Hoofdmenu openen

Wijzigingen

Geen verandering in de grootte, 2 jaar geleden
k
linkfix
}}
{{Zijbalk geschiedenis van de Nederlanden}}
De '''Habsburgse Nederlanden''' was een benaming voor de [[Lage Landen (staatkunde)|Nederlanden]] gedurende de tijd dat ze geregeerd werden door vorsten uit het huis [[Huis Habsburg|Habsburg]]. Deze periode begon in [[1482]] en eindigde voor de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden|Noordelijke Nederlanden]] in [[1581]] en voor de [[Zuidelijke Nederlanden|Zuidelijke]] in [[1795]].
 
Het begrip ''Habsburgse Nederlanden'' is in twee betekenissen gebruikt. Eerst verwees het naar een periode dat alle Nederlanden een Habsburgse landsheer hadden. Later, toen alleen nog de Zuidelijke Nederlanden onder het huis Habsburg vielen, werd het een synoniem voor 'Zuidelijke Nederlanden'.
 
Sinds het aantreden van koning [[Filips II van Spanje]] in 1555 spreekt men ook wel van de [[Spaanse Nederlanden]]. Even, tot 1581, gold dat ook voor alle [[Zeventien Provinciën]], maar in dat jaar scheidden zich hiervan de noordelijke provinciën af. Na een gedeeltelijke Spaanse herovering werden de [[Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden]] bij de [[Vrede van Münster]] van 1648 ook internationaal als onafhankelijk erkend. ''Spaanse Nederlanden'' werd dus ook een synoniem voor de Zuidelijke of Habsburgse Nederlanden, geregeerd door de Spaanse tak van het huis Habsburg. In 1713 vervielen zij aan de Oostenrijkse tak van het huis Habsburg en werden tot 1795 vaak [[Oostenrijkse Nederlanden]] (Latijn: ''Belgium Austriacum'') geheten, soms ook wel ''keizerlijke Nederlanden'' omdat de Habsburgse landsheer dan meestal ook keizer van het [[Heilige Roomse Rijk]] was, waartoe deze landen sowieso nog behoorden. Dit werd toen tezamen met de noordelijke Republiek door [[Eerste Franse Republiek]] ingelijfd.
 
==Ontstaan (1482-1515)==
De stad Utrecht riep hiertegen in 1527 de hulp van Karel V in, in ruil waarvoor de bisschop in 1528 zijn wereldlijke heerschappij over Utrecht (het Nedersticht), Overijssel (het [[Oversticht]]) en Drenthe overdroeg aan Karel V. Nadat Gelderse en Deense troepen in 1536 Groningen binnenvielen, onderwierp ook dit gewest zich ter bescherming aan Karel V. Bij de verdrijving van de Denen werd meteen ook Drenthe ingelijfd.
 
In 1539 kwam het hertogdom Gelre in handen van [[Willem V van Kleef|Willem van Gulik]], die tevens [[hertogdom Kleef|hertog van Kleef]] was. Hierdoor was wederom een bedreigend machtsblok langs de grenzen van de Habsburgse Nederlanden ontstaan. Wederom in het kader van een oorlog met Frankrijk besloot Karel V ook Gulik uit te schakelen. Daartoe veroverde hij in 1543 de stad [[Düren (stad)|Düren]], waarna de hertog capituleerde en zijn hertogdom Gelre aan Karel V moest afstaan.
 
==Zeventien Provinciën (1543-1581)==
51.655

bewerkingen