Erwin Schrödinger: verschil tussen versies

Geen verandering in de grootte ,  3 jaar geleden
schrödingervergelijking met kleine letter in Van Dale (2015).
k (Fix parameters)
(schrödingervergelijking met kleine letter in Van Dale (2015).)
| portaal = Natuurkunde
}}
'''Erwin Rudolf Josef Alexander Schrödinger''' ([[Wenen]], [[12 augustus]] [[1887]] – aldaar, [[4 januari]] [[1961]]) was een [[Oostenrijk]]se [[natuurkundige]], die beroemd werd door zijn bijdragen aan de [[kwantummechanica]], in het bijzonder de [[Schrödingervergelijkingschrödingervergelijking]] waarvoor hij in 1933 de [[Nobelprijs]] kreeg.
 
Schrödinger is ook bekend van "[[Schrödingers kat]]", een [[gedachte-experiment]] uit 1935 omtrent het begrip [[superpositie (natuurkunde)#Kwantummechanica|superpositie]] in de kwantummechanica.
In 1914 verkreeg Schrödinger zijn [[habilitatie]]. Tussen 1914 en 1918 nam hij deel aan de Eerste Wereldoorlog als officier bij de Oostenrijkse artillerie aan het Italiaanse front. Op 6 april 1920 trad hij in het huwelijk met Annemarie Bertel (1896-1965), die hij reeds voor de oorlog had ontmoet. Nog datzelfde jaar werd hij assistent van [[Max Wien]] aan de [[Universiteit van Jena]], en in september 1920 verkreeg hij de positie van buitengewoon hoogleraar theoretische natuurkunde in [[Stuttgart]]. In 1921 werd hij benoemd tot gewoon hoogleraar aan de [[Universiteit van Breslau]].
 
In de herfst van 1921 vertrok hij naar de [[Universiteit Zürich]], waar hij de leerstoel theoretische natuurkunde overnam van [[Max von Laue]]. De zes jaar die hij aan Zürich verbleef, waren waarschijnlijk de productiefste van zijn wetenschappelijke carrière. In januari 1926 publiceerde Schrödinger in de ''Annalen der Physik'' het artikel ''Quantisierung als Eigenwertproblem'' over de golfmechanica en over hetgeen tegenwoordig bekendstaat als de Schrödingervergelijkingschrödingervergelijking, een van de beroemdste vergelijkingen uit de [[kwantummechanica]].
 
In 1927 volgde hij [[Max Planck]] op als hoogleraar aan de [[Humboldtuniversiteit|Friedrich Wilhelm-universiteit]] in Berlijn. Omdat hij een hekel had aan het antisemitisme van de nazi's, besloot Schrödinger in 1933 uit eigen beweging in ballingschap te gaan en Duitsland te verlaten. Via [[Frederick Lindemann]] kwam hij terecht op het ''Magdalen College'' van de [[Universiteit van Oxford]]. Kort na zijn aankomst ontving hij, samen met [[Paul Dirac]], de [[Nobelprijs voor de Natuurkunde]].
 
== Golfmechanica ==
De basis van zijn [[golfvergelijking]] werd gelegd in 1925, toen Schrödinger zich tijdens de kerstvakantie met 'een Weense vriendin' had teruggetrokken in het Zwitserse skioord [[Arosa (Zwitserland)|Arosa]]. Zijn beschouwingen kwamen voort uit een verhandeling over het zogenaamde [[golf-deeltjesdualisme]] van de jonge Franse student [[Louis-Victor de Broglie]], waarop [[Albert Einstein]] hem opmerkzaam had gemaakt. De [[hypothese van De Broglie]] zette hij om in een [[wiskunde|wiskundige]] vergelijking, de naar hem vernoemde [[Schrödingervergelijkingschrödingervergelijking]]. Op 27 januari publiceerde hij in ''Annalen der Physik'' het eerste deel van het vierdelige artikel met de titel "Kwantisering als probleem van eigenwaarden", waarin hij het concept van de [[golfmechanica]] vastlegde.<ref>{{Citeer journal
| author=E. Schrödinger
| year=1926
26.387

bewerkingen