburg]]. Daarnaast werd ook [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]] een grotere haven dan [[Rotterdam]], wat ook niet bevorderlijk was.
 
De Vlaamse [[literatuur]] vond ondertussen wel al een afzetmarkt in Nederland.
 
==1914 - 1920==
Gedurende de oorlog werd enkel België door [[Duitsland]] bezet, omdat Nederland neutraal bleef. Hierdoor werd op de grens [[De Draad]] gezet om ongewenste overlopers te voorkomen. Deze volgde niet geheel de grens. Meer info op het lemma :[[De Draad]].
 
De Belgische regering, die naar [[Le Havre]] uitweek, vroeg de herziening van de verdragen van [[1839]] aan de geallieerde en de geassocieerde mogendheden. Nederland verklaarde zich bereid tot overleg zolang ze geen territoriaal verlies zou ondervinden.
 
In juni [[1919]] begon een commissie, maar die stopte de werkzaamheden in maart [[1920]] door volgende redenen;
* Enkel Frankrijk steunde de territoriale eisen van België.
* De bevolking van de betrokken gebieden wilden onder Nederland blijven.
* Nederland wilde zijn neutraliteit behouden, terwijl België hiervan af stapte.
* In ruil voor verbeterde Limburgse waterwegen wilde Nederland onderhandelen over de uitbreiding van het beheer van de [[Westerschelde]].
* De Belgische eis voor de [[soevereiniteit]] van [[Wielingen]] werd door Nederland afgewezen.
 
==1920 - 1940==
Nadat België de eisen over [[Wielingen]] en [[Limburg (Nederland)|Limburg]] liet vallen werden de onderhandeling in [[1924]] hervat. Reeds op [[3 april]] [[1925]] werd een nieuw verdrag ondertekend waarmee de verdragen van [[1839]] werden opgeheven. In dit akkoord kunnen beide landen op de soevereiniteit van Wielingen aanspraak maken, werd een gemeenschappelijk beheer van de [[Westerschelde]] voorgesteld en zouden een [[Kanaal (watergang)|kanaal]] [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]]-[[Moerdijk (plaats)|Moerdijk]] en een kanaal [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]]-[[Ruhrort]] worden aangelegd.
Reeds op [[3 april]] [[1925]] werd een nieuw verdrag ondertekend waarmee de verdragen van [[1839]] werden opgeheven.
In dit akkoord kunnen beide landen op de soevereiniteit van Wielingen aanspraak maken, werd een gemeenschappelijk beheer van de [[Westerschelde]] vooropgesteld en zouden een [[Kanaal (watergang)|kanaal]] [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]]-[[Moerdijk (plaats)|Moerdijk]] en een kanaal [[Antwerpen (stad)|Antwerpen]]-[[Ruhrort]] worden aangelegd.
 
In België werd het verdrag met grote meerderheid goedgekeurd. In Nederland werd het slechts met een kleine meerderheid door de Tweede Kamer aanvaard, maaren in maart [[1927]] door de Eerste Kamer afgekeurd met 33 tegen 17 stemmen. De verwerping van het kanaal Antwerpen - Moerdijk verslechterde de relatie. Dit was een extra belasting naast de groot-Nederlandse gedachte. Door een sterke [[Oppositie (politiek)|oppositie]] in Nederland werden de onderhandelingen tussen [[1929]] en [[1932]] onder leiding van de Antwerpse [[burgemeester]] [[Frans Van Cauwelaert]] steeds ondermijnd.
De verwerping van het kanaal Antwerpen - Moerdijk verslechterde de relatie. Dit was een extra belasting naast de groot-Nederlandse gedachte.
Door een sterke [[Oppositie (politiek)|oppositie]] in Nederland werden de onderhandelingen tussen [[1929]] en [[1932]] onder leiding van de Antwerpse [[burgemeester]] [[Frans Van Cauwelaert]] steeds ondermijnd.
 
Tijdens de crisis verbeterde de relatie geleidelijk en werden kwesties zoals aftapping van Maaswater, het [[Albertkanaal]] en het [[Julianakanaal]] geregeld. In april [[1939]] werd een akkoord gesloten over de premies over de Rijnvaart en de concurrentie tussen de havens. België besloot ook de neutraliteit te handhaven na de Duitse bezetting van het [[Rijnland (Duitsland)|Rijnland]]. Hierdoor verbrak het zijn verdrag met Frankrijk, maar dit opende de weg voor een beter overleg met Nederland.
In april [[1939]] werd een akkoord gesloten over de premies over de Rijnvaart en de concurrentie tussen de havens.
België besloot ook de neutraliteit te handhaven na de Duitse bezetting van het [[Rijnland (Duitsland)|Rijnland]]. Hierdoor verbrak het zijn verdrag met Frankrijk, maar dit opende de weg voor een beter overleg met Nederland.
 
