Nonius: verschil tussen versies

112 bytes toegevoegd ,  4 jaar geleden
Belangrijke opmerking vooraan gezet
(Belangrijke opmerking vooraan gezet)
[[Bestand:Vernier0.0-1.0.gif|thumb|300px|Noniusschaalverdeling (0,0 tot 1,0 in stapjes van 0,1). Opgelet: hier 19/20-verdeling]]
De '''nonius''' is een secundaire [[schaal (verhouding)|schaal]], met afwijkende lengte en afwijkende maatindeling, die kan worden verschoven ten opzichte van een vaste primaire schaal. Het doel van de nonius is om de primaire schaal veel nauwkeuriger te kunnen aflezen dan zonder nonius mogelijk zou zijn.
 
De nonius komt onder andere voor bij [[schuifmaat|schuifmaten]], [[sextant (navigatie)|sextanten]], [[draaibank]]en en [[Waterpasinstrument|waterpastoestel]]len.
 
De nonius kan echter ook opgedeeld zijn in een kleiner aantal stukjes. Zo zien we bij schuifmaten met n = 40 meestal een indeling van de nonius in 20 gelijke stukjes. De lengte van een eenheid, zoals te zien is op de nonius, noemen we ''nominale secundaire eenheid''. De nominale secundaire eenheid van de schuifmaat uit het voorbeeld is dan 39/20 mm. In dit laatste geval zegt men dat men met de schuifmaat op 1/20 precies kan meten. Dit getal wordt op de schuifmaat vermeld.
 
Het doel vanDankzij de nonius is omkan de primaire schaal aanzienlijk nauwkeuriger te kunnenworden aflezenafgelezen dan zonder nonius mogelijk zou zijn. Is bijvoorbeeld de afstand tussen twee maatstreepjes op de primaire schaal 1 mm, dan kan men, afhankelijk van de gebruikte noniusverhouding, door toepassing van de nonius, de primaire schaal op 0,1 mm, 0,05 mm, 0,02 mm of zelfs 0,01 mm precies aflezen.
 
== Gebruik ==
4.822

bewerkingen