==1940 - 1995==
Toen de oorlog uitbrak weken beide regeringen uit naar [[Londen]] en sloten ze samen met de Luxemburgse regering een douane-akkoord.: Hethet begin van de [[Benelux]]. Deze Benelux-unie begon volledig in [[1960]] maar verloor al snel aan belang bij de ontwikkeling van de Europese Gemeenschap.
 
De bilaterale en Multilaterale contacten en akkoorden stapelen zich op, onder andere binnen de [[Noord-Atlantische Verdragsorganisatie|Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO)]], de [[Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal|Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS)]], de [[Europese Economische Gemeenschap|Europese Economische Gemeenschap (EEG]] en de [[Europese Gemeenschap|Europese Gemeenschap (EG)]].
 
Door de federalisering van België werd het onderhandelen met Nederland door verschillende overheden gedaan., Zoalszoals de gemeenschappelijke [[Nederlandse Taalunie]] met de Vlaamse regering.
 
Alleen de 31 [[enclave|enclaves]] van [[Baarle-Hertog]] en [[Baarle-Nassau]] waren al sinds de 13de eeuw een probleem en dit zou gedurende de gehele besprekingen zo blijven. Pas in [[1995]] werden de enclavegrenzen dan ook vastgelegd als landsgrenzen.<ref> [http://www.amaliavansolms.org/joomla15/index.php?option=com_content&view=article&id=77:geschiedenis&catid=58:enclaves&Itemid=118 Enclaves] </ref>
 
==2011 - 2017 ==
Sinds 1843 volgde de grens het diepste punt van de [[Maas]]. Om de verbinding tussen het [[Julianakanaal]] en het [[Albertkanaal]] te verbeteren werd in 1961 besloten de Maas recht te trekken. Dit gebeurde middels baggerwerkzaamheden die tot 1980 duurden. Hierdoor kwamen stukjes Belgisch grondgebied in Nederland te liggen en waren vanuit België enkel per boot te bereiken. Dit zorgde voor overlast. In 2011 werden de onderhandelingen begonnen om het midden van de verlegde Maas de grens te maken. Op 23 juni 2016 werd hierover een akkoord bereikt, waarbij de schiereilandjes [[Presqu’île de L’llal]] en [[Presqu’île d’Eijsden]] (samen 16.37 hectare) naar Nederland zouden gaan en Presqu’île [[Petit-Gravier]] (3.09 hectare) naar België.<ref>[http://www.limburg.nl/Actueel/Nieuws_en_persberichten/2016/Juni_2016/Belgische_en_Nederlandse_partners_leggen_afspraken_grenscorrectie_vast_in_Memorandum_van_overeenstemming Belgische en Nederlandse partners leggen afspraken grenscorrectie vast in Memorandum van overeenstemming] Nieuwsbericht provincie Limburg d.d. 23 juni 2016</ref> De [[Natura 2000]] status in de [[Grensmaas]] blijft bij de ruil gehandhaafd. Op 28 november 2016 tekenden beide [[Ministerie van Buitenlandse Zaken|ministers van Buitenlandse Zaken]] het grensverdrag hiertoe.<ref>[https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2016/11/28/nederland-en-belgie-passen-grens-aan Nederland en België passen grens aan] Nieuwsbericht Rijksoverheid d.d. 28 november 2016</ref> De beide parlementen bekrachtigden dit verdrag, waarna de correctie per 1 januari 2018 gestalte kreeg.<ref>[http://www.limburg.nl/Actueel/Nieuws_en_persberichten/2016/November_2016/Ministers_tekenen_Verdrag_voor_grenscorrectie_Vis_Eijsden_Margraten_Maastricht Ministers tekenen Verdrag voor grenscorrectie Visé - Eijsden-Margraten - Maastricht] Nieuwsbericht provincie Limburg d.d. 28 november 2016</ref>
De [[Natura 2000]] status in de [[Grensmaas]] blijft gehandhaafd.
Op 28 november 2016 tekenden beide [[Ministerie van Buitenlandse Zaken|ministers van Buitenlandse Zaken]] het grensverdrag hiertoe.<ref>[https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2016/11/28/nederland-en-belgie-passen-grens-aan Nederland en België passen grens aan] Nieuwsbericht Rijksoverheid d.d. 28 november 2016</ref>
De beide parlementen hebben dit verdrag bekrachtigd, waarna de correctie per 1 januari 2018 gestalte zal krijgen.<ref>[http://www.limburg.nl/Actueel/Nieuws_en_persberichten/2016/November_2016/Ministers_tekenen_Verdrag_voor_grenscorrectie_Vis_Eijsden_Margraten_Maastricht Ministers tekenen Verdrag voor grenscorrectie Visé - Eijsden-Margraten - Maastricht] Nieuwsbericht provincie Limburg d.d. 28 november 2016</ref>
 
==Zie ook==
67.661

bewerkingen